{"id":10121,"date":"2023-12-06T11:14:32","date_gmt":"2023-12-06T10:14:32","guid":{"rendered":"https:\/\/sklep.alablaboratoria.pl\/centrum-wiedzy\/?p=10121"},"modified":"2025-06-04T09:27:23","modified_gmt":"2025-06-04T07:27:23","slug":"sirtuiny-enzymy-dlugowiecznosci","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/sirtuiny-enzymy-dlugowiecznosci\/","title":{"rendered":"Sirtuiny \u2013 enzymy d\u0142ugowieczno\u015bci"},"content":{"rendered":"\n

Sirtuiny (silent information regulator, bia\u0142ka Sir) to bia\u0142ka enzymatyczne, kt\u00f3re maj\u0105 zdolno\u015b\u0107 wyciszania ekspresji gen\u00f3w prostarzeniowych.<\/strong> Aktywowane s\u0105 w momencie wprowadzenia restrykcji kalorycznej.<\/p>\n\n\n\n

Mechanizm dzia\u0142ania sirtuin<\/h2>\n\n\n\n

Restrykcja kaloryczna<\/strong> to dieta, w kt\u00f3rej warto\u015b\u0107 energetyczn\u0105 po\u017cywienia zmniejsza si\u0119 od 30 do 60% dziennego zalecanego spo\u017cycia,\u00a0ale jednocze\u015bnie dostarcza wszystkie niezb\u0119dne mikro- i makroelementy, witaminy oraz inne sk\u0142adniki od\u017cywcze. Podczas restrykcji kalorycznej uruchamia si\u0119 genetyczny mechanizm przetrwania<\/strong>, promuj\u0105cy prze\u017cycie organizmu w niekorzystnych warunkach \u015brodowiska. Aktywowane s\u0105 w\u00f3wczas sirtuiny<\/strong>, wytwarzane przez niemal wszystkie kom\u00f3rki ludzkiego cia\u0142a. Ich rola w d\u0142ugowieczno\u015bci jest kluczowa<\/strong> \u2013 bior\u0105 udzia\u0142 w procesie podzia\u0142\u00f3w kom\u00f3rkowych i naprawy DNA, opowiadaj\u0105c za ich prawid\u0142owy przebieg.<\/p>\n\n\n\n

>>> Wiek biologiczny cz\u0119sto r\u00f3\u017cni si\u0119 od kalendarzowego. Badania krwi pomagaj\u0105 oceni\u0107, ile lat naprawd\u0119 ma Tw\u00f3j organizm. Dowiedz si\u0119 wi\u0119cej<\/a>!<<<<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\"Pakiet<\/a><\/figure>\n\n\n\n

Lokalizacja i funkcje sirtuin<\/h2>\n\n\n\n

Odkryto 7 sirtuin<\/strong>, kt\u00f3re r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 lokalizacj\u0105 w kom\u00f3rce oraz kierunkiem dzia\u0142ania. SIRT 1, 6 i 7<\/strong> s\u0105 obecne g\u0142\u00f3wnie w j\u0105drze kom\u00f3rkowym, gdzie odpowiadaj\u0105 za napraw\u0119 DNA i stabilizacj\u0119 epigenomu. SIRT 3, 4, 5 <\/strong>s\u0105 obecne w mitochondriach, gdzie kontroluj\u0105 metabolizm i „produkcj\u0119” energii. SIRT 2<\/strong> wyst\u0119puje w cytoplazmie i odpowiada za kontrol\u0119 procesu podzia\u0142\u00f3w kom\u00f3rkowych, napraw\u0119 DNA i stabilizacj\u0119 epigenomu.<\/p>\n\n\n\n

Rola sirtuin (bia\u0142ek Sir) w zachowaniu zdrowia i d\u0142ugowieczno\u015bci jest bezsprzeczna.<\/strong><\/h2>\n\n\n\n
    \n
  1. Nie pozwalaj\u0105 dzieli\u0107 si\u0119 kom\u00f3rkom z uszkodzonym DNA, zast\u0119puj\u0105c reprodukcj\u0119 napraw\u0105.<\/li>\n\n\n\n
  2. Stabilizuj\u0105 genom i epigenom.<\/li>\n\n\n\n
  3. Aktywuj\u0105 proces autofagii („recycling” uszkodzonych kom\u00f3rek i bia\u0142ek).<\/li>\n\n\n\n
  4. Odgrywaj\u0105 niezwykle istotn\u0105 rol\u0119 w prewencji chor\u00f3b wieku podesz\u0142ego oraz chor\u00f3b powszechnie uwa\u017canych za choroby cywilizacyjne<\/strong>, takich jak: choroby uk\u0142adu kr\u0105\u017cenia, cukrzyca<\/a>, choroby metaboliczne, choroby neurodegeneracyjne (w tym choroba Alzheimera<\/a>) czy nowotwory.<\/li>\n\n\n\n
  5. Maj\u0105 zdolno\u015b\u0107 wyciszania przewlek\u0142ych proces\u00f3w zapalnych<\/strong>, kt\u00f3re prowadz\u0105 do tzw. inflammaging (starzenia spowodowanego chronicznym stanem zapalnym o niskim stopniu nasilenia). Skutkiem inflammaging jest wyst\u0119powanie takich chor\u00f3b jak astma, zaburzenia metaboliczne, mia\u017cd\u017cyca t\u0119tnic czy wrzodziej\u0105ce zapalenie jelita grubego<\/a>.<\/li>\n\n\n\n
  6. Wykazuj\u0105 zdolno\u015b\u0107 pobudzania mitochondri\u00f3w („centr\u00f3w energetycznych” kom\u00f3rek). Jest to niezwykle istotne, poniewa\u017c spadek aktywno\u015bci mitochondri\u00f3w jest jedn\u0105 z przyczyn starzenia organizmu.<\/li>\n\n\n\n
  7. SIRT1 prawdopodobnie odgrywa bezpo\u015bredni\u0105 rol\u0119 w ekspresji telomerazy<\/a>.<\/li>\n\n\n\n
  8. Inicjuj\u0105 spalanie glukozy i kwas\u00f3w t\u0142uszczowych – wspomagaj\u0105 zachowanie szczup\u0142ej sylwetki<\/strong>. Resweratrol pomaga niszczy\u0107 istniej\u0105ce kom\u00f3rki t\u0142uszczowe, a kwercetyna hamuje produkcj\u0119 nowych.<\/li>\n<\/ol>\n\n\n
    \n
    \"sirtuiny<\/figure><\/div>\n\n\n

    Przestrzeganie restrykcji kalorycznych przez ca\u0142e \u017cycie by\u0142oby niezwykle trudne.<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

    Naukowcy rozpocz\u0119li zatem poszukiwania substancji, kt\u00f3re na\u015bladuj\u0105 ich dzia\u0142anie i wykazuj\u0105 zdolno\u015b\u0107 aktywowania sirtuin (bia\u0142ek Sir)<\/strong>. Pierwsz\u0105 substancj\u0105, w przypadku kt\u00f3rej udowodniono dzia\u0142anie stymuluj\u0105ce sirtuiny, by\u0142 resweratrol<\/strong> (polifenol wyst\u0119puj\u0105cy w czerwonych winogronach i czerwonym winie). Potem udowodniono w badaniach, \u017ce r\u00f3wnie\u017c inne substancje pochodzenia ro\u015blinnego wykazuj\u0105 podobne dzia\u0142anie. Substancje te nazwano mimetykami restrykcji kalorycznej<\/strong>. Mechanizm ich dzia\u0142ania w ro\u015blinach polega na pomocy w przetrwaniu w okresie niekorzystnego dzia\u0142ania \u015brodowiska zewn\u0119trznego. Dzi\u0119ki tym substancjom ro\u015bliny staj\u0105 si\u0119 bardziej odporne na zewn\u0119trzne czynniki stresogenne. Doskona\u0142ymi mimetykami restrykcji kalorycznej s\u0105 polifenole.<\/strong><\/p>\n\n\n

    \n
    \"Produkty
    Tabela na podstawie ksi\u0105\u017cki: M. Jarzynka-Jendrzejewska, E. Sypnik-Pogorzelska \u201eJedz i chudnij z diet\u0105 SIRT\u201d, Wydawnictwo RM, 2020<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n

    Dieta SIRT<\/h2>\n\n\n\n

    Coraz wi\u0119ksz\u0105 popularno\u015bci\u0105 cieszy si\u0119 dieta bazuj\u0105ca na produktach aktywuj\u0105cych dzia\u0142anie sirtuin (dieta SIRT)<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n

    Najsilniejszymi aktywatorami sirtuin s\u0105:<\/strong> papryczka chili, kapary, kakao, kawa, oliwa z oliwek, zielona herbata, jarmu\u017c, lubczyk, daktyle, czerwona cebula, czerwone wino, rukola, soja, truskawki, kurkuma oraz orzechy w\u0142oskie. Dieta SIRT wykorzystuje dodatkowo efekt synergii wyst\u0119puj\u0105cy pomi\u0119dzy poszczeg\u00f3lnymi sk\u0142adnikami od\u017cywczymi aktywuj\u0105cymi sirtuiny. Ponadto istotne jest w niej podawanie produkt\u00f3w stymuluj\u0105cych sirtuiny z t\u0142ustymi rybami oraz dobrej jako\u015bci bia\u0142kiem<\/strong> np. jaja, sery, dr\u00f3b (aminokwas leucyna oraz kwasy t\u0142uszczowe omega-3<\/a> wykazuj\u0105 synergiczne dzia\u0142anie ze sk\u0142adnikami \u017cywno\u015bci sirtuinowej i wzmacniaj\u0105 ich korzystny wp\u0142yw na organizm).<\/p>\n\n\n\n

    Inne stresory aktywizuj\u0105ce sirtuiny<\/h2>\n\n\n\n

    Warto wiedzie\u0107, \u017ce pr\u00f3cz diety SIRT oraz restrykcji kalorycznych r\u00f3wnie\u017c inne stresory<\/strong> aktywizuj\u0105 geny d\u0142ugowieczno\u015bci. Hormeza<\/strong> to zjawisko polegaj\u0105ce na tym, \u017ce czynnik szkodliwy dla organizmu w wi\u0119kszych dawkach, w ma\u0142ych dawkach dzia\u0142a na niego korzystnie. Przyk\u0142adami takich stresor\u00f3w s\u0105:<\/strong><\/p>\n\n\n\n