Czym jest zesztywniaj\u0105ce zapalenie staw\u00f3w kr\u0119gos\u0142upa (ZZSK)?<\/h2>\n\n\n\n
Zesztywniaj\u0105ce zapalenie staw\u00f3w kr\u0119gos\u0142upa (ZZSK)<\/strong>, znane r\u00f3wnie\u017c jako choroba Bechterewa<\/strong>, to przewlek\u0142e schorzenie o charakterze zapalnym. Dotyka ono g\u0142\u00f3wnie odcinka szyjnego, piersiowego i l\u0119d\u017awiowego kr\u0119gos\u0142upa oraz stawy krzy\u017cowo-biodrowe. ZZSK zaliczane jest do spondyloartropatii o pod\u0142o\u017cu genetycznym i autoimmunizacyjnym, kt\u00f3ra wyst\u0119puje 3 razy cz\u0119\u015bciej u m\u0119\u017cczyzn ni\u017c u kobiet i ma u nich ci\u0119\u017cszy przebieg. Pierwsze objawy pojawiaj\u0105 si\u0119 najcz\u0119\u015bciej w wieku dojrzewania lub wczesnej doros\u0142o\u015bci i cz\u0119sto s\u0105 lekcewa\u017cone ze wzgl\u0119du na ich niespecyficzno\u015b\u0107 i \u0142agodny charakter.<\/p>\n\n\n\n Ze wzgl\u0119du na charakter uk\u0142adowy, ZZSK wp\u0142ywa na ca\u0142y organizm<\/strong>, a do pierwszych objaw\u00f3w zalicza si\u0119 m.in. gor\u0105czk\u0119, zm\u0119czenie, utrat\u0119 apetytu i b\u00f3l oczu. W miar\u0119 post\u0119pu choroby obserwuje si\u0119 inne symptomy takie jak dolegliwo\u015bci b\u00f3lowe<\/strong>, sztywno\u015b\u0107, obrz\u0119k, kt\u00f3re prowadz\u0105 do ograniczenia ruchomo\u015bci i cz\u0119\u015bciowego lub ca\u0142kowitego zesztywnienia staw\u00f3w krzy\u017cowo-biodrowych i kr\u0119gos\u0142upa. Charakterystyczna jest r\u00f3wnie\u017c tzw. sztywno\u015b\u0107 poranna staw\u00f3w<\/strong>, trwaj\u0105ca oko\u0142o 30 minut przez d\u0142u\u017cej ni\u017c 3 miesi\u0105ce i ust\u0119puj\u0105ca podczas ruchu. W zaawansowanej postaci ZZSK dochodzi do usztywnienia staw\u00f3w \u017cebrowo-kr\u0119gowych i zaburze\u0144 proces\u00f3w oddychania oraz utraty masy kostnej prowadz\u0105cej do osteoporozy<\/a><\/strong>. Sylwetka pacjent\u00f3w staje si\u0119 pochylona, ze znacznym ograniczeniem pola widzenia i braku mo\u017cliwo\u015bci swobodnej rotacji tu\u0142owiem i g\u0142ow\u0105. Cz\u0119sto pojawia si\u0119 b\u00f3l pi\u0119t wywo\u0142any zapaleniem powi\u0119zi podeszwowej oraz \u015bci\u0119gien Achillesa, co utrudnia poruszanie si\u0119. Finalnie dochodzi do ca\u0142kowitego zesztywnienia i niepe\u0142nosprawno\u015bci. Czasami obserwuje si\u0119 r\u00f3wnie\u017c objawy ze strony uk\u0142adu pokarmowego, nerwowego i moczowego.<\/p>\n\n\n\n Przeczytaj te\u017c: Wybrane seronegatywne spondyloartropatie zapalne<\/a><\/strong><\/p>\n\n\n\n ZZSK jest drug\u0105 pod wzgl\u0119dem cz\u0119sto\u015bci wyst\u0119powania chorob\u0105 zapaln\u0105 staw\u00f3w, zaraz po reumatoidalnym zapaleniu staw\u00f3w (RZS)<\/a>. Do dzisiaj jednak nie poznano dok\u0142adnej przyczyny jej wyst\u0119powania. Obecno\u015b\u0107 antygenu HLA-B27 stanowi podstaw\u0119 hipotezy genetycznego pod\u0142o\u017ca tej choroby<\/strong>, kt\u00f3ra wyst\u0119puje 10-20 razy cz\u0119\u015bciej u krewnych w pierwszej linii choruj\u0105cych na ZZSK w stosunku do og\u00f3lnej populacji. Prawdopodobnie, aby dosz\u0142o do jej rozwoju, konieczne jest na\u0142o\u017cenie si\u0119 czynnik\u00f3w genetycznych, immunologicznych i \u015brodowiskowych.<\/p>\n\n\n\n <\/strong>Postawienie rozpoznania w przypadku ZZSK w pocz\u0105tkowym stadium choroby jest niema\u0142ym wyzwaniem, ze wzgl\u0119du na niespecyficzny charakter pierwszych objaw\u00f3w. Do niedawna diagnoza opiera\u0142a si\u0119 jedynie na wywiadzie klinicznym i badaniach obrazowych (m.in. RTG), co sprawia\u0142o, \u017ce rozpoznanie ZZSK rzadko by\u0142o mo\u017cliwe przed wyst\u0105pieniem nieodwracalnych zmian kostno-stawowych. W 2010 roku wprowadzono rekomendacje grupy ASAS (ang. Assessment in Ankylosing Spondylitis<\/em> \u2013 Mi\u0119dzynarodowe Stowarzyszenie ds. Oceny Spondyloartropatii), kt\u00f3re umo\u017cliwiaj\u0105 wczesne zaklasyfikowanie ZZSK do spondyloartropatii i pozwalaj\u0105 na wdro\u017cenie terapii, zmniejszaj\u0105cej ryzyko trwa\u0142ego kalectwa. Zgodnie z tymi kryteriami, diagnostyka opiera si\u0119 na badaniach obrazowych (w tym RTG staw\u00f3w krzy\u017cowo-biodrowych, tomografia komputerowa lub rezonans magnetyczny) i badaniach laboratoryjnych<\/strong> (morfologia krwi, oznaczenie laboratoryjnych wska\u017anik\u00f3w stanu zapalnego: OB i CRP oraz obecno\u015bci antygenu HLA-B27<\/strong>). Badanie w kierunku HLA-B27<\/a> jest uwzgl\u0119dnione r\u00f3wnie\u017c w kryteriach kwalifikuj\u0105cych pacjent\u00f3w do program\u00f3w terapeutycznych z zastosowaniem lek\u00f3w biologicznych<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n U ponad 90% pacjent\u00f3w z ZZSK wykrywa si\u0119 gen HLA-B27, kt\u00f3ry jest markerem genetycznym <\/strong>tej choroby. Jest on zlokalizowany na chromosomie 6 i koduje antygen HLA-B27. Do tej pory poznano oko\u0142o 200 alleli HLA B27, jednak zwi\u0105zane z chorob\u0105 s\u0105 tylko trzy podtypy: B*27:02, B*27:04 i B*27:05. Przy badaniu obecno\u015bci genu HLA B27 mo\u017cna skorzysta\u0107 z mikromacierzy DNA, kt\u00f3re zmniejszaj\u0105 cz\u0119sto\u015b\u0107 b\u0142\u0119dnych oznacze\u0144 do mniej ni\u017c 1%. Badania genetyczne oparte na technologii mikromacierzy, eliminuj\u0105 ryzyko reakcji krzy\u017cowych, wp\u0142yw czynnik\u00f3w zewn\u0119trznych (np. lek\u00f3w, czy przebytych chor\u00f3b) na wiarygodno\u015b\u0107 wynik\u00f3w, co czyni to badanie jednym z najbardziej czu\u0142ych i swoistych.<\/p>\n\n\n\n Pi\u015bmiennictwo<\/p>\n\n\n\n Czym jest ZZSK i w jaki spos\u00f3b diagnozuje si\u0119 t\u0119 chorob\u0119?<\/p>\n","protected":false},"author":157,"featured_media":10964,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[8,21],"tags":[],"coauthors":[164],"class_list":{"0":"post-10930","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-choroby-autoimmunologiczne","8":"category-genetyka"},"acf":[],"yoast_head":"\nPrzebieg zesztywniaj\u0105cego zapalenia staw\u00f3w kr\u0119gos\u0142upa (ZZSK)<\/h2>\n\n\n\n
Przyczyna zesztywniaj\u0105cego zapalenia staw\u00f3w kr\u0119gos\u0142upa (ZZSK)<\/h2>\n\n\n\n
Diagnostyka zesztywniaj\u0105cego zapalenia staw\u00f3w kr\u0119gos\u0142upa (ZZSK)<\/h2>\n\n\n\n
![\"wykrywanie](\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/Wykrywanie-genu-HLA-B27-metoda-mikromacierzy_-jpg.webp\")
<\/a><\/figure>\n\n\n\nHLA B27 \u2013 kluczowy marker genetyczny<\/h2>\n\n\n\n
\n\n\n\n\n