{"id":10946,"date":"2024-01-08T14:01:56","date_gmt":"2024-01-08T13:01:56","guid":{"rendered":"https:\/\/sklep.alablaboratoria.pl\/centrum-wiedzy\/?p=10946"},"modified":"2024-01-08T14:01:56","modified_gmt":"2024-01-08T13:01:56","slug":"choroba-alzheimera-zalecenia-zywieniowe-i-przykladowy-jadlospis","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/choroba-alzheimera-zalecenia-zywieniowe-i-przykladowy-jadlospis\/","title":{"rendered":"Choroba Alzheimera \u2013 zalecenia \u017cywieniowe i przyk\u0142adowy jad\u0142ospis"},"content":{"rendered":"\n<p>Spis tre\u015bci<\/p>\n\n\n\n<ol class=\"wp-block-list\">\n<li><a href=\"#a1\">Choroba Alzheimera (AD, alzheimers disease) \u2013 opis choroby<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#a2\">Zalecenia \u017cywieniowe w chorobie Alzheimera<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#a3\">Przyk\u0142adowy jad\u0142ospis dla chorych na Alzheimera<\/a><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"a1\">Choroba Alzheimera (AD, alzheimers disease) \u2013 opis choroby<\/h2>\n\n\n\n<p>Z uwagi na proces starzenia si\u0119 spo\u0142ecze\u0144stwa, cz\u0119sto\u015b\u0107 wyst\u0119powania zespo\u0142\u00f3w ot\u0119piennych stale wzrasta.<strong> Choroba Alzheimera <\/strong>jako ot\u0119pienie &#8222;starcze&#8221; jest najcz\u0119stsz\u0105 przyczyn\u0105 zaburze\u0144 ot\u0119piennych w wieku podesz\u0142ym. Jest to <strong>choroba zwyrodnieniowa o\u015brodkowego uk\u0142adu nerwowego<\/strong>, charakteryzuj\u0105ca si\u0119 post\u0119puj\u0105cym deficytem funkcji poznawczych, zw\u0142aszcza pami\u0119ci oraz zaburzeniami zachowania, takimi jak &#8211; apatia, pobudzenie i objawy psychotyczne. Cechami neuropatologicznymi choroby Alzheimera jest wyst\u0119powanie zwyrodnienia neurofibrylarnego i z\u0142og\u00f3w amyloidu zewn\u0105trzkom\u00f3rkowego pod postaci\u0105 blaszek amyloidowych. Wed\u0142ug bada\u0144 w 2005 roku w Polsce by\u0142o 5,9 mln os\u00f3b powy\u017cej 60 roku \u017cycia cierpi\u0105cych na zesp\u00f3\u0142 ot\u0119pienny. Wed\u0142ug prognoz w 2030 roku b\u0119dzie ich ponad 9 milion\u00f3w. W zwi\u0105zku z powy\u017cszym problem odpowiedniej diagnostyki i terapii schorze\u0144 wieku starczego nabiera ogromnej wagi. Choroba Alzheimera, b\u0119d\u0105ca przyk\u0142adem &#8222;ot\u0119pienia starczego&#8221;, jest uznawana za najcz\u0119stsz\u0105 przyczyn\u0119 demencji. <strong>W\u015br\u00f3d populacji os\u00f3b w wieku 60 lat cz\u0119sto\u015b\u0107 wyst\u0119powania choroby Alzheimera szacuje si\u0119 na 1%, natomiast w populacji os\u00f3b w wieku 90 i wi\u0119cej lat nawet do 50%.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>G\u0142\u00f3wne objawy wyst\u0119puj\u0105ce w chorobie Alzheimera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>zaburzenia pami\u0119ci <\/strong>\u2013 pocz\u0105tek choroby jest podst\u0119pny, tempo progresji zaburze\u0144 ot\u0119piennych jest powolne. Jako pierwszy objaw choroby s\u0105&nbsp; zaburzenia pami\u0119ci. Osoba chora zapomina o sytuacjach dziej\u0105cych si\u0119 na bie\u017c\u0105co (sprzed kilku minut, godzin), natomiast do\u015b\u0107 dobrze pami\u0119ta zdarzenia z odleg\u0142ej przesz\u0142o\u015bci (dzieci\u0144stwo, wydarzenia sprzed wielu lat). Kolejnym etapem jest zanik pami\u0119ci dawnej i zapominanie tego, co wydarzy\u0142o si\u0119 w odleg\u0142ej przesz\u0142o\u015bci.&nbsp;W g\u0142\u0119bokim stadium dochodzi do zapominania podstawowych informacji o w\u0142asnej osobie (jak si\u0119 nazywa, gdzie i z kim mieszka, nie rozpoznaje cz\u0142onk\u00f3w najbli\u017cszej rodziny).<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>zaburzenia mowy, ograniczone s\u0142ownictwo<\/strong>&nbsp;\u2013 trudno\u015bci z przypomnieniem sobie wyraz\u00f3w, s\u0142ownictwo chorego stopniowo ubo\u017ceje. W g\u0142\u0119bokim stadium chory wypowiada jedynie kilku prostych s\u0142\u00f3w.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>zaburzenia orientacji<\/strong> \u2013 jednym z pierwszych objaw\u00f3w choroby Alzheimera mog\u0105 by\u0107 trudno\u015bci w prawid\u0142owej orientacji w terenie. Pocz\u0105tkowo dotycz\u0105 one poruszania si\u0119 w nieznanej okolicy, p\u00f3\u017aniej pojawiaj\u0105 si\u0119 problemy z orientacj\u0105 w znanym dobrze pacjentowi otoczeniu.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>zaburzenia koncentracji i uwagi <\/strong>\u2013 wyst\u0119puj\u0105 trudno\u015bci w koncentracji nad wykonywan\u0105, bie\u017c\u0105c\u0105 czynno\u015bci\u0105.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>urojenia i omamy <\/strong>&#8211; najcz\u0119stszym rodzajem uroje\u0144 jest podejrzenie w stosunku do najbli\u017cszych (np. \u017ce \u015bwiadomie chowaj\u0105 mu r\u00f3\u017cne r\u00f3\u017cnych przedmiot\u00f3w, tak by nie m\u00f3g\u0142 on ich znale\u017a\u0107).<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>zaburzenia nastroju <\/strong>\u2013 szybka irytacja, zdenerwowanie, niepok\u00f3j \u2013 pacjent nie jest w stanie ich opanowa\u0107 i zrozumie\u0107 sytuacji, w kt\u00f3rej si\u0119 znajduje.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>depresja <\/strong>&#8211; u chorego na Alzheimera dochodzi do obni\u017cenie nastroju (smutek, apatia, obni\u017cenie nastroju).<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>niepok\u00f3j psychoruchowy <\/strong>&#8211;&nbsp; najcz\u0119\u015bciej pobudzenie psychoruchowe nasila si\u0119 w godzinach popo\u0142udniowych i wieczornych &#8211; w\u0119drowanie, sta\u0142e, przymusowe przemieszczanie si\u0119 mieszkaniu, z pr\u00f3bami wyj\u015bcia na zewn\u0105trz \u2013 chory jest przekonany, \u017ce dom w kt\u00f3rym obecnie przebywa, nie jest jego domem. Chory zazwyczaj pami\u0119ta sw\u00f3j dom z dzieci\u0144stwa.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>w zaawansowanym stadium choroby pacjent patrz\u0105c na swoje odbicie w lustrze, nie rozpoznaje swojej twarzy<\/strong> \u2013 widzi obc\u0105 osob\u0119, z kt\u00f3r\u0105 cz\u0119sto pr\u00f3buje nawi\u0105za\u0107 kontakt, a nawet staje si\u0119 wobec niej agresywny.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>zaburzenia snu<\/strong> \u2013 p\u00f3\u017ane zasypianie i pobudka w godzinach popo\u0142udniowym dnia kolejnego. Kolejny problem s\u0105 cz\u0119ste drzemki w ci\u0105gu dnia, nasilaj\u0105 si\u0119 u chorych z obni\u017ceniem nastroju, apatycznych.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>zaburzenia neurologiczne<\/strong> \u2013 spowolnione ruchy, pochylona sylwetka, uboga mimika twarzy, sztywno\u015b\u0107 mi\u0119\u015bni.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/badanie\/choroba-alzheimera-badanie-mutacji-w-regionie-kodujacym-genu-psen1-eksony-od-3-do-12\" target=\"_blank\" rel=\"_blank noopener\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"800\" height=\"200\" src=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/Choroba-Alzheimera-badanie-mutacji-w-regionie-kodujacym-genu-PSEN1-eksony-od-3-do-12-jpg.webp\" alt=\"choroba Alzheimera - badanie mutacji PSEN1\" class=\"wp-image-6951\" srcset=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/Choroba-Alzheimera-badanie-mutacji-w-regionie-kodujacym-genu-PSEN1-eksony-od-3-do-12-jpg.webp 800w, https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/Choroba-Alzheimera-badanie-mutacji-w-regionie-kodujacym-genu-PSEN1-eksony-od-3-do-12-jpg-768x192.webp 768w, https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/Choroba-Alzheimera-badanie-mutacji-w-regionie-kodujacym-genu-PSEN1-eksony-od-3-do-12-jpg-150x38.webp 150w, https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/Choroba-Alzheimera-badanie-mutacji-w-regionie-kodujacym-genu-PSEN1-eksony-od-3-do-12-jpg-300x75.webp 300w, https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/Choroba-Alzheimera-badanie-mutacji-w-regionie-kodujacym-genu-PSEN1-eksony-od-3-do-12-jpg-696x174.webp 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 800px) 100vw, 800px\" \/><\/a><\/figure>\n\n\n\n<p><strong>Przeczytaj te\u017c: <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/choroba-alzheimera-wczesne-sygnaly-ostrzegawcze-dla-pacjenta\/\">Choroba Alzheimera &#8211; wczesne sygna\u0142y ostrzegawcze dla pacjenta<\/a><\/strong><\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"a2\">Zalecenia \u017cywieniowe w chorobie Alzheimera<\/h2>\n\n\n\n<p>Najlepsza dieta dla m\u00f3zgu to <strong>dieta \u0142\u0105cz\u0105ca elementy diety \u015br\u00f3dziemnomorskiej i DASH, czyli dieta okre\u015blana skr\u00f3tem MIND (ang. MEDITERRANEAN \u2013 DASH Intervention for Neurodegenerative Delay).<\/strong> Badania wykaza\u0142y, \u017ce taki model \u017cywienia pomaga zmniejszy\u0107 ryzyko choroby Alzheimera i demencji, utrzymuj\u0105c skuteczny przep\u0142yw krwi i zmniejszaj\u0105c szkodliwe stany zapalne. Sk\u0142adniki o charakterze przeciwzapalnym i przeciwutleniaj\u0105cym dostarczane wraz z diet\u0105 ograniczaj\u0105 tak\u017ce tworzenie tzw. blaszek amyloidowych, kt\u00f3re zak\u0142\u00f3caj\u0105 komunikacj\u0119 mi\u0119dzy kom\u00f3rkami nerwowymi w m\u00f3zgu, a w ostateczno\u015bci mog\u0105 nawet prowadzi\u0107 do ich obumierania. Przez wielu badaczy uwa\u017cane s\u0105 one za jedn\u0105 z istotnych przyczyn choroby Alzheimera.<strong> Dowody wskazuj\u0105, \u017ce dieta DASH (ang. Dietary Approaches to Stop Hypertension) i dieta \u015br\u00f3dziemnomorska&nbsp; mog\u0105 pom\u00f3c chroni\u0107 przed chorob\u0105 Alzheimera.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Dieta DASH zaleca spo\u017cywanie <strong>pokarm\u00f3w o niskiej zawarto\u015bci t\u0142uszcz\u00f3w nasyconych, produkt\u00f3w pe\u0142noziarnistych, ryb, drobiu, orzech\u00f3w, owoc\u00f3w i warzyw<\/strong>. Dieta \u015br\u00f3dziemnomorska dodatkowo zaleca uwzgl\u0119dnienie <strong>pokarm\u00f3w ro\u015blinnych i zdrowych t\u0142uszcz\u00f3w oraz umiarkowane ilo\u015bci chudego mi\u0119sa<\/strong>. Obie diety zniech\u0119caj\u0105 do spo\u017cywania czerwonego mi\u0119sa, cukru i przetworzonej \u017cywno\u015bci.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Dieta MIND zawiera produkty korzystnie wp\u0142ywaj\u0105ce na funkcjonowanie m\u00f3zgu, zaleca si\u0119 spo\u017cywa\u0107:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>zielone warzywa li\u015bciaste \u2013 co najmniej 6 porcji w tygodniu,<\/li>\n\n\n\n<li>pozosta\u0142e warzywa \u2013 co najmniej jedna porcja dziennie,<\/li>\n\n\n\n<li>owoce jagodowe \u2013 co najmniej 2 porcje w tygodniu,<\/li>\n\n\n\n<li>orzechy \u2013 co najmniej 5 porcji w tygodniu,<\/li>\n\n\n\n<li>pe\u0142noziarniste produkty zbo\u017cowe \u2013 co najmniej 3 porcje dziennie,<\/li>\n\n\n\n<li>nasiona ro\u015blin str\u0105czkowych \u2013 wi\u0119cej ni\u017c 3 posi\u0142ki w tygodniu,<\/li>\n\n\n\n<li>ryby (pieczone w folii, duszone, gotowane) \u2013 2-3 posi\u0142ek w tygodniu,<\/li>\n\n\n\n<li>dr\u00f3b bez sk\u00f3ry (pieczony, gotowany) \u2013 co najmniej 2 posi\u0142ki w tygodniu,<\/li>\n\n\n\n<li>oliwa z oliwek i olej rzepakowy \u2013 jako g\u0142\u00f3wne t\u0142uszcze wykorzystywane do przygotowywania posi\u0142k\u00f3w.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p><strong>W diecie chorego na Alzheimera zaleca si\u0119:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>spo\u017cywanie ryb <\/strong>&#8211; ryby zawieraj\u0105 <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/prawidlowy-poziom-kwasow-omega-3-a-prawidlowy-lipidogram\/\">kwasy t\u0142uszczowe omega-3<\/a>, kt\u00f3re mog\u0105 pom\u00f3c w zwalczaniu szkodliwych stan\u00f3w zapalnych w organizmie, w tym w m\u00f3zgu. Kwasy t\u0142uszczowe omega-3 wykazuj\u0105 dzia\u0142anie przeciwutleniaj\u0105ce, co pomaga chroni\u0107 kom\u00f3rki organizmu przed uszkodzeniem. Kiedy to uszkodzenie kom\u00f3rek wyst\u0119puje w m\u00f3zgu, mo\u017ce prowadzi\u0107 do zmian, kt\u00f3re s\u0105 prekursorami choroby Alzheimera i demencji. Takie ryby jak \u0142oso\u015b, s\u0105 dobrym \u017ar\u00f3d\u0142em korzystnych dla m\u00f3zgu sk\u0142adnik\u00f3w od\u017cywczych, w tym choliny &#8211; potrzebnej do powstawania acetylocholiny, kt\u00f3ra pomaga kom\u00f3rkom nerwowym komunikowa\u0107 si\u0119 ze sob\u0105. Wyniki badania opublikowane w czasopi\u015bmie Alzheimer\u2019s &amp; Dementia w 2020 r. wskazuj\u0105, \u017ce osoby, kt\u00f3re \u015bci\u015ble przestrzega\u0142y diety \u015br\u00f3dziemnomorskiej mia\u0142y mniejsze ryzyko wyst\u0105pienia zaburze\u0144 poznawczych w ci\u0105gu nast\u0119pnych 10 lat, w por\u00f3wnaniu z osobami, kt\u00f3re nie przestrzega\u0142y tego wzorca \u017cywieniowego. Badani, kt\u00f3rzy jedli najwi\u0119cej ryb, mieli zar\u00f3wno mniejsze ryzyko zaburze\u0144 poznawczych, jak i wolniejszy spadek funkcji poznawczych w por\u00f3wnaniu z tymi, kt\u00f3rzy jedli mniej ryb.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>warzywa i owoce w diecie <\/strong>&#8211; zgodnie z zasadami zdrowego \u017cywienia po\u0142ow\u0119 tego, co jemy powinny stanowi\u0107 warzywa i owoce (4:1). W diecie MIND szczeg\u00f3ln\u0105 uwag\u0119 zwr\u00f3cono na spo\u017cywanie warzyw, zw\u0142aszcza tych zielono-li\u015bciastych oraz owoc\u00f3w jagodowych. S\u0105 one \u017ar\u00f3d\u0142em wielu witamin i sk\u0142adnik\u00f3w od\u017cywczych, a tak\u017ce substancji o w\u0142a\u015bciwo\u015bciach przeciwzapalnych i przeciwutleniaj\u0105cych. Wiele prospektywnych bada\u0144 kohortowych wykaza\u0142o, \u017ce wi\u0119ksze spo\u017cycie warzyw wi\u0105za\u0142o si\u0119 z wolniejszym spadkiem funkcji poznawczych, a najsilniejszy zwi\u0105zek wykazano w odniesieniu do warzyw zielonych. Zielone warzywa li\u015bciaste s\u0105 \u017ar\u00f3d\u0142em <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/kwas-foliowy-witamina-b9\/\">kwasu foliowego<\/a>, <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/witamina-e-tokoferol\/\">witaminy E<\/a>, karotenoid\u00f3w i flawonoid\u00f3w \u2013 sk\u0142adnik\u00f3w od\u017cywczych, kt\u00f3re s\u0105 zwi\u0105zane z mniejszym ryzykiem demencji i zaburze\u0144 funkcji poznawczych.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>t\u0142uszcze zwierz\u0119ce zamieniamy na oleje ro\u015blinne<\/strong> \u2013 zalecane jest, aby sa\u0142atk\u0119 skrapia\u0107 oliw\u0105 z oliwek, czy warzywa poddusi\u0107 z dodatkiem oleju rzepakowego, wa\u017cne jest zast\u0119powanie t\u0142uszcz\u00f3w nasyconych (mas\u0142o, smalec, \u015bmietana, t\u0142uste sery i w\u0119dliny) t\u0142uszczami ro\u015blinnymi, pomaga to zachowa\u0107 zdrow\u0105 prac\u0119 m\u00f3zgu. Te proste zmiany pomagaj\u0105 utrzyma\u0107 naczynia krwiono\u015bne w zdrowiu. Ka\u017cdy rodzaj oleju ro\u015blinnego jest dobrym rozwi\u0105zaniem, ale oliwa z oliwek z pierwszego t\u0142oczenia ma dodatkow\u0105 zalet\u0119, jest bogata w przeciwutleniacze.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>orzechy<\/strong> \u2013 nale\u017c\u0105 do zdrowych przek\u0105sek o du\u017cej zawarto\u015bci sk\u0142adnik\u00f3w od\u017cywczych. S\u0105 bogate w b\u0142onnik i bia\u0142ko. Zawieraj\u0105 zdrowe t\u0142uszcze, kt\u00f3re pomagaj\u0105 chroni\u0107 naczynia krwiono\u015bne. Orzechy w\u0142oskie, migda\u0142y czy orzechy pekan zawieraj\u0105 du\u017ce ilo\u015bci przeciwutleniaczy. Ponadto orzechy w\u0142oskie s\u0105 bogate w kwasy t\u0142uszczowe omega-3 pochodzenia ro\u015blinnego, czyli kwas alfa-linolenowy.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p><strong>Przeciwwskazane w diecie chorego na Alzheimera s\u0105:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>mas\u0142o i margaryny,<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>czerwone mi\u0119so,<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>t\u0142uste sery,<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>produkty sma\u017cone i typu fast-food, ciasta i s\u0142odycze &#8211; produkty te zawieraj\u0105 t\u0142uszcze nasycone i trans. W badaniach wykazano, \u017ce spo\u017cywanie t\u0142uszcz\u00f3w trans wi\u0105\u017ce si\u0119 z wyst\u0105pieniem wielu chor\u00f3b, mi\u0119dzy innymi chor\u00f3b&nbsp; sercowo-naczyniowych. Nadmierne spo\u017cycie nasyconych kwas\u00f3w t\u0142uszczowych zwi\u0119ksza ryzyko choroby Alzheimera i demencji.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Dieta MIND jest stosunkowo nowym modelem \u017cywienia, ale wykazano, \u017ce <strong>osoby restrykcyjnie przestrzegaj\u0105ce za\u0142o\u017ce\u0144 tej diety mia\u0142y o 53% ni\u017csze ryzyko wyst\u0105pienia choroby Alzheimera<\/strong>, ni\u017c osoby, kt\u00f3re przestrzega\u0142y zalece\u0144 diety MIND mniej restrykcyjnie &#8211; u tych os\u00f3b ryzyko by\u0142o ni\u017csze o 35%. Odnotowano tak\u017ce, \u017ce osoby \u015bci\u015ble przestrzegaj\u0105ce diety MIND do\u015bwiadczy\u0142y wolniejszego pogarszania funkcji poznawczych.<\/p>\n\n\n\n<p>Podsumowuj\u0105c, dieta MIND to spos\u00f3b \u017cywienia \u0142\u0105cz\u0105cy za\u0142o\u017cenia diety \u015br\u00f3dziemnomorskiej i diety DASH uzupe\u0142niony o zalecenia spo\u017cywania produkt\u00f3w korzystnie wp\u0142ywaj\u0105cych na funkcjonowanie m\u00f3zgu. O ile diety \u015br\u00f3dziemnomorska i DASH maj\u0105 d\u0142ug\u0105 histori\u0119 stosowania, o tyle dieta MIND jest stosunkowo nowym modelem \u017cywienia, kt\u00f3ry zosta\u0142 opracowany w celu profilaktyki demencji i ograniczenia zmniejszania funkcji poznawczych m\u00f3zgu nast\u0119puj\u0105cych wraz z wiekiem. Dlatego te\u017c badania nad diet\u0105 MIND i jej wp\u0142ywem na zdrowie m\u00f3zgu wymagaj\u0105 jeszcze kolejnych prac naukowych w celu potwierdzenia skuteczno\u015bci jej dzia\u0142ania.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/badanie\/choroba-alzheimera-choroba-o-wczesnym-poczatku-lub-poznym-poczatku-oraz-demencja-analiza-sekwencji-kodujacej-19-genow-z-wykorzystaniem-ngs\" target=\"_blank\" rel=\"_blank noopener\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"800\" height=\"200\" src=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/Choroba-Alzheimera-analiza-sekwencji-kodujacej-19-genow-z-wykorzystaniem-NGS-jpg.webp\" alt=\"choroba alzheimera analiza sekwencji koduj\u0105cej 19 gen\u00f3w NGS\" class=\"wp-image-6953\" srcset=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/Choroba-Alzheimera-analiza-sekwencji-kodujacej-19-genow-z-wykorzystaniem-NGS-jpg.webp 800w, https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/Choroba-Alzheimera-analiza-sekwencji-kodujacej-19-genow-z-wykorzystaniem-NGS-jpg-768x192.webp 768w, https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/Choroba-Alzheimera-analiza-sekwencji-kodujacej-19-genow-z-wykorzystaniem-NGS-jpg-150x38.webp 150w, https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/Choroba-Alzheimera-analiza-sekwencji-kodujacej-19-genow-z-wykorzystaniem-NGS-jpg-300x75.webp 300w, https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/Choroba-Alzheimera-analiza-sekwencji-kodujacej-19-genow-z-wykorzystaniem-NGS-jpg-696x174.webp 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 800px) 100vw, 800px\" \/><\/a><\/figure>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"a3\">Przyk\u0142adowy jad\u0142ospis dla chorych na Alzheimera<\/h2>\n\n\n\n<p>W diecie chorych na Alzheimera bardzo wa\u017cne jest spo\u017cywanie<strong> minimum 1,5 l wody niegazowanej<\/strong> na dob\u0119 plus herbat owocowych, kompot\u00f3w. Trzeba pilnowa\u0107, aby nie doprowadzi\u0107 chorego do odwodnienia i do cz\u0119sto towarzysz\u0105cym tej chorobie zapar\u0107.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u015aniadanie<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>pieczywo graham posmarowane serkiem naturalnym, do tego po 2 plastry na kromk\u0119 upieczonego ud\u017aca z indyka, garstka dowolnej sa\u0142aty, pomidor i rzodkiewki<\/li>\n\n\n\n<li>p\u0142atki owsiane (uprzednio zalane wrz\u0105tkiem, czekamy kilka minut, odlewamy wod\u0119) dolewamy letnie lub zimne mleko 2%, do tego owoce (jab\u0142ko, gruszka, jagody czy bor\u00f3wki ameryka\u0144skie), mo\u017cna doda\u0107 \u0142y\u017ck\u0119 babki p\u0142esznik zapobiegaj\u0105cej zaparciom<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p><strong>II \u015bniadanie<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>jajecznica z 2-ch jaj, przygotowana na oliwie z oliwek do tego obrane ze sk\u00f3rki podduszone pomidory, uprzednio pokrojone w kosteczk\u0119, podduszone kawa\u0142ki pieczarek. Wszystkie sk\u0142adniki razem mieszamy. Podajemy z pieczywem pe\u0142noziarnistym. Do tego papryka czerwona pokrojona w s\u0142upki<\/li>\n\n\n\n<li>pasta z makreli i og\u00f3rka kiszonego (uwaga na o\u015bci z ryby) z dodatkiem jogurtu naturalnego 2% do tego pieczywo \u017cytnie razowe<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p><strong>Obiad<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>nale\u015bniki z m\u0105ki pszenno-\u017cytniej ze szpinakiem i serem feta p\u00f3\u0142t\u0142ustym, polane jogurtem naturalnym 2% wymieszanym z z\u0105bkiem \u015bwie\u017co wyci\u015bni\u0119tego czosnku z dodatkiem ulubionych zi\u00f3\u0142<\/li>\n\n\n\n<li>udziki z piersi kurczaka doprawione ulubionymi zio\u0142ami (pieczone w folii w piekarniku) do tego kasza bulgur i sur\u00f3wka ze startego selera, marchewki i jab\u0142ka z dodatkiem jogurtu naturalnego 2%, wszystkie sk\u0142adniki sur\u00f3wki porz\u0105dnie mieszamy<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p><strong>Podwieczorek<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>sa\u0142atka z broku\u0142a (same r\u00f3\u017cyczki) i og\u00f3rka kiszonego pokrojonego w kostk\u0119 oraz jajka na twardo pokrojonego w p\u00f3\u0142ksi\u0119\u017cyce, plus ugotowany makaron pe\u0142noziarnisty. Wszystkie sk\u0142adniki mieszamy, kropimy oliw\u0105 z oliwek oraz doprawiamy ulubionymi zio\u0142ami<\/li>\n\n\n\n<li>zupa paprykowa &#8211; cebul\u0119 i por poszatkowa\u0107. W garnku rozgrza\u0107 oliw\u0119, do garnka wrzuci\u0107 cebul\u0119 o pora dusi\u0107 kilka minut. Nast\u0119pnie pokroi\u0107 papryki na drobne kawa\u0142ki i dusi\u0107 przez kolejne kilka minut. Doda\u0107 pokrojon\u0105 marchew i pietruszk\u0119 i to wszystko zala\u0107 gor\u0105c\u0105 wod\u0105. Nast\u0119pnie wrzuci\u0107 pokrojone w kostk\u0119 ziemniaki. Doprawi\u0107 do smaku odrobin\u0105 soli i ulubionych zi\u00f3\u0142. Zblendowa\u0107 na g\u0142adk\u0105 mas\u0119, na talerzu pola\u0107 \u0142y\u017ck\u0105 jogurtu naturalnego 2%, podajemy z grzank\u0105 z bu\u0142ki grahamki posmarowanej \u015bwie\u017cym czosnkiem<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p><strong>Kolacja<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>pieczywo \u017cytnie pytlowe posmarowane serkiem naturalnym fromage na to 2 plastry na kromk\u0119 w\u0119dliny z kurczaka lub indyka podane z og\u00f3rkiem kiszonym i cykori\u0105<\/li>\n\n\n\n<li>sa\u0142atka z grillowanej piersi kurczaka, ry\u017cu i fasolki szparagowej &#8211; pier\u015b kurczaka pokroi\u0107 na drobne kawa\u0142ki, przyprawi\u0107 zio\u0142ami i upiec w piekarniku w naczyniu \u017caroodpornym wysmarowanym olejem rzepakowym. Ry\u017c ja\u015bminowy lub basmati ugotowa\u0107 na mi\u0119kko. Fasolk\u0119 szparagow\u0105 dowolny kolor, pokroi\u0107 drobniej i ugotowa\u0107 w lekko osolonej wodzie do mi\u0119kko\u015bci. Wszystkie sk\u0142adniki wymiesza\u0107 razem, doprawi\u0107 do smaku ulubionymi zio\u0142ami i przyprawami, pokropi\u0107 oliw\u0105 z oliwek<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p><strong>Przeczytaj te\u017c: <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/choroba-alzheimera-badania-genetyczne\/\">Choroba Alzheimera &#8211; badania genetyczne<\/a><\/strong><\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<p>Pi\u015bmiennictwo<\/p>\n\n\n\n<ol class=\"wp-block-list\">\n<li>Morris M.C. et al. MIND diet slows cognitive decline with aging. Alzheimer\u2019s Dement 2015; 11: 1015<\/li>\n\n\n\n<li>Morris M.C. et al. MIND diet associated with reduced incidence of Alzheimer\u2019s disease. Alzheimer\u2019s Dement 2015; 11: 1007<\/li>\n\n\n\n<li>Borgis &#8211; Post\u0119py Nauk Medycznych 7\/2015, s. 468-476<\/li>\n\n\n\n<li>Ma\u0142gorzata Gawe\u0142, Anna Potulska-Chromik, Choroby neurodegeneracyjne: choroba Alzheimera i Parkinsona<\/li>\n\n\n\n<li>Neurodegenerative diseases: Alzheimer\u2019s and Parkinson\u2019s disease, Klinika Neurologii, Warszawski Uniwersytet Medyczny, Kierownik Kliniki: prof. dr hab. med. Anna Maria Kami\u0144ska<\/li>\n\n\n\n<li>Van den Brink A.C. et al.: The Mediterranean, Dietary Approaches to Stop Hypertension (DASH), and Mediterranean-DASH Intervention for Neurodegenerative Delay (MIND) Diets Are Associated with Less Cognitive Decline and a Lower Risk of Alzheimer\u2019s Disease \u2014 A Review. Adv Nutr 2019; 10: 1040\u20131065<\/li>\n\n\n\n<li>Keenan T.D. et al.: Adherence to a Mediterranean diet and cognitive function in the age-related eye disease studies 1 &amp; 2. <em>Alzheimer\u2019s Dement<\/em> 2020; 1\u201312. DOI: 10.1002\/alz.12077<\/li>\n\n\n\n<li>Morris M.C. et al. Nutrients and bioactives in green leafy vegetables and cognitive decline. Neurology 2018; 90: e2:14<\/li>\n\n\n\n<li>Devore E.E. et al. Dietary intakes of berries and flavonoids in relation to cognitive decline. Annals of Neurology 2012; 72: 135<\/li>\n\n\n\n<li>Chen X. et al. Lower intake of vegetables and legumes associated with cognitive decline among illiterate elderly Chinese: A 3-year cohort study. J Nutr Health Aging 2012; 16: 549<\/li>\n\n\n\n<li>Qin B. et al. Fish intake is associated with slower cognitive decline in Chinese older adults. J&nbsp; Nutr 2014; 144: 1579<\/li>\n\n\n\n<li>Morris M.C., Tangney C.C.: Dietary fat composition and dementia risk. Neurobiol Aging 2014;<\/li>\n\n\n\n<li>Gutwinski S. et al. Drink and think: Impact of alcohol on cognitive functions and dementia \u2014 Evidence of dose-related effects. Pharmacopsychiatry 2018; 51: 136<\/li>\n\n\n\n<li>Ma T. et al.:: Resveratrol as a therapeutic agent for Alzheimer\u2019s disease. Biomed Res Int 2014; doi: 10.1155\/2014\/350516.<\/li>\n\n\n\n<li>G\u00f3mez-Pinilla F.: Brain foods: the effects of nutrients on brain funct. Nat Rev Neurosci 2008; 9(7): 568<\/li>\n\n\n\n<li>Devassy J.G. et al.: Omega-3 Polyunsaturated Fatty Acids and Oxylipins in Neuroinflammation and Management of Alzheimer Disease.&nbsp; Adv Nutr 2016; 7(5): 905<\/li>\n<\/ol>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Na czym polega dieta MIND i dlaczego jest polecana w chorobie Alzheimera?<\/p>\n","protected":false},"author":141,"featured_media":10979,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[13,17],"tags":[],"coauthors":[191],"class_list":{"0":"post-10946","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-choroby-ukladu-nerwowego","8":"category-dieta"},"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.5 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Choroba Alzheimera: zalecenia \u017cywieniowe i jad\u0142ospis<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Poznaj zalecenia \u017cywieniowe dla os\u00f3b z chorob\u0105 Alzheimera. Zobacz przyk\u0142adowy jad\u0142ospis i pom\u00f3\u017c hamowa\u0107 rozw\u00f3j choroby dzi\u0119ki odpowiedniej diecie.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/choroba-alzheimera-zalecenia-zywieniowe-i-przykladowy-jadlospis\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Choroba Alzheimera: zalecenia \u017cywieniowe i jad\u0142ospis\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Poznaj zalecenia \u017cywieniowe dla os\u00f3b z chorob\u0105 Alzheimera. Zobacz przyk\u0142adowy jad\u0142ospis i pom\u00f3\u017c hamowa\u0107 rozw\u00f3j choroby dzi\u0119ki odpowiedniej diecie.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/choroba-alzheimera-zalecenia-zywieniowe-i-przykladowy-jadlospis\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Centrum Wiedzy ALAB laboratoria\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/ALABlaboratoria\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2024-01-08T13:01:56+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/alzheimer-jpg.webp\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1200\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"801\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/webp\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Magdalena Konowrocka\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Magdalena Konowrocka\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"13 minut\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label3\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data3\" content=\"Magdalena Konowrocka\" \/>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Choroba Alzheimera: zalecenia \u017cywieniowe i jad\u0142ospis","description":"Poznaj zalecenia \u017cywieniowe dla os\u00f3b z chorob\u0105 Alzheimera. Zobacz przyk\u0142adowy jad\u0142ospis i pom\u00f3\u017c hamowa\u0107 rozw\u00f3j choroby dzi\u0119ki odpowiedniej diecie.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/choroba-alzheimera-zalecenia-zywieniowe-i-przykladowy-jadlospis\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Choroba Alzheimera: zalecenia \u017cywieniowe i jad\u0142ospis","og_description":"Poznaj zalecenia \u017cywieniowe dla os\u00f3b z chorob\u0105 Alzheimera. Zobacz przyk\u0142adowy jad\u0142ospis i pom\u00f3\u017c hamowa\u0107 rozw\u00f3j choroby dzi\u0119ki odpowiedniej diecie.","og_url":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/choroba-alzheimera-zalecenia-zywieniowe-i-przykladowy-jadlospis\/","og_site_name":"Centrum Wiedzy ALAB laboratoria","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/ALABlaboratoria","article_published_time":"2024-01-08T13:01:56+00:00","og_image":[{"width":1200,"height":801,"url":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/alzheimer-jpg.webp","type":"image\/webp"}],"author":"Magdalena Konowrocka","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"Magdalena Konowrocka","Szacowany czas czytania":"13 minut","Written by":"Magdalena Konowrocka"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/choroba-alzheimera-zalecenia-zywieniowe-i-przykladowy-jadlospis\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/choroba-alzheimera-zalecenia-zywieniowe-i-przykladowy-jadlospis\/"},"author":{"name":"Magdalena Konowrocka","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/#\/schema\/person\/f5efeaa1a9dd143fd159fd2fc446631c"},"headline":"Choroba Alzheimera \u2013 zalecenia \u017cywieniowe i przyk\u0142adowy jad\u0142ospis","datePublished":"2024-01-08T13:01:56+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/choroba-alzheimera-zalecenia-zywieniowe-i-przykladowy-jadlospis\/"},"wordCount":2491,"publisher":{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/choroba-alzheimera-zalecenia-zywieniowe-i-przykladowy-jadlospis\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/alzheimer-jpg.webp","articleSection":["Choroby uk\u0142adu nerwowego","Dieta i suplementacja"],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/choroba-alzheimera-zalecenia-zywieniowe-i-przykladowy-jadlospis\/","url":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/choroba-alzheimera-zalecenia-zywieniowe-i-przykladowy-jadlospis\/","name":"Choroba Alzheimera: zalecenia \u017cywieniowe i jad\u0142ospis","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/choroba-alzheimera-zalecenia-zywieniowe-i-przykladowy-jadlospis\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/choroba-alzheimera-zalecenia-zywieniowe-i-przykladowy-jadlospis\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/alzheimer-jpg.webp","datePublished":"2024-01-08T13:01:56+00:00","description":"Poznaj zalecenia \u017cywieniowe dla os\u00f3b z chorob\u0105 Alzheimera. Zobacz przyk\u0142adowy jad\u0142ospis i pom\u00f3\u017c hamowa\u0107 rozw\u00f3j choroby dzi\u0119ki odpowiedniej diecie.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/choroba-alzheimera-zalecenia-zywieniowe-i-przykladowy-jadlospis\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/choroba-alzheimera-zalecenia-zywieniowe-i-przykladowy-jadlospis\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/choroba-alzheimera-zalecenia-zywieniowe-i-przykladowy-jadlospis\/#primaryimage","url":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/alzheimer-jpg.webp","contentUrl":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/alzheimer-jpg.webp","width":1200,"height":801,"caption":"Alzheimer"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/choroba-alzheimera-zalecenia-zywieniowe-i-przykladowy-jadlospis\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Choroba Alzheimera \u2013 zalecenia \u017cywieniowe i przyk\u0142adowy jad\u0142ospis"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/#website","url":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/","name":"Centrum Wiedzy ALAB laboratoria","description":"","publisher":{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/#organization","name":"Centrum Wiedzy ALAB laboratoria","url":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2022\/04\/alabek.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2022\/04\/alabek.jpg","width":1250,"height":1251,"caption":"Centrum Wiedzy ALAB laboratoria"},"image":{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/ALABlaboratoria"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/#\/schema\/person\/f5efeaa1a9dd143fd159fd2fc446631c","name":"Magdalena Konowrocka","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2023\/07\/Magdalena-Konowrocka-jpg-150x150.webp89854cb66701ee4f4b5429d528843904","url":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2023\/07\/Magdalena-Konowrocka-jpg-150x150.webp","contentUrl":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2023\/07\/Magdalena-Konowrocka-jpg-150x150.webp","caption":"Magdalena Konowrocka"},"description":"Dietetyk i psychodietetyk, absolwentka studi\u00f3w magisterskich na SGGW oraz studi\u00f3w podyplomowych na WUM na kierunku \u201eDietetyka w choroby wewn\u0119trznych i metabolicznych\u201d, studiowa\u0142a w Instytucie \u017bywienia i \u017bywno\u015bci \u201ePoradnictwo dietetyczne \u2013 post\u0119py w \u017cywieniu cz\u0142owieka\u201d. Prowadzi gabinet doradztwa \u017cywieniowego i dietetycznego Optimum Zdrowia.","url":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/author\/magdalena-konowrocka\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10946","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/users\/141"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=10946"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10946\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/media\/10979"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=10946"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=10946"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=10946"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/coauthors?post=10946"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}