Norowirusy<\/strong> s\u0105 obok rotawirus\u00f3w i adenowirus\u00f3w jedn\u0105 z g\u0142\u00f3wnych przyczyn nie\u017cytu \u017co\u0142\u0105dkowo-jelitowego popularnie zwanego gryp\u0105 \u017co\u0142\u0105dkow\u0105<\/strong>. Choroba dotyczy wszystkich grup wiekowych. U doros\u0142ych przebiega zazwyczaj pod postaci\u0105 biegunki, u dzieci przewa\u017caj\u0105 wymioty. Zaka\u017cenia maj\u0105 charakter sezonowy \u2013 szczyt zachorowa\u0144 przypada na miesi\u0105ce zimowe. Norowirusy uwa\u017cane s\u0105 r\u00f3wnie\u017c za jeden z istotnych czynnik\u00f3w biegunek podr\u00f3\u017cnych<\/a>.<\/p>\n\n\n\n Norowirusy nale\u017c\u0105 do rodziny Caliciviridae i s\u0105 jednymi z najmniejszych bezotoczkowych, kulistych wirus\u00f3w, kt\u00f3rych materia\u0142em genetycznym jest RNA. Cechuje je du\u017ca r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 \u2013 nale\u017c\u0105 do 10 grup genetycznych (GI-GX), w\u015br\u00f3d kt\u00f3rych rozr\u00f3\u017cnia si\u0119 48 genotyp\u00f3w. U ludzi wykrywane s\u0105 typy I, II i IV.<\/p>\n\n\n\n Norowirusy s\u0105 odporne na niekorzystne warunki \u015brodowiskowe<\/strong>. Prze\u017cywaj\u0105 w szerokim zakresie temperatur (w temp 60\u00b0C s\u0105 inaktywowane po 30 min) i pH w granicach 5-10. Wirusy s\u0105 r\u00f3wnie\u017c oporne na dzia\u0142anie wielu \u015brodk\u00f3w dezynfekuj\u0105cych, w tym preparat\u00f3w na bazie chloru (st\u0119\u017cenie poni\u017cej 6,25 mg\/l) i detergent\u00f3w. Na powierzchniach mog\u0105 przetrwa\u0107 nawet do tygodnia.<\/strong><\/p>\n\n\n\n \u0179r\u00f3d\u0142em zaka\u017cenia norowirusami s\u0105 chorzy ludzie i rekonwalescenci<\/strong>. Do powstania ognisk szerzenia zaka\u017ce\u0144 dochodzi najcz\u0119\u015bciej w zbiorowiskach ludzkich: \u017c\u0142obkach, przedszkolach, domach opieki d\u0142ugoterminowej, szpitalach, na obozach. Znane s\u0105 przypadki wyst\u0105pienia du\u017cych ognisk epidemicznych na statkach wycieczkowych.<\/p>\n\n\n\n Drogi zaka\u017cenia norowirusami:<\/strong><\/p>\n\n\n\n Do zaka\u017cenia wystarczaj\u0105ca jest dawka 10-100 cz\u0105stek wirusa. Okres najwi\u0119kszej zara\u017aliwo\u015bci chorego przypada na czas trwania objaw\u00f3w. <\/strong>Wirusy wydalane s\u0105 z ka\u0142em i wymiocinami. \u015aredni okres wydalania cz\u0105stek wirusa wynosi 5-7 dni<\/strong>, w szczeg\u00f3lnych wypadkach (upo\u015bledzenie odporno\u015bci) mo\u017ce przed\u0142u\u017cy\u0107 si\u0119 do 2-4 tygodni. W umiarkowanej strefie klimatycznej najwi\u0119cej przypadk\u00f3w grypy \u017co\u0142\u0105dkowej o etiologii norowirusowej obserwuje si\u0119 w miesi\u0105cach zimowych.<\/p>\n\n\n\n Zaka\u017cenie norowirusami dotyczy wszystkich grup wiekowych. Infekcja mo\u017ce by\u0107 szczeg\u00f3lnie niebezpieczna dla niemowl\u0105t, ma\u0142ych dzieci, os\u00f3b starszych i os\u00f3b z os\u0142abionym uk\u0142adem immunologicznym.<\/p>\n\n\n\n Szacuje si\u0119, \u017ce na \u015bwiecie oko\u0142o jeden na pi\u0119\u0107 przypadk\u00f3w ostrego zapalenia \u017co\u0142\u0105dka i jelit, prowadz\u0105cych do wyst\u0105pienia biegunki i wymiot\u00f3w, jest spowodowany przez norowirusy. Rocznie odnotowuje si\u0119 ok. 685 mln przypadk\u00f3w infekcji, z czego ok. 200 mln dotyczy dzieci poni\u017cej 5 r.\u017c. Przyczyn\u0105 wi\u0119kszo\u015bci ognisk norowirus\u00f3w na ca\u0142ym \u015bwiecie s\u0105 wirusy GII.4 (genotyp 4 grupy II).<\/p>\n\n\n\n W Polsce w 2023 r. (od 01.01.23 r. do 31.12.23 r.) zarejestrowano 7 475 przypadk\u00f3w zaka\u017cenia norowirusami, co prze\u0142o\u017cy\u0142o si\u0119 na zapadalno\u015b\u0107 19,83\/100 tys. populacji. Zapadalno\u015b\u0107 by\u0142a wy\u017csza o 27% w stosunku do poprzedzaj\u0105cego roku 2022.<\/p>\n\n\n\n Liczba zarejestrowanych w Polsce w 2023 r. przypadk\u00f3w zaka\u017ce\u0144 norowirusami by\u0142a o ponad 1350 wy\u017csza ni\u017c infekcji wywo\u0142anych przez rotawirusy<\/a>.<\/p>\n\n\n\n Pocz\u0105tek choroby jest nag\u0142y, okres wyl\u0119gania wynosi \u015brednio 24-48 h. Infekcja trwa zazwyczaj 2-3 dni (u zdrowych doros\u0142ych 1- 2,5 dnia, u dzieci do tygodnia). Czas trwania choroby jest d\u0142u\u017cszy u os\u00f3b starszych.<\/p>\n\n\n\n Objawy grypy \u017co\u0142\u0105dkowej o etiologii norowirusowej s\u0105 ma\u0142o charakterystyczne. Najcz\u0119\u015bciej u zaka\u017conych pojawiaj\u0105 si\u0119:<\/strong><\/p>\n\n\n\n Dodatkowo w przebiegu choroby mog\u0105 pojawi\u0107 si\u0119 pogorszenie samopoczucia, b\u00f3le g\u0142owy, dreszcze, b\u00f3le mi\u0119\u015bniowe i og\u00f3lne os\u0142abienie. U ok. 1\/3 chorych zaka\u017cenie przebiega bezobjawowo<\/strong>. Przechorowanie nie prowadzi do trwa\u0142ej odporno\u015bci na kolejne zaka\u017cenie.<\/p>\n\n\n\n Rotawirusy i norowirusy s\u0105 w Polsce najcz\u0119stszymi czynnikami etiologicznymi wirusowych zaka\u017ce\u0144 jelitowych. Norowirusy wywo\u0142uj\u0105 biegunk\u0119 i wymioty u os\u00f3b w r\u00f3\u017cnym wieku, podczas gdy zaka\u017cenia rotawirusowe z regu\u0142y objawiaj\u0105 si\u0119 biegunk\u0105 u niemowlak\u00f3w i u ma\u0142ych dzieci. Ponadto, norowirusy s\u0105 bardziej zjadliwe, a okres wyl\u0119gania choroby przez nie wywo\u0142ywanej jest kr\u00f3tszy ni\u017c w przypadku rotawirus\u00f3w. <\/strong>Ze wzgl\u0119du na podobie\u0144stwo <\/strong>objaw\u00f3w chorobowych w przebiegu nie\u017cytu \u017co\u0142\u0105dkowo-jelitowego wywo\u0142anego przez r\u00f3\u017cne wirusy, dla ustalenia przyczyny infekcji niezb\u0119dne s\u0105 testy laboratoryjne.<\/p>\n\n\n\n Przy podejrzeniu wirusowej etiologii nie\u017cytu \u017co\u0142\u0105dkowo-jelitowego ostatecznym potwierdzeniem przyczyny infekcji s\u0105 wyniki bada\u0144 laboratoryjnych<\/strong>. Do identyfikacji norowirus\u00f3w s\u0142u\u017c\u0105 badania genetyczne <\/strong>(Real Time PCR) i testy antygenowe<\/strong>. Pr\u00f3bk\u0105 do badania jest ka\u0142. Wykrycie materia\u0142u genetycznego i\/lub antygen\u00f3w charakterystycznych dla norowirusa jest potwierdzeniem etiologii choroby.<\/p>\n\n\n\n W chwili obecnej nie ma przyczynowego leczenia zaka\u017ce\u0144 norowirusami. Terapia pacjent\u00f3w opiera si\u0119 na leczeniu objawowym<\/strong>, przy czym nie s\u0105 wskazane leki przeciwbiegunkowe. Choremu nale\u017cy podawa\u0107 du\u017ce ilo\u015bci p\u0142yn\u00f3w i elektrolity, \u017ceby zapobiec odwodnieniu. Istotna jest r\u00f3wnie\u017c w\u0142a\u015bciwa lekkostrawna dieta, zapobiegaj\u0105ca podra\u017cnianiu b\u0142ony \u015bluzowej jelit (kleiki i sucharki). Ci\u0119\u017ckie przypadki infekcji mog\u0105 wymaga\u0107 hospitalizacji.<\/p>\n\n\n\n Ze wzgl\u0119du na du\u017c\u0105 zmienno\u015b\u0107 genetyczn\u0105 norowirus\u00f3w do chwili obecnej nie zosta\u0142a opracowana przeciwko nim skuteczna szczepionka. Profilaktyka zaka\u017ce\u0144 opiera si\u0119 na dzia\u0142aniach nieswoistych, do kt\u00f3rych nale\u017c\u0105:<\/strong><\/p>\n\n\n\n Przeczytaj te\u017c: Rotawirusy – przyczyna ostrej biegunki infekcyjnej<\/a><\/strong><\/p>\n\n\n\n Pi\u015bmiennictwo<\/p>\n\n\n\n W jaki spos\u00f3b dochodzi do zaka\u017cenia norowirusem i jakie mog\u0105 by\u0107 objawy?<\/p>\n","protected":false},"author":95,"featured_media":11309,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[23],"tags":[],"coauthors":[154],"class_list":{"0":"post-11296","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-infekcje-i-pasozyty"},"acf":[],"yoast_head":"\nCzym s\u0105 norowirusy?<\/h2>\n\n\n\n
\u0179r\u00f3d\u0142o, drogi zaka\u017cenia oraz okres zaka\u017ano\u015bci norowirus\u00f3w<\/h2>\n\n\n\n
\n
Kto jest nara\u017cony na zaka\u017cenie norowirusem?<\/h2>\n\n\n\n
Powszechno\u015b\u0107 zaka\u017ce\u0144 norowirusami<\/h2>\n\n\n\n
Objawy zaka\u017cenia norowirusami<\/h2>\n\n\n\n
\n
Zaka\u017cenia norowirusowe vs zaka\u017cenia rotawirusowe<\/h2>\n\n\n\n
![\"wykrywanie](\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/Wykrywanie-antygenu-norowirusa-jpg.webp\")
<\/a><\/figure>\n\n\n\nNorowirus – diagnostyka laboratoryjna<\/h2>\n\n\n\n
![\"wykrywanie](\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/Wykrywanie-materialu-genetycznego-norowirusa-G1-i-G2-oraz-C.-difficile-jpg.webp\")
<\/a><\/figure>\n\n\n\nNorowirus – leczenie<\/h2>\n\n\n\n
Profilaktyka zaka\u017ce\u0144 norowirusowych<\/h2>\n\n\n\n
\n
\n
\n\n\n\n\n