{"id":1694,"date":"2021-09-24T14:11:49","date_gmt":"2021-09-24T12:11:49","guid":{"rendered":"https:\/\/sklep.alablaboratoria.pl\/centrum-wiedzy\/centrum-wiedzy\/?p=1694"},"modified":"2025-12-12T12:50:07","modified_gmt":"2025-12-12T11:50:07","slug":"metale-ciezkie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/metale-ciezkie\/","title":{"rendered":"Pierwiastki \u015bmierci \u2013 kadm, rt\u0119\u0107, o\u0142\u00f3w"},"content":{"rendered":"\n

Artyku\u0142 zosta\u0142 zaktualizowany 24.01.2025 r.<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Metale ci\u0119\u017ckie to cisi towarzysze naszego \u017cycia – nie my\u015blimy o nich zbyt cz\u0119sto, cho\u0107 otaczaj\u0105 nas na ka\u017cdym kroku. Tymczasem te toksyczne zwi\u0105zki mog\u0105 wnika\u0107 do organizmu, wywieraj\u0105c negatywny wp\u0142yw na nasze zdrowie. Jakie mog\u0105 by\u0107 objawy zatrucia metalami ci\u0119\u017ckimi i jakie badania pozwalaj\u0105 je zdiagnozowa\u0107?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Metale ci\u0119\u017ckie zb\u0119dne dla proces\u00f3w \u017cyciowych cz\u0142owieka to mi\u0119dzy innymi kadm, rt\u0119\u0107 i o\u0142\u00f3w<\/strong>. S\u0105 to pierwiastki bardzo toksyczne, kt\u00f3rych wyst\u0119powanie w ka\u017cdym st\u0119\u017ceniu jest niepo\u017c\u0105dane<\/strong>. Co wi\u0119cej, poza wysok\u0105 toksyczno\u015bci\u0105 maj\u0105 zdolno\u015b\u0107 kumulacji, czyli gromadzenia si\u0119 w organizmie cz\u0142owieka<\/strong>. Stanowi\u0105 one powa\u017cne zagro\u017cenie dla zdrowia i \u017cycia<\/strong>, \u0142atwo przechodz\u0105 przez \u0142o\u017cysko i barier\u0119 krew-m\u00f3zg. Mog\u0105 by\u0107 przyczyn\u0105 zatru\u0107 ostrych i przewlek\u0142ych<\/strong>. Wywo\u0142uj\u0105 przede wszystkim zmiany w syntezie bia\u0142ka i zaburzenia wytwarzania ATP, w kt\u00f3rych nast\u0119pstwie dochodzi do powa\u017cnych zmian chorobowych \u0142\u0105cznie z nowotworowymi<\/a>. <\/p>\n\n\n\n

Metale ci\u0119\u017ckie mog\u0105 wnika\u0107 do organizmu cz\u0142owieka poprzez uk\u0142ad oddechowy, pokarmowy oraz przez sk\u00f3r\u0119. Co wa\u017cne, skutki ich dzia\u0142ania mog\u0105 ujawnia\u0107 si\u0119 dopiero po wielu latach.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Toksyczno\u015b\u0107 metali ci\u0119\u017ckich<\/h2>\n\n\n\n
KADM<\/strong><\/td>RT\u0118\u0106<\/strong><\/td>O\u0141\u00d3W<\/strong><\/td><\/tr>
Dzia\u0142anie rakotw\u00f3rcze, uszkadza nerki, p\u0142uca i w\u0105trob\u0119<\/a>.

Powoduje choroby kostne (zaburza przemiany wapnia i fosforu), zaburzenia wzrostu i wzroku oraz bezp\u0142odno\u015b\u0107 (u m\u0119\u017cczyzn zwykle kumuluje si\u0119 w j\u0105drach). Wypiera cynk ze \u015bcian t\u0119tnic, prowadzi do rozwoju mia\u017cd\u017cycy i nadci\u015bnienia.<\/td>		Silna neurotoksyna, gromadzi si\u0119 w tkance m\u00f3zgowej i rdzeniu kr\u0119gowym, zak\u0142\u00f3caj\u0105c funkcje neurologiczne.

Zaburzenie widzenia i \u015bwiadomo\u015bci. Stany dezorientacji i zagubienia, k\u0142opoty z pami\u0119ci\u0105, nerwowo\u015b\u0107, dr\u017cenie r\u0105k.<\/td>		Zatrucia przewlek\u0142e dotycz\u0105 g\u0142\u00f3wnie uk\u0142adu pokarmowego i nerwowego.

Brak apetytu, kolki, skurcze. Znu\u017cenie, zm\u0119czenie, pora\u017cenie mi\u0119\u015bni, os\u0142abienie pami\u0119ci, zaburzenia neurologiczne i psychiczne. Bezp\u0142odno\u015b\u0107 oraz deformacja ko\u015bci \u2013 hamuje wbudowywanie wapnia w struktury ko\u015bci. Utrudnia wch\u0142anianie jodu<\/a> niezb\u0119dnego do prawid\u0142owego funkcjonowania tarczycy<\/a>. Powoduje anemi\u0119.<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

Toksyczno\u015b\u0107 metali ci\u0119\u017ckich zale\u017cy od dawki, drogi nara\u017cenia, wieku, p\u0142ci i stanu od\u017cywienia nara\u017conych os\u00f3b. <\/strong><\/p>\n\n\n\n

Grup\u0105 szczeg\u00f3lnego ryzyka s\u0105 dzieci<\/strong>, u kt\u00f3rych wiele mechanizm\u00f3w obronnych nie jest jeszcze aktywnych, poniewa\u017c sam uk\u0142ad odporno\u015bciowy dopiero zaczyna si\u0119 kszta\u0142towa\u0107. Jak podaje literatura, toksyczno\u015b\u0107 metali ci\u0119\u017ckich mo\u017ce by\u0107 jedn\u0105 z podstawowych przyczyn dzieci\u0119cych zaburze\u0144 zachowania<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n

>>> Przeczytaj te\u017c: O\u0142\u00f3w – zagro\u017cenia zdrowotne u dzieci<\/a><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Kto jest nara\u017cony na nadmierny kontakt z metalami ci\u0119\u017ckimi?<\/h2>\n\n\n\n

Szczeg\u00f3lnie nara\u017ceni s\u0105 pracownicy przemys\u0142u<\/strong>: chemicznego, nawoz\u00f3w sztucznych, celulozowo-papierniczego, elektrotechnicznego, a tak\u017ce pracownicy rafinerii ropy naftowej, elektrowni w\u0119glowych i przemys\u0142u koksowniczego, hutnictwa i metalurgii \u017celaza, przemys\u0142u szklarskiego, ceramicznego, cementowego i azbestowego. W grupie ryzyka znajduj\u0105 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c osoby zajmuj\u0105ce si\u0119 produkcj\u0105 farb, rozpuszczalnik\u00f3w i lakier\u00f3w, lamp i urz\u0105dze\u0144 pomiarowych<\/strong>. Jednocze\u015bnie trzeba pami\u0119ta\u0107, \u017ce tak naprawd\u0119 ka\u017cdy z nas jest nara\u017cony na toksyczne obci\u0105\u017cenia metalami ci\u0119\u017ckimi<\/strong>. <\/p>\n\n\n\n

Metale ci\u0119\u017ckie wyst\u0119puj\u0105 w zanieczyszczonym powietrzu i glebie, w wodzie z kranu, po\u017cywieniu (warzywa, zbo\u017ca, ryby, podroby zwierz\u0119ce np. w\u0105tr\u00f3bka), kosmetykach chemicznych (niekt\u00f3re kolorowe szminki, tusze do rz\u0119s, cienie do powiek, podk\u0142ady, farby do w\u0142os\u00f3w), plombach dentystycznych (amalgamatowych), lekach, w dymie papierosowym czy w tuszach do tatua\u017cy.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Na ka\u017cdym kroku jeste\u015bmy nara\u017ceni na toksyczno\u015b\u0107 metali ci\u0119\u017ckich.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Statystyczna kobieta zjada kilka kg szminki w ci\u0105gu swojego \u017cycia. Wiele kolorowych szminek zawiera w swoim sk\u0142adzie toksyczne metale ci\u0119\u017ckie.<\/em><\/p>\n\n\n\n

Pierwiastki toksyczne maj\u0105 sk\u0142onno\u015b\u0107 do odk\u0142adania si\u0119 w narz\u0105dach mi\u0105\u017cszowych, szczeg\u00f3lnie w w\u0105trobie, nerkach i trzustce.<\/p>\n\n\n\n

Czy wiesz, \u017ce\u2026
<\/strong>
Nie\u015bwiadome zagro\u017cenia kobiety w dawnych czasach u\u017cywa\u0142y o\u0142owiu do wybielania cery. Aby twarz by\u0142a nieskazitelna, nak\u0142ada\u0142y na ni\u0105 silnie toksyczn\u0105 biel o\u0142owian\u0105 zwan\u0105 cerusytem lub biel\u0105 weneck\u0105. O\u0142\u00f3w mia\u0142 w\u0142a\u015bciwo\u015bci matuj\u0105ce i zapewnia\u0142 satynowe wyko\u0144czenie.

D\u0142ugotrwa\u0142e stosowanie powodowa\u0142o przebarwienia sk\u00f3ry, cera stawa\u0142a si\u0119 szara, zm\u0119czona, nabiera\u0142a odcieni \u017c\u00f3\u0142ci, zieleni i fioletu. Ponadto o\u0142\u00f3w by\u0142 r\u00f3wnie\u017c przyczyn\u0105 pr\u00f3chnicy z\u0119b\u00f3w, nie\u015bwie\u017cego oddechu i wypadania w\u0142os\u00f3w, a nawet trwa\u0142ego uszkodzenia p\u0142uc.<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n

>>> Przeczytaj te\u017c: Grzyby i ich warto\u015bci od\u017cywcze<\/a><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Metale ci\u0119\u017ckie wyst\u0119puj\u0105 w \u015brodowisku w ilo\u015bciach takich, \u017ce niemal wszyscy jeste\u015bmy nimi zatruci do pewnego stopnia. Jak si\u0119 ich wystrzega\u0107?<\/h4>\n\n\n\n

Pierwszym krokiem do podj\u0119cia zmniejszenia ryzyka jest wykonanie bada\u0144 na ich obecno\u015b\u0107.<\/strong> Ilo\u015bciowe oznaczenie metali ci\u0119\u017ckich we krwi<\/strong> pozwala w spos\u00f3b po\u015bredni zorientowa\u0107 si\u0119 co do mo\u017cliwo\u015bci ich przenikni\u0119cia przez barier\u0119 krew-m\u00f3zg. Przepuszczalno\u015b\u0107 tej bariery nasila si\u0119 wraz ze wzrostem st\u0119\u017cenia we krwi.<\/p>\n\n\n\n

Po drugie, warto spr\u00f3bowa\u0107 ograniczy\u0107 kontakt z metalami ci\u0119\u017ckimi. Poni\u017cej kilka wskaz\u00f3wek:<\/strong><\/p>\n\n\n\n