{"id":17706,"date":"2024-10-24T07:00:00","date_gmt":"2024-10-24T05:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/sklep.alablaboratoria.pl\/centrum-wiedzy\/?p=17706"},"modified":"2025-03-17T15:35:17","modified_gmt":"2025-03-17T14:35:17","slug":"endometrioza-i-dysbioza-przewodu-pokarmowego-endometrioza-jelit","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/endometrioza-i-dysbioza-przewodu-pokarmowego-endometrioza-jelit\/","title":{"rendered":"Endometrioza i dysbioza przewodu pokarmowego. Endometrioza jelit"},"content":{"rendered":"\n

Endometrioza to przewlek\u0142a choroba ginekologiczna, kt\u00f3ra charakteryzuje si\u0119 obecno\u015bci\u0105 ektopowego endometrium rozwijaj\u0105cego si\u0119 poza jam\u0105 macicy. W tej chorobie ektopowe (nieprawid\u0142owo po\u0142o\u017cone) endometrium znajduje si\u0119 g\u0142\u00f3wnie w jajnikach, ale mo\u017ce rozprzestrzenia\u0107 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c na otrzewn\u0105 miednicy, wi\u0119zad\u0142a maciczno-krzy\u017cowe, jajowody, wi\u0119zad\u0142a szerokie oraz jelita.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Szacuje si\u0119, \u017ce endometrioza mo\u017ce dotyczy\u0107 nawet 10\u201315% kobiet w wieku rozrodczym, przy czym cz\u0119sto\u015b\u0107 jej wyst\u0119powania jest wyra\u017anie wi\u0119ksza w\u015br\u00f3d kobiet niep\u0142odnych (25\u201350%). Warto r\u00f3wnie\u017c zauwa\u017cy\u0107, \u017ce u 30\u201350% pacjentek z t\u0105 chorob\u0105 wyst\u0119puj\u0105 trudno\u015bci z zaj\u015bciem w ci\u0105\u017c\u0119.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Spis tre\u015bci:<\/p>\n\n\n\n

    \n
  1. Etiopatogeneza \u2013 przyczyny endometriozy<\/a><\/li>\n\n\n\n
  2. Endometrioza a mikrobiota. Czy dysbioza ma wp\u0142yw na rozw\u00f3j endometriozy?<\/a><\/li>\n\n\n\n
  3. Rola estrobolomu w rozwoju endometriozy<\/a><\/li>\n\n\n\n
  4. Mikrobiota jelitowa w endometriozie<\/a><\/li>\n\n\n\n
  5. Endometrioza \u2013 objawy jelitowe<\/a><\/li>\n\n\n\n
  6. Endometrioza jelit \u2013 trudno\u015bci diagnostyczne<\/a><\/li>\n\n\n\n
  7. Objawy \u017co\u0142\u0105dkowo-jelitowe w endometriozie<\/a><\/li>\n\n\n\n
  8. Endometrioza jelit \u2013 leczenie<\/a><\/li>\n\n\n\n
  9. Podsumowanie<\/a><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

    Etiopatogeneza \u2013 przyczyny endometriozy<\/h2>\n\n\n\n

    Endometrioza pod wzgl\u0119dem rozwoju nale\u017cy do chor\u00f3b wieloczynnikowych, a jej etiopatogeneza nie jest do ko\u0144ca poznana. Teori\u0105 wyja\u015bniaj\u0105c\u0105 pochodzenie ektopowej tkanki endometrialnej, kt\u00f3ra zyska\u0142a do\u015b\u0107 szerok\u0105 akceptacj\u0119, jest koncepcja \u201emiesi\u0105czki wstecznej\u201d<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n

    Zak\u0142ada ona cofanie si\u0119 resztek menstruacyjnych wraz z \u017cywymi kom\u00f3rkami endometrium przez jajowody do jamy miednicy. Tak przemieszczone kom\u00f3rki endometrium musz\u0105 przylgn\u0105\u0107 do powierzchni otrzewnej (zjawisko adhezji), a nast\u0119pnie namno\u017cy\u0107 si\u0119, aby przekszta\u0142ci\u0107 si\u0119 w zmiany inwazyjne.<\/p>\n\n\n\n

    Kom\u00f3rki endometrium u kobiet cierpi\u0105cych na endometrioz\u0119 wykazuj\u0105 zwi\u0119kszone w\u0142a\u015bciwo\u015bci adhezyjne w wyniku dw\u00f3ch mechanizm\u00f3w:<\/p>\n\n\n\n

      \n
    1. Zmienionego profilu specyficznych bia\u0142ek zwanych integrynami,<\/strong> kt\u00f3re s\u0105 odpowiedzialne za przyleganie kom\u00f3rek.<\/li>\n\n\n\n
    2. Adhezja kom\u00f3rkowa jest dodatkowo zwi\u0119kszona przez zmienione zapalnie \u015brodowisko otrzewnej<\/strong>, kt\u00f3re jest postrzegane jako cecha charakterystyczna endometriozy. Ogromn\u0105 rol\u0119 odgrywa tu dzia\u0142anie prozapalnej cytokiny interleukiny-8, kt\u00f3ra moduluje pocz\u0105tkowe stadium choroby.<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

      >> Wi\u0119cej w artykule: Endometrioza – \u017cycie z chorob\u0105<\/a><\/strong><\/p>\n\n\n\n

      Endometrioza a mikrobiota. Czy dysbioza ma wp\u0142yw na rozw\u00f3j endometriozy?<\/h2>\n\n\n\n

      Rozw\u00f3j ognisk endometriozy uzale\u017cniony jest r\u00f3wnie\u017c od pewnej dysfunkcji uk\u0142adu odporno\u015bciowego. U pacjentek z endometrioz\u0105 obserwuje si\u0119 r\u00f3\u017cnice w inicjacji i intensywno\u015bci odpowiedzi immunologicznej.<\/p>\n\n\n\n

      Wykazano, \u017ce g\u0142\u00f3wnym czynnikiem reguluj\u0105cym te procesy jest mikrobiota jelitowa<\/strong>. Obecno\u015b\u0107 okre\u015blonych bakterii w jelitach wst\u0119pnie stymuluje neutrofile<\/a> i przygotowuje je do mobilizacji w ogniskach zapalnych w otrzewnej. Dodatkowo, dysbioza jelitowa upo\u015bledza funkcj\u0119 barierow\u0105, powoduj\u0105c zwi\u0119kszon\u0105 przepuszczalno\u015b\u0107 jelit, co mo\u017ce dodatkowo intensyfikowa\u0107 zapalenie.<\/p>\n\n\n\n

      Finalnie wzrasta liczba makrofag\u00f3w w otrzewnej, ale nie s\u0105 one pe\u0142nowarto\u015bciowe, gdy\u017c ich zdolno\u015b\u0107 do fagocytozy nowo wszczepionych zmian endometrialnych jest ograniczona, co u\u0142atwia prze\u017cycie takich wszczep\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

      Zaburzenia immunologiczne powodowane dysbioz\u0105 przewodu pokarmowego stanowi\u0105 czynnik stymuluj\u0105cy przewlek\u0142y stan zapalny<\/a>, kt\u00f3ry jest \u015bci\u015ble zwi\u0105zany z endometrioz\u0105. To z kolei stwarza \u015brodowisko sprzyjaj\u0105ce neoangiogenezie (tworzeniu nowych naczy\u0144 krwiono\u015bnych), w\u0142\u00f3knieniu i zrostom, czyli krytycznym cechom tej choroby.<\/p>\n\n\n\n

      \"endometrioza<\/figure>\n\n\n\n

      Obecnie powszechnie akceptowana jest teza, \u017ce wysokie st\u0119\u017cenie miejscowe cytokin powoduj\u0105ce odczyn zapalny w otrzewnej jest cech\u0105 charakterystyczn\u0105 endometriozy. Samo zjawisko wysokich st\u0119\u017ce\u0144 cytokin mo\u017ce mie\u0107 r\u00f3wnie\u017c swoje implikacje w funkcjonowaniu przewodu pokarmowego, np. hamowaniu perystaltyki jelit i wydzielania kwasu solnego w \u017co\u0142\u0105dku.<\/p>\n\n\n\n

      Takie warunki s\u0105 mniej sprzyjaj\u0105ce dla gatunk\u00f3w Lactobacilli<\/em> i pozwalaj\u0105 na rozrost bakterii Gram-ujemnych, co wykazano na modelu zwierz\u0119cym.<\/p>\n\n\n\n

      Rola estrobolomu w rozwoju endometriozy<\/h2>\n\n\n\n

      Innym zjawiskiem wi\u0105\u017c\u0105cym mikrobiot\u0119 jelitow\u0105 z endometrioz\u0105 jest regulacja puli og\u00f3lnoustrojowego estrogenu. Wiadomo, \u017ce cz\u0119\u015b\u0107 bakterii jelitowych wykazuje aktywno\u015b\u0107 enzymu \u03b2-glukuronidazy. Enzym ten przekszta\u0142ca estrogeny<\/a> w ich aktywne formy, dzi\u0119ki czemu mog\u0105 one ponownie wi\u0105za\u0107 si\u0119 z receptorem estrogenowym.<\/p>\n\n\n\n

      Zbi\u00f3r gen\u00f3w koduj\u0105cych enzymy metabolizuj\u0105ce estrogeny w mikrobiocie jelitowej jest powszechnie znany jako \u201eEstrobolom\u201d<\/strong>. W przypadku dysbiozy jelitowej mo\u017ce dochodzi\u0107 do zwi\u0119kszonego wydzielania \u03b2-glukuronidazy przez drobnoustroje, co niesie ze sob\u0105 zwi\u0119kszenie og\u00f3lnej puli estrogen\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

      Aktywny estrogen w jelitach mo\u017ce by\u0107 nast\u0119pnie transportowany naczyniami krwiono\u015bnymi do r\u00f3\u017cnych tkanek organizmu. Obecnie podejrzewa si\u0119, \u017ce mikrobiota jelitowa pacjentek z endometrioz\u0105 wykazuje wi\u0119ksz\u0105 liczebno\u015b\u0107 bakterii wytwarzaj\u0105cych \u03b2-glukuronidaz\u0119.<\/p>\n\n\n\n

      >> Dowiedz si\u0119 wi\u0119cej: Mikrobiota jelitowa – estrobolom i zaburzenia hormonalne u kobiet<\/a><\/strong><\/p>\n\n\n\n

      Mikrobiota jelitowa w endometriozie<\/h2>\n\n\n\n

      Analiza genomu drobnoustroj\u00f3w ujawni\u0142a, \u017ce kilka rodzaj\u00f3w bakterii wchodz\u0105cych w sk\u0142ad mikrobioty jelitowej, w tym Bacteroides<\/em>, Bifidobacterium<\/em>, Escherichia coli<\/em> i Lactobacillus<\/em>, mo\u017ce wytwarza\u0107 \u03b2-glukuronidaz\u0119.<\/p>\n\n\n\n

      Co ciekawe, badania wykaza\u0142y znaczny wzrost liczebno\u015bci Escherichia coli<\/a><\/em> w stolcu pacjentek z endometrioz\u0105. Odkrycia te sugeruj\u0105, \u017ce mikrobiota jelitowa mo\u017ce przyczynia\u0107 si\u0119 do podwy\u017cszonego st\u0119\u017cenia estrogen\u00f3w, tworz\u0105c \u015brodowisko sprzyjaj\u0105ce post\u0119powi endometriozy.<\/p>\n\n\n\n

      Dodatkowo konsekwencje zwi\u0105zane z dysbioz\u0105 i zaburzonym stosunkiem Firmicutes<\/em>\/Bacteroidetes<\/em> mog\u0105 r\u00f3wnie\u017c skutkowa\u0107 rozregulowaniem metabolizmu estrogen\u00f3w, poniewa\u017c drobnoustroje w tych gromadach posiadaj\u0105 geny zwi\u0105zane z glukuronidaz\u0105. Do najliczniejszych typ\u00f3w bakterii w stolcu pacjentek z endometrioz\u0105 zaliczaj\u0105 si\u0119 Firmicutes<\/em>, Bacteroidetes<\/em> i Proteobacteria<\/em>, wszystkie z cz\u0119sto\u015bci\u0105 wyst\u0119powania >90%.<\/p>\n\n\n\n

      Analizuj\u0105c liczebno\u015b\u0107 poszczeg\u00f3lnych rodzaj\u00f3w bakterii w stolcu pacjentek choruj\u0105cych na endometrioz\u0119, wykazano, \u017ce rodzaje Sneathia<\/em>, Barnesiella<\/em> i Gardnerella<\/em> by\u0142y znacz\u0105co zmniejszone.<\/p>\n\n\n\n

      Analiza konkretnych takson\u00f3w wykaza\u0142a, \u017ce liczebno\u015b\u0107 Clostridia Clostridiales<\/em>, Lachnospiraceae Ruminococcus<\/em>, Clostridiales Lachnospiraceae<\/em> i Ruminococcaceae Ruminococcus<\/em> by\u0142a znacz\u0105co ni\u017csza, podczas gdy Eggerthella lenta<\/em> i Eubacterium dolichum<\/em> wykazywa\u0142y podwy\u017cszon\u0105 liczebno\u015b\u0107 w stolcu pacjentek z endometrioz\u0105 w por\u00f3wnaniu z grup\u0105 kontroln\u0105.<\/p>\n\n\n\n

      Badania przeprowadzone przez Svenssona i wsp. wykaza\u0142y, \u017ce mikrobiota jelitowa pacjentek z endometrioz\u0105 wykazywa\u0142a mniejsze zr\u00f3\u017cnicowanie w por\u00f3wnaniu z kobietami zdrowymi z grupy kontrolnej.<\/p>\n\n\n\n

      Endometrioza \u2013 objawy jelitowe<\/h2>\n\n\n\n

      W\u015br\u00f3d kobiet z histologicznie potwierdzon\u0105 endometrioz\u0105 a\u017c 90% zg\u0142asza\u0142o objawy ze strony przewodu pokarmowego. Najcz\u0119\u015bciej zg\u0142aszanym objawem by\u0142y wzd\u0119cia<\/a>, kt\u00f3re dotyczy\u0142y 83% chorych. Co ciekawe, tylko niewielki odsetek kobiet z objawami \u017co\u0142\u0105dkowo-jelitowymi mia\u0142 endometrioz\u0119 jelit. To dowodzi, \u017ce objawy gastroenterologiczne w endometriozie nie zale\u017c\u0105 wy\u0142\u0105cznie od nacieku endometrialnego jelit.<\/p>\n\n\n\n

      \"endometrioza
      Cz\u0119sto\u015b\u0107 wyst\u0119powania r\u00f3\u017cnych objaw\u00f3w u pacjentek z endometrioz\u0105<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

      Cz\u0119sto\u015b\u0107 wyst\u0119powania endometriozy jelit wynosi 3-37% wszystkich kobiet dotkni\u0119tych t\u0105 chorob\u0105. Najcz\u0119stsz\u0105 lokalizacj\u0105 jest:<\/p>\n\n\n\n