{"id":18800,"date":"2024-12-03T11:00:00","date_gmt":"2024-12-03T10:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/sklep.alablaboratoria.pl\/centrum-wiedzy\/?p=18800"},"modified":"2024-12-03T11:00:00","modified_gmt":"2024-12-03T10:00:00","slug":"klirens-kreatyniny-co-to-za-badanie-i-kiedy-sie-je-wykonuje","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/klirens-kreatyniny-co-to-za-badanie-i-kiedy-sie-je-wykonuje\/","title":{"rendered":"Klirens kreatyniny \u2013 co to za badanie i kiedy si\u0119 je wykonuje?"},"content":{"rendered":"\n

GFR \u2013 wska\u017anik przes\u0105czania k\u0142\u0119buszkowego \u2013 jest jednym z podstawowych bada\u0144 wykonywanych dla oceny czynno\u015bci nerek. Miar\u0105 GFR jest klirens kreatyniny. Czym jest to badanie, jak si\u0119 je wykonuje, co mo\u017ce mie\u0107 wp\u0142yw na wynik i czym mog\u0105 by\u0107 spowodowane nieprawid\u0142owe warto\u015bci? Zapraszamy do przeczytania artyku\u0142u.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Spis tre\u015bci:<\/p>\n\n\n\n

    \n
  1. Klirens kreatyniny \u2013 co to za badanie?<\/a><\/li>\n\n\n\n
  2. Klirens kreatyniny a GFR<\/a><\/li>\n\n\n\n
  3. Klirens kreatyniny \u2013 od czego zale\u017cy warto\u015b\u0107 klirensu kreatyniny?<\/a><\/li>\n\n\n\n
  4. Jak wykonuje si\u0119 klirens kreatyniny?<\/a><\/li>\n\n\n\n
  5. Kiedy mo\u017ce by\u0107 zlecony klirens kreatyniny?<\/a><\/li>\n\n\n\n
  6. Klirens kreatyniny \u2013 nieprawid\u0142owe wyniki<\/a><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

    Klirens kreatyniny \u2013 co to za badanie?<\/h2>\n\n\n\n

    Kreatynina jest produktem rozpadu fosforanu kreatyny \u2013 zwi\u0105zku, kt\u00f3ry bierze udzia\u0142 w skurczu mi\u0119\u015bni szkieletowych. Dobowa synteza kreatyniny zale\u017cy od masy mi\u0119\u015bniowej i wynosi 20-22 mg\/kg\/24 h u m\u0119\u017cczyzn i 18-20 mg\/kg\/24 h u kobiet.<\/p>\n\n\n\n

    \"badanie<\/a><\/figure>\n\n\n\n

    Wydalanie kreatyniny z organizmu odbywa si\u0119 wy\u0142\u0105cznie przez nerki, dlatego jej ilo\u015b\u0107 jest dobr\u0105 miar\u0105 ich pracy.<\/p>\n\n\n\n

    >> Wi\u0119cej o tym czym jest kreatynina znajdziesz w artykule: Czym jest kreatynina?<\/a><\/strong><\/p>\n\n\n\n

    Poziom kreatyniny mo\u017ce by\u0107 mierzony we krwi oraz w moczu<\/a>. Badanie kreatyniny w moczu mo\u017ce by\u0107 oznaczeniem tej substancji w porannej pr\u00f3bce moczu lub w dobowej zbi\u00f3rce moczu. Okre\u015blenie zawarto\u015bci kreatyniny w zbi\u00f3rce dobowej jest punktem wyj\u015bcia do okre\u015blenia klirensu kreatyniny.<\/p>\n\n\n\n

    Klirens kreatyniny wyliczany jest ze wzoru:<\/p>\n\n\n\n

    \"klirens<\/figure>\n\n\n\n

    U \u2013 ilo\u015b\u0107 kreatyniny w dobowej zbi\u00f3rce moczu \u2013 mg\/dl<\/p>\n\n\n\n

    V \u2013 obj\u0119to\u015b\u0107 moczu ml\/min<\/p>\n\n\n\n

    P \u2013 ilo\u015b\u0107 kreatyniny w surowicy \u2013 mg\/dl.<\/p>\n\n\n\n

    Niekt\u00f3re wzory na obliczanie klirensu kreatyniny zawieraj\u0105 wsp\u00f3\u0142czynnik koryguj\u0105cy \u2013 wzrost i mas\u0119 cia\u0142a pacjenta, poniewa\u017c ilo\u015b\u0107 wytwarzanej kreatyniny zale\u017cna jest od masy mi\u0119\u015bniowej.<\/p>\n\n\n\n

    Klirens kreatyniny a GFR<\/h2>\n\n\n\n

    Klirens kreatyniny jest miar\u0105 GFR (ang. Glomerular Filtration Rate<\/em>) \u2013 przes\u0105czania k\u0142\u0119buszkowego, czyli liczby mililitr\u00f3w przefiltrowanych przez k\u0142\u0119buszki nerkowe na minut\u0119<\/strong>. W praktyce pokazuje szybko\u015b\u0107 i wydajno\u015b\u0107 filtracji nerkowej.<\/p>\n\n\n\n

    \"pakiet<\/a><\/figure>\n\n\n\n

    Okre\u015blenie klirensu kreatyniny na podstawie dobowej zbi\u00f3rki moczu<\/a> \u2013 zbieranej przez 24 godziny \u2013 jest dok\u0142adniejszym wska\u017anikiem filtracji k\u0142\u0119buszkowej ni\u017c jej oznaczenie z pojedynczej porcji.<\/p>\n\n\n\n

    Ilo\u015b\u0107 kreatyniny wydzielanej przez nerki jest zmienna w ci\u0105gu dnia<\/strong>, dlatego zebranie ca\u0142ego wyprodukowanego przez nerki moczu pozwala na dok\u0142adniejsze zbadanie funkcji nerek.<\/p>\n\n\n\n

    Z tego powodu badanie wymaga starannego zebrania wszystkich porcji moczu. Je\u015bli pacjent pominie jedn\u0105 mikcj\u0119, wyniki mog\u0105 by\u0107 niekompletne.<\/p>\n\n\n\n

    Wska\u017anik GFR<\/a> mo\u017cna tak\u017ce wyliczy\u0107 na podstawie st\u0119\u017cenia kreatyniny we krwi. M\u00f3wimy w\u00f3wczas o wska\u017aniku eGFR.<\/p>\n\n\n\n

    \"Klirens<\/figure>\n\n\n\n

    Klirens kreatyniny \u2013 od czego zale\u017cy warto\u015b\u0107 klirensu kreatyniny?<\/h2>\n\n\n\n

    Warto\u015b\u0107 klirensu kreatyniny zale\u017cna jest od ilo\u015bci krwi, kt\u00f3ra dop\u0142ywa do nerek, i od ich zdolno\u015bci do filtrowania.<\/p>\n\n\n\n

    Je\u015bli t\u0119tnice nerkowe (doprowadzaj\u0105ce krew do nerek) s\u0105 zw\u0119\u017cone (np. w przebiegu mia\u017cd\u017cycy<\/a>) lub pacjent jest odwodniony, ilo\u015b\u0107 krwi przep\u0142ywaj\u0105cej przez ten narz\u0105d jest mniejsza, co wp\u0142ywa na wynik klirensu kreatyniny.<\/p>\n\n\n\n

    Os\u0142abiona zdolno\u015b\u0107 k\u0142\u0119buszk\u00f3w nerkowych do filtrowania<\/strong> (co dzieje si\u0119 np. w takich chorobach jak k\u0142\u0119buszkowe zapalenie nerek<\/a> czy martwica kanalik\u00f3w nerkowych) r\u00f3wnie\u017c wp\u0142ywa na wynik klirensu kreatyniny.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

    Ciekawym jest fakt, i\u017c pacjenci z chorob\u0105 jednej nerki mog\u0105 mie\u0107 prawid\u0142owy wynik badania. W takich sytuacjach zdrowa nerka przejmuje funkcj\u0119 obydwu i mo\u017ce zwi\u0119ksza\u0107 sw\u00f3j wsp\u00f3\u0142czynnik filtracji. Organizm pacjenta funkcjonuje prawid\u0142owo, spadek klirensu kreatyniny jest niezauwa\u017calny.<\/p>\n\n\n\n

    Czynniki wp\u0142ywaj\u0105ce na klirens kreatyniny:<\/p>\n\n\n\n