{"id":21083,"date":"2025-02-04T11:32:23","date_gmt":"2025-02-04T10:32:23","guid":{"rendered":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/?p=21083"},"modified":"2026-02-02T11:14:05","modified_gmt":"2026-02-02T10:14:05","slug":"choroba-alzheimera-nowe-nadzieje-w-leczeniu-i-wyzwania-diagnostyczne","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/choroba-alzheimera-nowe-nadzieje-w-leczeniu-i-wyzwania-diagnostyczne\/","title":{"rendered":"Choroba Alzheimera: Nowe nadzieje w leczeniu i wyzwania diagnostyczne"},"content":{"rendered":"\n

Choroba Alzheimera (ang. Alzheimer\u2019s disease<\/em>, AD) to schorzenie neurodegeneracyjne, kt\u00f3re rozwija si\u0119 stopniowo, prowadz\u0105c do post\u0119puj\u0105cego pogarszania si\u0119 funkcji behawioralnych i poznawczych, takich jak pami\u0119\u0107, zdolno\u015b\u0107 rozumowania, m\u00f3wienie, koncentracja i podejmowanie decyzji. Alzheimer jest najcz\u0119stsz\u0105 postaci\u0105 demencji, odpowiadaj\u0105c\u0105 za co najmniej dwie trzecie przypadk\u00f3w u os\u00f3b powy\u017cej 65. roku \u017cycia. Szacuje si\u0119, \u017ce choroba dotyka ponad 55 milion\u00f3w os\u00f3b na ca\u0142ym \u015bwiecie, a wed\u0142ug danych WHO (ang. World Health Organisation) do 2050 roku liczba ta ma wzrosn\u0105\u0107 do 139 milion\u00f3w.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Spis tre\u015bci:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

    \n
  1. Czym charakteryzuje si\u0119 choroba Alzheimera?<\/a><\/li>\n\n\n\n
  2. Nowy lek nadziej\u0105 dla chorych z AD<\/a><\/li>\n\n\n\n
  3. Diagnostyka choroby Alzheimera \u2013 badanie biomarker\u00f3w AD<\/a><\/li>\n\n\n\n
  4. Podsumowanie<\/a><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

    Czym charakteryzuje si\u0119 choroba Alzheimera?<\/h2>\n\n\n\n

    Zjawisko starzenia si\u0119 populacji, okre\u015blane mianem silver tsunami<\/em><\/strong>,powoduje, \u017ce demencja staje si\u0119 jedn\u0105 z g\u0142\u00f3wnych przyczyn zgon\u00f3w na \u015bwiecie<\/strong>, co czyni j\u0105 powa\u017cnym problemem zdrowotnym o znacz\u0105cych konsekwencjach spo\u0142ecznych i ekonomicznych. Alzheimer rozwija si\u0119 w wyniku stopniowego niszczenia kom\u00f3rek m\u00f3zgu<\/strong>, w tym zaniku neuron\u00f3w i degeneracji synaps<\/strong>.Proces ten wi\u0105\u017ce si\u0119 z obecno\u015bci\u0105 dw\u00f3ch patologicznych agregat\u00f3w bia\u0142kowych w m\u00f3zgu: \u03b2-amyloidu i spl\u0105tk\u00f3w neurofibrylarnych w postaci z\u0142og\u00f3w fosforylowanego bia\u0142ka tau w cytoplazmie neuron\u00f3w<\/strong>.Obecno\u015b\u0107 z\u0142og\u00f3w w m\u00f3zgu prowadzi do pogarszania si\u0119 funkcji poznawczych, ostatecznie skutkuj\u0105c ca\u0142kowit\u0105 niezdolno\u015bci\u0105 chorego do samodzielnego funkcjonowania<\/strong>. Sporadycznie mog\u0105 wyst\u0105pi\u0107 r\u00f3wnie\u017c napady drgawkowe, zwi\u0119kszone napi\u0119cie mi\u0119\u015bniowe oraz nietrzymanie moczu. \u015amier\u0107 pacjenta nast\u0119puje zazwyczaj w wyniku og\u00f3lnego wyniszczenia organizmu, niedo\u017cywienia lub zapalenia p\u0142uc.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

    >> Dowiedz si\u0119 wi\u0119cej: Demencja (ot\u0119pienie starcze) \u2013 objawy, diagnostyka, leczenie<\/a><\/strong><\/p>\n\n\n\n

    Oko\u0142o 95% przypadk\u00f3w AD to choroba o p\u00f3\u017anym pocz\u0105tku<\/strong>, rozpoczynaj\u0105ca si\u0119 w wieku powy\u017cej 60\u201365 lat. Wczesna posta\u0107 choroby Alzheimera<\/strong> mo\u017ce pojawi\u0107 si\u0119 przed uko\u0144czeniem 60. roku \u017cycia, ale jest znacznie rzadsza i stanowi jedynie 5% przypadk\u00f3w<\/strong>. Typowy przebieg kliniczny choroby trwa od o\u015bmiu do dziesi\u0119ciu lat, jednak mo\u017ce si\u0119 waha\u0107 od jednego roku do nawet 25 lat.<\/p>\n\n\n\n

    \"Badanie<\/a><\/figure>\n\n\n\n

    Nowy lek nadziej\u0105 dla chorych z AD<\/h2>\n\n\n\n

    Komitet ds. Produkt\u00f3w Leczniczych Stosowanych u Ludzi<\/strong> (ang. Committee for Medicinal Products for Human Use, CHMP) Europejskiej Agencji Lek\u00f3w (ang. European Medicines Agency, <\/em>EMA) w listopadzie 2024 roku wyda\u0142 pozytywn\u0105 rekomendacj\u0119 dotycz\u0105c\u0105 wprowadzenia leku Leqembi na rynek europejski<\/strong>. Wed\u0142ug ekspert\u00f3w EMA preparat ten mo\u017ce by\u0107 stosowany przez pacjent\u00f3w<\/strong> z wczesnym stadium<\/strong> choroby Alzheimera<\/strong>, obejmuj\u0105cym \u0142agodne zaburzenia poznawcze lub demencj\u0119, u os\u00f3b nieb\u0119d\u0105cych nosicielami genu ApoE \u03b54 oraz u posiadaczy tego genu, ale w uk\u0142adzie heterozygotycznym<\/strong>. Pacjenci b\u0119d\u0105cy homozygotami ApoE \u03b54 zostali wykluczeni z grupy pacjent\u00f3w, kt\u00f3rzy b\u0119d\u0105 mogli by\u0107 leczeni Leqembi, poniewa\u017c s\u0105 bardziej podatni na dzia\u0142ania niepo\u017c\u0105dane zwi\u0105zane z terapi\u0105 antyamyloidow\u0105. Nale\u017cy do nich np. tzw. zesp\u00f3\u0142 nieprawid\u0142owo\u015bci obrazowych w postaci obrz\u0119ku lub krwawienia do m\u00f3zgu, kt\u00f3remu towarzysz\u0105 objawy neurologiczne (ang. amyloid-related imaging abnormalities, <\/em>ARIA). Komisja Europejska<\/strong> po otrzymaniu pozytywnej opinii od CHMP podejmie ostateczn\u0105 decyzj\u0119 o wprowadzeniu preparatu do obrotu w pa\u0144stwach cz\u0142onkowskich UE<\/strong>. W przypadku zatwierdzenia leku rozpoczn\u0105 si\u0119 dyskusje dotycz\u0105ce jego ceny i ewentualnej refundacji<\/strong>. Zalecenia dotycz\u0105ce stosowania leku zostan\u0105 zawarte w charakterystyce produktu leczniczego, kt\u00f3ra zostanie opublikowana w europejskim publicznym sprawozdaniu oceniaj\u0105cym (ang. european public assessment reports<\/em>, EPAR).<\/p>\n\n\n\n

    \"Badanie<\/a><\/figure>\n\n\n\n

    Substancj\u0105 czynn\u0105 leku jest lecanemab \u2013 przeciwcia\u0142o monoklonalne skierowane przeciwko z\u0142ogom \u03b2-amyloidu<\/strong>, kt\u00f3re pozwala na ich eliminacj\u0119, spowalniaj\u0105c progresj\u0119 choroby<\/strong>. Leqembi nie cofa zmian wywo\u0142anych przez chorob\u0119, a jedynie hamuje post\u0119p zaburze\u0144 poznawczych<\/strong>. Podawany jest w formie infuzji do\u017cylnej<\/strong> przez wykwalifikowany personel medyczny pod nadzorem lekarzy specjalizuj\u0105cych si\u0119 w chorobie Alzheimera. Infuzje powinny by\u0107 przyjmowane przez pacjenta co dwa tygodnie, a ka\u017cda procedura trwa oko\u0142o godziny<\/strong>.Z dost\u0119pnych informacji wynika, \u017ce roczny koszt terapii lekiem Leqembi w Stanach Zjednoczonych wynosi 26 500 dolar\u00f3w<\/strong>. Chocia\u017c nie znamy jeszcze ceny leku na polskim rynku, mo\u017cna przypuszcza\u0107, \u017ce koszt leczenia b\u0119dzie niestety bardzo wysoki (o ile nie zostanie obj\u0119ty refundacj\u0105).<\/p>\n\n\n\n

    >> Sprawd\u017a tak\u017ce: Choroba Alzheimera \u2013 zalecenia \u017cywieniowe i przyk\u0142adowy jad\u0142ospis<\/a><\/strong><\/p>\n\n\n\n

    Diagnostyka choroby Alzheimera \u2013 badanie biomarker\u00f3w AD<\/h2>\n\n\n\n

    Badania pokazuj\u0105, \u017ce nowatorskie terapie<\/strong> s\u0105 najbardziej skuteczne, gdy zostaj\u0105 wprowadzone na wczesnym etapie choroby<\/strong>. Z tego wzgl\u0119du tak kluczowa jest jak najszybsza identyfikacja pacjent\u00f3w w oparciu o badania biomarker\u00f3w w p\u0142ynie m\u00f3zgowo-rdzeniowym, takich jak:<\/strong><\/p>\n\n\n\n