{"id":23463,"date":"2025-05-08T11:00:00","date_gmt":"2025-05-08T09:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/?p=23463"},"modified":"2025-05-13T08:30:18","modified_gmt":"2025-05-13T06:30:18","slug":"leki-przeciwzakrzepowe-badanie-farmakogenetyczne-w-bezpiecznej-terapii","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/leki-przeciwzakrzepowe-badanie-farmakogenetyczne-w-bezpiecznej-terapii\/","title":{"rendered":"Leki przeciwzakrzepowe \u2013 badanie farmakogenetyczne w bezpiecznej terapii"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>Badania farmakogenetyczne znajduj\u0105 zastosowanie w wielu dziedzinach medycyny. W kardiologii testy farmakogenetyczne pomagaj\u0105 m.in. w doborze rodzaju lek\u00f3w przeciwp\u0142ytkowych i przeciwzakrzepowych oraz ich dawki.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Zatem farmakogenetyka zapewnia mo\u017cliwo\u015b\u0107 zastosowania spersonalizowanej terapii, uwzgl\u0119dniaj\u0105c profil genetyczny danej osoby. Mo\u017ce to pom\u00f3c zmaksymalizowa\u0107 skuteczno\u015b\u0107 leczenia i zminimalizowa\u0107 ryzyko dzia\u0142a\u0144 niepo\u017c\u0105danych.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Spis tre\u015bci:<\/p>\n\n\n\n<ol class=\"wp-block-list\">\n<li><a href=\"#Leki-przeciwzakrzepowe:-jak-dzia\u0142aj\u0105,-jakie-mog\u0105-by\u0107-dzia\u0142ania-niepo\u017c\u0105dane\">Leki przeciwzakrzepowe: jak dzia\u0142aj\u0105, jakie mog\u0105 by\u0107 dzia\u0142ania niepo\u017c\u0105dane<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#Jakie-jest-znaczenie-farmakogenetyki-w-leczeniu-przeciwp\u0142ytkowym-i-przeciwzakrzepowym?\">Jakie jest znaczenie farmakogenetyki w leczeniu przeciwp\u0142ytkowym i przeciwzakrzepowym?<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#Farmakogenetyka-a-klopidogrel\">Farmakogenetyka a klopidogrel<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#Farmakogenetyka-a-warfaryna\">Farmakogenetyka a warfaryna<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#Zastosowanie-bada\u0144-farmakogenetycznych-w-praktyce\">Zastosowanie bada\u0144 farmakogenetycznych w praktyce<\/a><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"Leki-przeciwzakrzepowe:-jak-dzia\u0142aj\u0105,-jakie-mog\u0105-by\u0107-dzia\u0142ania-niepo\u017c\u0105dane\">Leki przeciwzakrzepowe: jak dzia\u0142aj\u0105, jakie mog\u0105 by\u0107 dzia\u0142ania niepo\u017c\u0105dane<\/h2>\n\n\n\n<p>Leki przeciwzakrzepowe, tzw. antykoagulanty, to jedna z najcz\u0119\u015bciej stosowanych w kardiologii grup lek\u00f3w. Nale\u017c\u0105 do nich m.in.:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>leki przeciwp\u0142ytkowe,<\/strong> kt\u00f3re hamuj\u0105 agregacj\u0119 (zlepianie si\u0119) <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/plytki-krwi-trombocyty-czym-sa-co-oznacza-ich-podwyzszony-lub-obnizony-poziom\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">p\u0142ytek krwi<\/a>, np. klopidogrel i kwas acetylosalicylowy,<\/li>\n\n\n\n<li><strong>antagoni\u015bci <\/strong><a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/witamina-k-rola-w-organizmie-formy-zapotrzebowanie-nadmiar-i-niedobor\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\"><strong>witaminy K<\/strong><\/a>, np. acenokumarol i warfaryna.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Stosowanie terapii przeciwp\u0142ytkowej jest wa\u017cn\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 zapobiegania <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/niedokrwienie-miesnia-sercowego-zawal-serca-przyczyny-objawy-badania-i-leczenie\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">zawa\u0142om serca<\/a> i <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/udar-mozgu-objawy-przyczyny-pierwsza-pomoc-i-profilaktyka\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">udarom m\u00f3zgu<\/a> \u2013 gro\u017anych powik\u0142a\u0144 <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/czym-jest-miazdzyca-objawy-i-konsekwencje\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">mia\u017cd\u017cycy<\/a>. S\u0105 r\u00f3wnie\u017c stosowane jako profilaktyka zakrzepicy w stentach u os\u00f3b leczonych kardiologicznie.<\/p>\n\n\n\n<p>Pomimo wielkich korzy\u015bci, jakie odnosz\u0105 pacjenci stosuj\u0105cy te leki, maj\u0105 one swoje <strong>wady,<\/strong> poniewa\u017c mog\u0105 wywo\u0142ywa\u0107 <strong>nadmierne krwawienia<\/strong>. Dlatego niezwykle istotne s\u0105:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>dostosowanie dawki do indywidualnych potrzeb pacjenta,<\/li>\n\n\n\n<li>monitorowanie efektu terapeutycznego, kt\u00f3ry jest zale\u017cny zar\u00f3wno od czynnik\u00f3w \u015brodowiskowych, jak i genetycznych.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Odpowied\u017a na terapi\u0119 przeciwp\u0142ytkow\u0105 i\/lub przeciwzakrzepow\u0105 mo\u017ce by\u0107 zwi\u0105zana z polimorfizmem gen\u00f3w koduj\u0105cych enzymy, bior\u0105ce udzia\u0142 w metabolizmie tej grupy lek\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"Jakie-jest-znaczenie-farmakogenetyki-w-leczeniu-przeciwp\u0142ytkowym-i-przeciwzakrzepowym?\">Jakie jest znaczenie farmakogenetyki w leczeniu przeciwp\u0142ytkowym i przeciwzakrzepowym?<\/h2>\n\n\n\n<p>Farmakogenetyka jest dziedzin\u0105 nauki, kt\u00f3ra \u0142\u0105czy farmakologi\u0119 z genetyk\u0119. Umo\u017cliwia ocen\u0119 odpowiedzi organizmu pacjenta na leczenie farmakologiczne w zale\u017cno\u015bci od jego predyspozycji genetycznych.<\/p>\n\n\n\n<p>Badania farmakogenetyczne pomagaj\u0105 w wyborze <strong>odpowiedniego leku<\/strong> oraz jego <strong>dawki<\/strong>, aby:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>zoptymalizowa\u0107 efekt leczenia,<\/li>\n\n\n\n<li>zminimalizowa\u0107 ryzyko wyst\u0105pienia dzia\u0142a\u0144 niepo\u017c\u0105danych.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>W kardiologii farmakogenetyka ma zastosowanie, m.in. w optymalizacji terapii przeciwp\u0142ytkowej i przeciwzakrzepowej. W tym obszarze medycyny znaczenie maj\u0105 polimorfizmy dw\u00f3ch gen\u00f3w:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>CYP2C19,<\/li>\n\n\n\n<li>VKORC1.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Zmiany genetyczne w genach CYP2C19 i VKORC1 mog\u0105 wp\u0142ywa\u0107 na aktywno\u015b\u0107 kodowanych przez nie enzym\u00f3w, a tym samym na skuteczno\u015b\u0107 lek\u00f3w przez nie metabolizowanych.<\/p>\n\n\n\n<p>Szacuje si\u0119, \u017ce od 18 do 47% populacji na \u015bwiecie jest nosicielem co najmniej jednego wariantu genu CYP2C19, kt\u00f3ry skutkuje zmniejszon\u0105 aktywno\u015bci\u0105 kodowanego przez niego enzymu. Osoby, u kt\u00f3rych dany gen jest nieaktywny, nazywane s\u0105 wolno metabolizuj\u0105cymi (ang. <em>poor metabolizer,<\/em> PM). Z kolei osoby cechuj\u0105ce si\u0119 zmniejszon\u0105 aktywno\u015bci\u0105 odpowiedniego genu nazywane s\u0105 po\u015brednimi metabolizerami (ang. <em>intermediate metabolizer<\/em>, IM).<\/p>\n\n\n\n<p>CYP2C19 jest g\u0142\u00f3wnym enzymem bior\u0105cym udzia\u0142 w przekszta\u0142caniu klopidogrelu w substancj\u0119 czynn\u0105. W praktyce oznacza, to, \u017ce u s\u0142abych metabolizator\u00f3w CYP2C19, obserwowany jest brak lub niewystarczaj\u0105ce hamowanie agregacji p\u0142ytek krwi, co mo\u017ce mie\u0107 powa\u017cne konsekwencje dla osoby stosuj\u0105cej klopidogrel.<\/p>\n\n\n\n<p>Nie tylko warianty CYP2C19 mog\u0105 wp\u0142ywa\u0107 na skuteczno\u015b\u0107 leczenia. Polimorfizmy w genie VKORC1 wp\u0142ywaj\u0105 na dzia\u0142anie lek\u00f3w przeciwzakrzepowych, w tym popularnej warfaryny. Osoby posiadaj\u0105ce okre\u015blone warianty VKORC1 mog\u0105 wymaga\u0107 ni\u017cszych dawek tego leku podczas terapii przeciwzakrzepowej.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/badanie\/panel-farmakogenetyka-badanie-wariantow-genetycznych-rt-pcr\" target=\"_blank\" rel=\" noreferrer noopener\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"800\" height=\"200\" src=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/Panel-farmakogenetyka-badanie-warianto\u2560uw-genetycznych-met.-RT-PCR.jpg\" alt=\"Panel farmakogenetyka - badanie wariant\u00f3w genetycznych (met. RT-PCR)\" class=\"wp-image-21384\" srcset=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/Panel-farmakogenetyka-badanie-warianto\u2560uw-genetycznych-met.-RT-PCR.jpg 800w, https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/Panel-farmakogenetyka-badanie-warianto\u2560uw-genetycznych-met.-RT-PCR-768x192.jpg 768w, https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/Panel-farmakogenetyka-badanie-warianto\u2560uw-genetycznych-met.-RT-PCR-150x38.jpg 150w, https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/Panel-farmakogenetyka-badanie-warianto\u2560uw-genetycznych-met.-RT-PCR-300x75.jpg 300w, https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/Panel-farmakogenetyka-badanie-warianto\u2560uw-genetycznych-met.-RT-PCR-696x174.jpg 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 800px) 100vw, 800px\" \/><\/a><\/figure>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"Farmakogenetyka-a-klopidogrel\">Farmakogenetyka a klopidogrel<\/h2>\n\n\n\n<p>Klopidogrel jest lekiem przeciwp\u0142ytkowym, stosowanym w celu zapobiegania patologicznym agregacjom p\u0142ytek krwi, kt\u00f3re mog\u0105 prowadzi\u0107, m.in. do:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>zawa\u0142u serca,<\/li>\n\n\n\n<li>udaru m\u00f3zgu,<\/li>\n\n\n\n<li>zakrzepicy naczy\u0144 obwodowych.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Klopidogrel, podobnie jak kodeina, jest prolekiem, czyli sam nie wykazuje aktywno\u015bci farmakologicznej i musi by\u0107 aktywowany w organizmie. Osoby z okre\u015blonymi wariantami CYP2C19 maj\u0105 zmniejszon\u0105 zdolno\u015b\u0107 do przekszta\u0142cania klopidogrelu w aktywn\u0105 form\u0119, co sprawia, \u017ce lek staje si\u0119 mniej skuteczny w zapobieganiu zakrzepom. Dlatego te\u017c FDA (ameryka\u0144ska Agencja ds. \u017bywno\u015bci i Lek\u00f3w) zaleca wykonanie bada\u0144 farmakogenetycznych pod k\u0105tem wariant\u00f3w CYP2C19 przed rozpocz\u0119ciem terapii klopidogrelem, a w razie potrzeby stosowanie alternatywnych lek\u00f3w, takich jak prasugrel lub tikagrelor.<\/p>\n\n\n\n<p>R\u00f3wnie\u017c wytyczne CPIC (Konsorcjum ds. Wdro\u017cenia Farmakogenetyki Klinicznej, ang. <em>Clinical Pharmacogenetic Implementation Consortium<\/em>) zalecaj\u0105 wyb\u00f3r alternatywnego leku przeciwp\u0142ytkowego dla os\u00f3b b\u0119d\u0105cych wolnymi lub po\u015brednimi metabolizerami.<\/p>\n\n\n\n<p>Dzi\u0119ki testom farmakogenetycznym mo\u017cna dostosowa\u0107 optymaln\u0105 dawk\u0119 klopigrelu lub zastosowa\u0107 alternatywn\u0105 farmakoterapi\u0119 w celu osi\u0105gni\u0119cia celu terapeutycznego, jakim jest zmniejszenie ryzyka zawa\u0142u serca lub udaru m\u00f3zgu.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>&gt;&gt; Przeczytaj tak\u017ce: <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/zakrzepica-zylna-choroba-zakrzepowo-zatorowa\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">\u017bylna choroba zakrzepowo-zatorowa \u2013 przyczyny, objawy, diagnostyka<\/a><\/strong><\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"Farmakogenetyka-a-warfaryna\">Farmakogenetyka a warfaryna<\/h2>\n\n\n\n<p>Farmakogenetyka ma zastosowanie w <strong>optymalizacji terapii antykoagulacyjnej<\/strong> inaczej nazywanej przeciwzakrzepowej. Warfaryna jest lekiem zmniejszaj\u0105cym <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/krzepniecie-krwi-na-czym-polega-jakie-czynniki-wplywaja-na-krzepliwosc-krwi\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">krzepliwo\u015b\u0107 krwi<\/a>, nale\u017c\u0105cym do grupy antagonit\u00f3w witaminy K, nazywanych te\u017c doustnymi lekami przeciwzakrzepowymi.<\/p>\n\n\n\n<p>Cechuje si\u0119 w\u0105skim oknem terapeutycznym (stosunek dawki leku powoduj\u0105cej objawy zatrucia do dawki skutecznej leczniczo), dlatego te\u017c wymaga:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>ci\u0105g\u0142ego monitorowania,<\/li>\n\n\n\n<li>ewentualnej modyfikacji stosowanej dawki.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Wnafaryna dzia\u0142a antykoagulacyjnie poprzez blokowania enzymu reduktazy epoksydowej witaminy K (VKORC1, ang. <em>vitamin K oxide reductase<\/em>).<\/p>\n\n\n\n<p>Gen VKORC1 charakteryzuj\u0105 trzy genotypy (A\/A, A\/B, B\/B) o znacznej zmienno\u015bci populacyjnej. W zale\u017cno\u015bci od posiadanego wariantu genetycznego u danej osoby, mo\u017ce by\u0107 wskazana ma\u0142a, po\u015brednia lub du\u017ca dawka warfaryny.<\/p>\n\n\n\n<p>Wykonanie bada\u0144 farmakogenetycznych, pozwala na ocen\u0119 profilu genetycznego pacjenta, umo\u017cliwiaj\u0105c optymalne dobranie dawek tego leku, co jest kluczowe dla zapobiegania zar\u00f3wno zakrzepom, jak i krwawieniom. W 2005 roku FDA zaleci\u0142a, aby na etykiecie opakowa\u0144 lek\u00f3w zawieraj\u0105cych wanfaryn\u0119 umie\u015bci\u0107 informacj\u0119 o konieczno\u015bci wykonania test\u00f3w genetycznych.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"Zastosowanie-bada\u0144-farmakogenetycznych-w-praktyce\">Zastosowanie bada\u0144 farmakogenetycznych w praktyce<\/h2>\n\n\n\n<p>Farmakogenetyka jest szczeg\u00f3lnie istotna w przypadku klopidogrelu, jak i wanfaryny \u2013 lek\u00f3w stosowanych w leczeniu <strong>przeciwp\u0142ytkowym<\/strong> i <strong>przeciwzakrzepowym<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<p>Badania farmakogenetyczne<strong> nale\u017cy wykona\u0107<\/strong>:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>przed rozpocz\u0119ciem terapii przeciwp\u0142ytkowej lub przeciwzakrzepowej,<\/li>\n\n\n\n<li>u os\u00f3b z predyspozycj\u0105 do silnych krwawie\u0144,<\/li>\n\n\n\n<li>w przypadku nieskuteczno\u015bci terapii przeciwp\u0142ytkowej lub przeciwzakrzepowej \u2013 w celu wyja\u015bniania przyczyny i ewentualnej modyfikacji dawki leku lub zmiany na inny farmaceutyk.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Warto podkre\u015bli\u0107, \u017ce testy farmakogenetyczne w kontek\u015bcie zastosowania leczenia klopidogrelem lub wanfaryn\u0105 wg FDA maj\u0105 istotne <strong>znaczenie terapeutyczne<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<p>Wa\u017cne, by pami\u0119ta\u0107, \u017ce u os\u00f3b wolno i \u015brednio metabolizuj\u0105cych niew\u0142a\u015bciwie dobrana dawka leku, mo\u017ce zwi\u0119ksza\u0107 ryzyko chor\u00f3b sercowo-naczyniowych, a nawet zagra\u017ca\u0107 \u017cyciu osoby leczonej.<\/p>\n\n\n\n<p>W panelu farmakogenetycznym w ALAB laboratoria analizowany jest zar\u00f3wno klopidogrel, jak i wanfaryna oraz dwa inne leki przeciwzakrzepowe w jednym badaniu (patrz: tabela). Badanie wykonuje si\u0119 raz na ca\u0142e \u017cycie.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-table\"><table class=\"has-fixed-layout\"><tbody><tr><td><strong>Lek przeciwp\u0142ytkowy\/ przeciwzakrzepowy<\/strong><\/td><td><strong>Normalne ryzyko<\/strong><\/td><td><strong>U\u017cywaj z rozwag\u0105<\/strong><\/td><td><strong>Wysokie ryzyko<\/strong><\/td><\/tr><tr><td>Klopidogrel<\/td><td>Nale\u017cy post\u0119powa\u0107 zgodnie z zaleceniami dotycz\u0105cymi dawkowania leku na ulotce<\/td><td>Unika\u0107 standardowej dawki (75 mg\/dob\u0119). Podwoi\u0107 dawk\u0119 (150 mg\/dob\u0119) lub wybra\u0107 alternatywn\u0105 terapi\u0119 (np. prasugrel, tikagrelor lub inhibitor P2Y12), je\u015bli nie ma przeciwwskaza\u0144<\/td><td>Unika\u0107 klopidogrelu. Wybierz alternatywn\u0105 terapi\u0119 (np. prasugrel, tikagrelor), je\u015bli nie ma przeciwwskaza\u0144<\/td><\/tr><tr><td>Acenokumarol<\/td><td>Nale\u017cy post\u0119powa\u0107 zgodnie z zaleceniami dotycz\u0105cymi dawkowania leku na ulotce<\/td><td>Nale\u017cy stosowa\u0107 50% standardowej dawki pocz\u0105tkowej i cz\u0119\u015bciej sprawdza\u0107 INR<\/td><td>Nale\u017cy stosowa\u0107 50% standardowej dawki pocz\u0105tkowej i cz\u0119\u015bciej sprawdza\u0107 INR<\/td><\/tr><tr><td>Fenprokumon<\/td><td>Nale\u017cy post\u0119powa\u0107 zgodnie z zaleceniami dotycz\u0105cymi dawkowania leku na ulotce<\/td><td>Nale\u017cy stosowa\u0107 50% standardowej dawki pocz\u0105tkowej i cz\u0119\u015bciej sprawdza\u0107 INR. W przypadku pacjent\u00f3w w wieku poni\u017cej 75 lat dawk\u0119 pocz\u0105tkow\u0105 i dawk\u0119 podtrzymuj\u0105c\u0105 mo\u017cna obliczy\u0107 za pomoc\u0105 algorytmu opisanego w EU-PACT<\/td><td>Nale\u017cy stosowa\u0107 50% standardowej dawki pocz\u0105tkowej i cz\u0119\u015bciej sprawdza\u0107 INR. W przypadku pacjent\u00f3w w wieku poni\u017cej 75 lat dawk\u0119 pocz\u0105tkow\u0105 i dawk\u0119 podtrzymuj\u0105c\u0105 mo\u017cna obliczy\u0107 za pomoc\u0105 algorytmu opisanego w EU-PACT<\/td><\/tr><tr><td>Warfaryna<\/td><td>Nale\u017cy post\u0119powa\u0107 zgodnie z zaleceniami dotycz\u0105cymi dawkowania leku na ulotce<\/td><td>Obliczy\u0107 dawk\u0119 za pomoc\u0105 algorytmu dawkowania warfaryny (np.www.warfarindosing.org)<\/td><td>Obliczy\u0107 dawk\u0119 za pomoc\u0105 algorytmu dawkowania warfaryny (np.www.warfarindosing.org)<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><figcaption class=\"wp-element-caption\"><em>Tabela. Rekomendacje, jakie mo\u017cna uzyska\u0107 w badaniach farmakogenetycznych w zale\u017cno\u015bci od genotypu pacjenta<\/em><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<p><strong>Pi\u015bmiennictwo<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ol class=\"wp-block-list\">\n<li>Simon T., Verstuyft C., Mary-Krause M. i in., <em>Genetic determinants of response to clopidogrel and cardiovascular events<\/em>, N Engl J Med., 2009, 360(4), 363-375.<\/li>\n\n\n\n<li>Shin J., <em>Clinical pharmacogenomics of warfarin and clopidogrel<\/em>, J Pharm Pract, 2012, 25(4), 428-38.<\/li>\n\n\n\n<li>Ingelman-Sundberg M. i PirmohamedM., <em>Precision medicine in cardiovascular therapeutics: Evaluating the role of pharmacogenetic analysis prior to drug treatment<\/em>, J Intern Med., 2024, 295(5), 583-598.<\/li>\n\n\n\n<li>Kasprzak J.D., D\u0105browski R., Barylski M. i in., <em>Doustne antykoagulanty nowej generacji \u2014 aspekty praktyczne Stanowisko Sekcji Farmakoterapii Sercowo-Naczyniowej Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego<\/em>, Folia Cardiologica, 2016, 11, 5, 377\u2013393.<\/li>\n<\/ol>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Jakie ma znaczenie farmakogenetyka w kardiologii? Pomaga m.in. w dobraniu lek\u00f3w przeciwzakrzepowych. Dowiedz si\u0119 wi\u0119cej na ten temat.<\/p>\n","protected":false},"author":179,"featured_media":22758,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[11,25],"tags":[],"coauthors":[163],"class_list":{"0":"post-23463","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-choroby-ukladu-krazenia","8":"category-odpowiedz-masz-we-krwi"},"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.4 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Leki przeciwzakrzepowe \u2013 badanie farmakogenetyczne w bezpiecznej terapii - Centrum Wiedzy ALAB laboratoria<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Jakie ma znaczenie farmakogenetyka w kardiologii? Pomaga m.in. w dobraniu lek\u00f3w przeciwzakrzepowych. Dowiedz si\u0119 wi\u0119cej na ten temat.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/leki-przeciwzakrzepowe-badanie-farmakogenetyczne-w-bezpiecznej-terapii\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Leki przeciwzakrzepowe \u2013 badanie farmakogenetyczne w bezpiecznej terapii - Centrum Wiedzy ALAB laboratoria\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Jakie ma znaczenie farmakogenetyka w kardiologii? Pomaga m.in. w dobraniu lek\u00f3w przeciwzakrzepowych. Dowiedz si\u0119 wi\u0119cej na ten temat.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/leki-przeciwzakrzepowe-badanie-farmakogenetyczne-w-bezpiecznej-terapii\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Centrum Wiedzy ALAB laboratoria\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/ALABlaboratoria\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2025-05-08T09:00:00+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-05-13T06:30:18+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/Farmakogenetyka_leki_przeciwkrzepliwe_cover.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"800\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"534\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Izabela Grabowska\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Izabela Grabowska\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"8 minut\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label3\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data3\" content=\"Izabela Grabowska\" \/>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Leki przeciwzakrzepowe \u2013 badanie farmakogenetyczne w bezpiecznej terapii - Centrum Wiedzy ALAB laboratoria","description":"Jakie ma znaczenie farmakogenetyka w kardiologii? Pomaga m.in. w dobraniu lek\u00f3w przeciwzakrzepowych. Dowiedz si\u0119 wi\u0119cej na ten temat.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/leki-przeciwzakrzepowe-badanie-farmakogenetyczne-w-bezpiecznej-terapii\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Leki przeciwzakrzepowe \u2013 badanie farmakogenetyczne w bezpiecznej terapii - Centrum Wiedzy ALAB laboratoria","og_description":"Jakie ma znaczenie farmakogenetyka w kardiologii? Pomaga m.in. w dobraniu lek\u00f3w przeciwzakrzepowych. Dowiedz si\u0119 wi\u0119cej na ten temat.","og_url":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/leki-przeciwzakrzepowe-badanie-farmakogenetyczne-w-bezpiecznej-terapii\/","og_site_name":"Centrum Wiedzy ALAB laboratoria","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/ALABlaboratoria","article_published_time":"2025-05-08T09:00:00+00:00","article_modified_time":"2025-05-13T06:30:18+00:00","og_image":[{"width":800,"height":534,"url":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/Farmakogenetyka_leki_przeciwkrzepliwe_cover.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Izabela Grabowska","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"Izabela Grabowska","Szacowany czas czytania":"8 minut","Written by":"Izabela Grabowska"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/leki-przeciwzakrzepowe-badanie-farmakogenetyczne-w-bezpiecznej-terapii\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/leki-przeciwzakrzepowe-badanie-farmakogenetyczne-w-bezpiecznej-terapii\/"},"author":{"name":"Izabela Grabowska","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/#\/schema\/person\/091a3bba2df1373d9675ab910e722881"},"headline":"Leki przeciwzakrzepowe \u2013 badanie farmakogenetyczne w bezpiecznej terapii","datePublished":"2025-05-08T09:00:00+00:00","dateModified":"2025-05-13T06:30:18+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/leki-przeciwzakrzepowe-badanie-farmakogenetyczne-w-bezpiecznej-terapii\/"},"wordCount":1396,"publisher":{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/leki-przeciwzakrzepowe-badanie-farmakogenetyczne-w-bezpiecznej-terapii\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/Farmakogenetyka_leki_przeciwkrzepliwe_cover.jpg","articleSection":["Choroby serca i uk\u0142adu kr\u0105\u017cenia","Odpowied\u017a masz we krwi"],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/leki-przeciwzakrzepowe-badanie-farmakogenetyczne-w-bezpiecznej-terapii\/","url":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/leki-przeciwzakrzepowe-badanie-farmakogenetyczne-w-bezpiecznej-terapii\/","name":"Leki przeciwzakrzepowe \u2013 badanie farmakogenetyczne w bezpiecznej terapii - Centrum Wiedzy ALAB laboratoria","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/leki-przeciwzakrzepowe-badanie-farmakogenetyczne-w-bezpiecznej-terapii\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/leki-przeciwzakrzepowe-badanie-farmakogenetyczne-w-bezpiecznej-terapii\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/Farmakogenetyka_leki_przeciwkrzepliwe_cover.jpg","datePublished":"2025-05-08T09:00:00+00:00","dateModified":"2025-05-13T06:30:18+00:00","description":"Jakie ma znaczenie farmakogenetyka w kardiologii? Pomaga m.in. w dobraniu lek\u00f3w przeciwzakrzepowych. Dowiedz si\u0119 wi\u0119cej na ten temat.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/leki-przeciwzakrzepowe-badanie-farmakogenetyczne-w-bezpiecznej-terapii\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/leki-przeciwzakrzepowe-badanie-farmakogenetyczne-w-bezpiecznej-terapii\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/leki-przeciwzakrzepowe-badanie-farmakogenetyczne-w-bezpiecznej-terapii\/#primaryimage","url":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/Farmakogenetyka_leki_przeciwkrzepliwe_cover.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/Farmakogenetyka_leki_przeciwkrzepliwe_cover.jpg","width":800,"height":534,"caption":"Farmakogenetyka_leki_przeciwkrzepliwe_cover banerek"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/leki-przeciwzakrzepowe-badanie-farmakogenetyczne-w-bezpiecznej-terapii\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Leki przeciwzakrzepowe \u2013 badanie farmakogenetyczne w bezpiecznej terapii"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/#website","url":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/","name":"Centrum Wiedzy ALAB laboratoria","description":"","publisher":{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/#organization","name":"Centrum Wiedzy ALAB laboratoria","url":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2022\/04\/alabek.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2022\/04\/alabek.jpg","width":1250,"height":1251,"caption":"Centrum Wiedzy ALAB laboratoria"},"image":{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/ALABlaboratoria"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/#\/schema\/person\/091a3bba2df1373d9675ab910e722881","name":"Izabela Grabowska","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Izabela-Grabowska-1-150x150.jpg4ac8d18fcd7ffe50f1412b472c017979","url":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Izabela-Grabowska-1-150x150.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Izabela-Grabowska-1-150x150.jpg","caption":"Izabela Grabowska"},"description":"Dietetyk sportowy, psychodietetyk. Absolwentka studi\u00f3w doktoranckich w Zak\u0142adzie Fizjologii Stosowanej w Instytucie Medycyny Do\u015bwiadczalnej Klinicznej PAN w Warszawie. Uko\u0144czy\u0142a Wydzia\u0142 Nauk o \u017bywieniu Cz\u0142owieka i Konsumpcji SGGW w Warszawie. Dietetyk z szerok\u0105 wiedz\u0105 z zakresu \u017cywienia cz\u0142owieka, fizjologii wysi\u0142ku fizycznego (studia podyplomowe na Akademii Wychowania Fizycznego w Warszawie \u2013 \u017bywienie i Wspomaganie Dietetyczne w Sporcie) oraz psychodietetyki (studia podyplomowe w Szkole Wy\u017cszej Psychologii Spo\u0142ecznej w Warszawie \u2013 Psychodietetyka), z do\u015bwiadczeniem w pracy naukowej, a tak\u017ce w poradnictwie dietetycznym. Autorka licznych artyku\u0142\u00f3w naukowych i popularno-naukowych oraz rozdzia\u0142u w ksi\u0105\u017cce \u201eDietetyka Sportowa\u201d wyd. PZWL, jak r\u00f3wnie\u017c redaktorka naukowa MN \u017bywienie w praktyce klinicznej wyd. Medical Tribune.","url":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/author\/izabela-grabowska\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/23463","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/users\/179"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=23463"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/23463\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":23556,"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/23463\/revisions\/23556"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/media\/22758"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=23463"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=23463"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=23463"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/coauthors?post=23463"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}