{"id":27304,"date":"2025-10-09T14:26:24","date_gmt":"2025-10-09T12:26:24","guid":{"rendered":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/?p=27304"},"modified":"2025-10-09T14:26:26","modified_gmt":"2025-10-09T12:26:26","slug":"lit-wlasciwosci-zrodla-w-diecie-znaczenie-dla-zdrowia-czlowieka","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/lit-wlasciwosci-zrodla-w-diecie-znaczenie-dla-zdrowia-czlowieka\/","title":{"rendered":"Lit \u2013 w\u0142a\u015bciwo\u015bci, \u017ar\u00f3d\u0142a w diecie, znaczenie dla zdrowia cz\u0142owieka"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>Lit to najl\u017cejszy pierwiastek chemiczny w uk\u0142adzie okresowym. Pierwsze badania nad jego zastosowaniem w medycynie wykaza\u0142y, \u017ce posiada on w\u0142a\u015bciwo\u015bci rozpuszczania z\u0142og\u00f3w kwasu moczowego i mo\u017ce by\u0107 skuteczny w leczeniu dny moczanowej. Pr\u00f3bowano jego zastosowa\u0144 r\u00f3wnie\u017c w cukrzycy i innych chorobach, jednak\u017ce dzia\u0142ania niepo\u017c\u0105dane przy jego stosowaniu spowodowa\u0142y, \u017ce ich zaniechano. Dopiero zastosowanie litu w psychiatrii przynios\u0142o prze\u0142om, dzi\u0119ki kt\u00f3remu lit sta\u0142 si\u0119 wa\u017cnym narz\u0119dziem w chorobie afektywnej dwubiegunowej zar\u00f3wno w fazie manii, jak i depresji.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Co dzisiaj wiemy o licie? Jak\u0105 funkcj\u0119 spe\u0142nia w organizmie cz\u0142owieka? Jakie s\u0105 \u017ar\u00f3d\u0142a litu w diecie, czy mo\u017ce by\u0107 szkodliwy, a tak\u017ce jak praktycznie zastosowa\u0107 wiedz\u0119 na temat litu w \u017cyciu? Zapraszamy do lektury.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-table\"><table class=\"has-fixed-layout\"><tbody><tr><td><strong>Kluczowe informacje:<\/strong><br>>> Sole litu s\u0105 skutecznym lekiem psychiatrycznym, kt\u00f3ry stabilizuje nastr\u00f3j w chorobie afektywnej dwubiegunowej i pomaga w ci\u0119\u017ckiej depresji.<br>>> Mechanizm dzia\u0142ania litu jest z\u0142o\u017cony i wielokierunkowy.<br>>> Lit wp\u0142ywa na transport jon\u00f3w sodu i wapnia przez b\u0142ony kom\u00f3rkowe neuron\u00f3w, co jest kluczowe dla przewodzenia sygna\u0142\u00f3w nerwowych. Dodatkowo dzia\u0142a na systemy przeka\u017anik\u00f3w wewn\u0105trz kom\u00f3rek m\u00f3zgowych, modyfikuj\u0105c aktywno\u015b\u0107 neuroprzeka\u017anik\u00f3w (jak serotonina i noradrenalina) oraz wykazuj\u0105c dzia\u0142anie antyoksydacyjne.<br>>> Mikrodawki litu mog\u0105 mie\u0107 dzia\u0142anie neuroprotekcyjne i chroni\u0107 przed chorob\u0105 Alzheimera.<br>>> Istniej\u0105 mocne dowody, \u017ce lit odgrywa rol\u0119 w neuroprotekcji, potencjalnie hamuj\u0105c tworzenie p\u0142ytek amyloidu i splot\u00f3w neurofibrylarnych, kt\u00f3re przyczyniaj\u0105 si\u0119 do rozwoju choroby Alzheimera.<br>>> Badania sugeruj\u0105, \u017ce nawet mikrodawki litu mog\u0105 by\u0107 skuteczne w zapobieganiu utracie funkcji poznawczych.<br>>> Dieta i woda pitna s\u0105 wa\u017cnymi \u017ar\u00f3d\u0142ami litu, a jego niedob\u00f3r mo\u017ce by\u0107 szkodliwy.<br>>> Lit nie jest oficjalnie uznawany za mikroelement, ale spo\u017cycie \u015bladowych ilo\u015bci z wod\u0105 pitn\u0105 (nawet 2\u201310 \u00b5g\/l) i diet\u0105 (g\u0142\u00f3wnie zbo\u017ca, warzywa korzeniowe, li\u015bciaste i orzechy) jest odwrotnie skorelowane z ryzykiem demencji, chor\u00f3b serca i samob\u00f3jstw.<br>>> Nadmiar soli w diecie zwi\u0119ksza wydalanie litu i zmniejsza jego poziom we krwi. \u00a0<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n<p>Spis tre\u015bci:<\/p>\n\n\n\n<ol class=\"wp-block-list\">\n<li><a href=\"#Lit-\u2013-pierwiastek-chemiczny\">Lit \u2013 pierwiastek chemiczny<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#Lit-\u2013-zastosowanie-w-farmakoterapii\">Lit \u2013 zastosowanie w farmakoterapii<\/a>\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><a href=\"#Dzia\u0142ania-niepo\u017c\u0105dane-podczas-stosowania-litu\">Dzia\u0142ania niepo\u017c\u0105dane podczas stosowania litu<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#Lit-\u2013-w\u0142a\u015bciwo\u015bci-i-dzia\u0142anie-w-organizmie-cz\u0142owieka\">Lit \u2013 w\u0142a\u015bciwo\u015bci i dzia\u0142anie w organizmie cz\u0142owieka<\/a>\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><a href=\"#Dzia\u0142anie-litu-na-uk\u0142ad-neuroprzeka\u017anik\u00f3w\">Dzia\u0142anie litu na uk\u0142ad neuroprzeka\u017anik\u00f3w<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#Mechanizm-antyoksydacyjnego-dzia\u0142ania-litu-w-kom\u00f3rkach-m\u00f3zgu\">Mechanizm antyoksydacyjnego dzia\u0142ania litu w kom\u00f3rkach m\u00f3zgu<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#Wp\u0142yw-litu-na-uk\u0142ad-immunologiczny\">Wp\u0142yw litu na uk\u0142ad immunologiczny<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#Lit-a-funkcje-tarczycy\">Lit a funkcje tarczycy<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#Wp\u0142yw-litu-na-funkcje-nerek-i-gospodark\u0119-hormonaln\u0105\">Wp\u0142yw litu na funkcje nerek i gospodark\u0119 hormonaln\u0105<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#Lit-a-choroba-Alzhemiera\">Lit a choroba Alzhemiera<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#Zalecane-spo\u017cycie-litu.-Jakie-mog\u0105-by\u0107-objawy-niedoboru-litu?\">Zalecane spo\u017cycie litu. Jakie mog\u0105 by\u0107 objawy niedoboru litu?<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#W-jakich-produktach-znajduje-si\u0119-lit?\">W jakich produktach znajduje si\u0119 lit?<\/a>\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><a href=\"#Woda-jako-wa\u017cne-\u017ar\u00f3d\u0142o-litu\">Woda jako wa\u017cne \u017ar\u00f3d\u0142o litu<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#Lit-w-diecie\">Lit w diecie<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#Orzechy--\u2013-wa\u017cne-\u017ar\u00f3d\u0142o-litu\">Orzechy \u2013 wa\u017cne \u017ar\u00f3d\u0142o litu<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#Herbata-jako-\u017ar\u00f3d\u0142o-litu\">Herbata jako \u017ar\u00f3d\u0142o litu<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#Czynniki-wp\u0142ywaj\u0105ce-na-poziom-litu\">Czynniki wp\u0142ywaj\u0105ce na poziom litu<\/a>\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><a href=\"#Poziom-litu-a-aktywno\u015b\u0107-fizyczna\">Poziom litu a aktywno\u015b\u0107 fizyczna<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#Sekcja-FAQ:-Lit-\u2013-najcz\u0119\u015bciej-zadawane-pytania\">Sekcja FAQ: Lit \u2013 najcz\u0119\u015bciej zadawane pytania<\/a><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"Lit-\u2013-pierwiastek-chemiczny\">Lit \u2013 pierwiastek chemiczny<\/h2>\n\n\n\n<p>Lit to najl\u017cejszy w uk\u0142adzie okresowym \u2013 to mi\u0119kki, srebrzystobia\u0142y metal. Jest pierwiastkiem szeroko rozpowszechnionym w przyrodzie. Wchodzi w sk\u0142ad w\u00f3d morskich i oceanicznych, ska\u0142, pok\u0142ad\u00f3w torfu, glinek oraz w\u0119gla. <strong>Zwi\u0105zki litu znajduj\u0105 zastosowane w przemy\u015ble, technice, optyce oraz energetyce.<\/strong> W medycynie stosowane s\u0105 jako leki psychiatryczne.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>>> Przeczytaj: <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/skutecznosc-lekow-przeciwdepresyjnych-i-rola-badan-farmakogenetycznych-w-leczeniu-depresji\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Skuteczno\u015b\u0107 lek\u00f3w przeciwdepresyjnych i rola bada\u0144 farmakogenetycznych w leczeniu depresji<\/a><\/strong><\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"Lit-\u2013-zastosowanie-w-farmakoterapii\">Lit \u2013 zastosowanie w farmakoterapii<\/h2>\n\n\n\n<p>Sole litu maj\u0105 dzia\u0142anie normotymiczne, czyli <strong>polegaj\u0105ce na stabilizowaniu nastroju pacjenta,<\/strong> zapobieganiu nawrotom choroby afektywnej dwubiegunowej (ChAD) i\/lub leczeniu jej ostrych epizod\u00f3w (depresji i\/lub manii) poprzez redukcj\u0119 waha\u0144 afektywnych. Lit jest r\u00f3wnie\u017c skuteczny w leczeniu depresji lekoopornej oraz ci\u0119\u017ckiej depresji z pr\u00f3bami samob\u00f3jczymi.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>>> Sprawd\u017a: <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/depresja-objawy-przyczyny-diagnostyka-i-leczenie\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Depresja. Objawy, przyczyny, diagnostyka i leczenie<\/a><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Lit to lek o w\u0105skim indeksie terapeutycznym, co oznacza, \u017ce r\u00f3\u017cnica pomi\u0119dzy dawk\u0105 toksyczn\u0105 i terapeutyczn\u0105 jest niewielka<\/strong> \u2013 lek \u0142atwo przedawkowa\u0107. Powoduje to, \u017ce pacjenci przyjmuj\u0105cy sole litu musz\u0105 regularnie oznacza\u0107 jego poziom we <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/krew-budowa-funkcje-w-organizmie-grupy-krwi-i-ich-dziedziczenie\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">krwi<\/a>. Pocz\u0105tkowo powinno si\u0119 to robi\u0107 1x w tygodniu, nast\u0119pnie kontrol\u0119 mo\u017cna przeprowadza\u0107 co 1-2 miesi\u0105ce, a podczas remisji co 2-3 miesi\u0105ce.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"Dzia\u0142ania-niepo\u017c\u0105dane-podczas-stosowania-litu\">Dzia\u0142ania niepo\u017c\u0105dane podczas stosowania litu<\/h3>\n\n\n\n<p>D\u0142ugotrwa\u0142e stosowanie litu mo\u017ce wywo\u0142ywa\u0107 uci\u0105\u017cliwe dzia\u0142ania niepo\u017c\u0105dane, takie jak:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>dr\u017cenia ko\u0144czyn g\u00f3rnych,<\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/czestomocz-wielomocz-i-oddawanie-moczu-w-nocy-jakie-sa-przyczyny\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">poliuria<\/a>,<\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/suchosc-w-ustach-kserostomia-mozliwe-przyczyny-i-postepowanie\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">sucho\u015b\u0107 w ustach<\/a>,<\/li>\n\n\n\n<li>objawy dyspeptyczne (<a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/bol-brzucha-mozliwe-przyczyny-badania\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">b\u00f3le brzucha<\/a>, nudno\u015bci, lu\u017ane stolce\/biegunka),<\/li>\n\n\n\n<li>obrz\u0119ki,<\/li>\n\n\n\n<li>przyrost masy cia\u0142a,<\/li>\n\n\n\n<li>upo\u015bledzenie funkcji poznawczych.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Przewlek\u0142e stosowanie litu w wi\u0119kszych dawkach, mo\u017ce prowadzi\u0107 do zaburze\u0144 pracy <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/nerki-polozenie-budowa-funkcje-najczestsze-choroby-nerek\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">nerek<\/a>, <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/serce-czlowieka-budowa-polozenie-i-funkcje-w-organizmie\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">serca<\/a>, nadczynno\u015bci przytarczyc i wola tarczycowego.<\/p>\n\n\n\n<p>Przy st\u0119\u017ceniu w surowicy przekraczaj\u0105cym 1,6 mEq\/l mo\u017ce doj\u015b\u0107 do zatrucia litem, objawiaj\u0105cego si\u0119 niepokojem, dra\u017cliwo\u015bci\u0105, nadmiern\u0105 sedacj\u0105 i napadami drgawek.\u00a0Mo\u017ce pojawi\u0107 si\u0119 niewydolno\u015b\u0107 nerek i kr\u0105\u017cenia, prowadz\u0105ce do \u015bpi\u0105czki, a nawet zgonu.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/badanie\/lit-m73\" target=\"_blank\" rel=\" noreferrer noopener\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"800\" height=\"200\" src=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Badanie-stezenia-litu.png\" alt=\"Badanie ste\u0328z\u0307enia litu banerek\" class=\"wp-image-27225\" srcset=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Badanie-stezenia-litu.png 800w, https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Badanie-stezenia-litu-768x192.png 768w, https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Badanie-stezenia-litu-150x38.png 150w, https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Badanie-stezenia-litu-300x75.png 300w, https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Badanie-stezenia-litu-696x174.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 800px) 100vw, 800px\" \/><\/a><\/figure>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"Lit-\u2013-w\u0142a\u015bciwo\u015bci-i-dzia\u0142anie-w-organizmie-cz\u0142owieka\">Lit \u2013 w\u0142a\u015bciwo\u015bci i dzia\u0142anie w organizmie cz\u0142owieka<\/h2>\n\n\n\n<p>Mechanizm dzia\u0142ania litu na organizm cz\u0142owieka jest wielokierunkowy. Lit dzia\u0142a na transport przez b\u0142ony kom\u00f3rkowe jon\u00f3w <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/sod-rola-w-organizmie-czlowieka-zrodla-w-diecie\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">sodu<\/a>, kt\u00f3re gromadz\u0105 si\u0119 w nadmiarze w neurocytach pacjent\u00f3w z chorob\u0105 afektywn\u0105 dwubiegunow\u0105. Sugerowano, \u017ce lit mo\u017ce r\u00f3wnie\u017c w kom\u00f3rce regulowa\u0107 poziom jon\u00f3w <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wapn-podstawowy-pierwiastek-ukladu-kostnego\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">wapnia<\/a>, wp\u0142ywaj\u0105c na tempo przekazywania sygna\u0142\u00f3w nerwowych.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"Dzia\u0142anie-litu-na-uk\u0142ad-neuroprzeka\u017anik\u00f3w\">Dzia\u0142anie litu na uk\u0142ad neuroprzeka\u017anik\u00f3w<\/h3>\n\n\n\n<p>Lit modyfikuje r\u00f3wnie\u017c przeka\u017anictwo impuls\u00f3w nerwowych, dzia\u0142aj\u0105c na r\u00f3\u017cne uk\u0142ady neuroprzeka\u017anik\u00f3w. Stwierdzono, \u017ce lit mo\u017ce wp\u0142ywa\u0107 pobudzaj\u0105co na uk\u0142ad serotoninergiczny, zar\u00f3wno przez wp\u0142yw na syntez\u0119, jak i uwalnianie <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/serotonina-i-jej-rola-w-organizmie\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">serotoniny<\/a>. Zbadano wp\u0142yw litu na przeka\u017anictwo noradrenergiczne, <strong>wyra\u017caj\u0105cy si\u0119 hamowaniem aktywno\u015bci noradrenaliny i jej uwalniania w zako\u0144czeniach nerwowych.<\/strong> Wykazano, \u017ce lit wp\u0142ywa na uk\u0142ad dopaminergiczny, zmniejszaj\u0105c wra\u017cliwo\u015b\u0107 receptor\u00f3w <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/dopamina-co-to-jest-i-jaka-role-pelni-badanie-normy\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">dopaminy<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"Mechanizm-antyoksydacyjnego-dzia\u0142ania-litu-w-kom\u00f3rkach-m\u00f3zgu\">Mechanizm antyoksydacyjnego dzia\u0142ania litu w kom\u00f3rkach m\u00f3zgu<\/h3>\n\n\n\n<p>Ciekawe s\u0105 mechanizmy dzia\u0142ania \u00a0antyoksydacyjnego litu, polegaj\u0105ce na dzia\u0142aniu na aktywno\u015b\u0107 enzym\u00f3w antyoksydacyjnych, takich jak peroksydaza glutationowa, dysmutaza podtlenkowa czy katalaza. Ponadto zaobserwowano, \u017ce mo\u017ce nasila\u0107 aktywno\u015b\u0107 S-transferazy glutationowej (GTS), g\u0142\u00f3wnego enzymu antyoksydacyjnego <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/mozg-budowa-funkcje-dzialanie-ludzkiego-mozgu\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">m\u00f3zgu<\/a>, sprz\u0119gaj\u0105cego glutation z toksycznymi metabolitami powstaj\u0105cymi w wyniku <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/stres-oksydacyjny-cz-2-czym-jest-i-jakie-sa-jego-skutki\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">stresu oksydacyjnego<\/a>, prowadz\u0105c do ich neutralizacji.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>>> To interesuj\u0105ce: <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/antyoksydanty-przeciwutleniacze-rodzaje-zrodla-jak-dbac-o-ich-optymalny-poziom\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Antyoksydanty (przeciwutleniacze). Rodzaje, \u017ar\u00f3d\u0142a, jak dba\u0107 o ich optymalny poziom<\/a><\/strong><\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"Wp\u0142yw-litu-na-uk\u0142ad-immunologiczny\">Wp\u0142yw litu na uk\u0142ad immunologiczny<\/h3>\n\n\n\n<p>W prowadzonych badaniach klinicznych zaobserwowano wp\u0142yw litu na <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/jak-wzmocnic-uklad-immunologiczny\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">uk\u0142ad immunologiczny<\/a>. Wykazano, \u017ce <strong>d\u0142ugotrwa\u0142e podawanie soli litu powoduje zwi\u0119kszenie liczby <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/neutrofile-neutrocyty-czym-sa-o-czym-swiadczy-podwyzszony-i-obnizony-poziom\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">neutrofili<\/a>, <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/czym-sa-limfocyty-rola-i-funkcje-w-organizmie-jaki-poziom-jest-niepokojacy\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">limfocyt\u00f3w<\/a> T i B oraz kom\u00f3rek NK.<\/strong> Ponadto mo\u017ce os\u0142abia\u0107 aktywno\u015b\u0107 bia\u0142ek ostrej fazy oraz modulowa\u0107 wydzielanie cytokin (zmniejsza wydzielanie interleukiny 1 i 6, zwi\u0119ksza interleukiny 10). Zaobserwowano r\u00f3wnie\u017c dzia\u0142anie przeciwwirusowe soli litu \u2013 mo\u017ce hamowa\u0107 replikacj\u0119 wirusa <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/opryszczka-na-ustach-i-w-nosie-objawy-przyczyny-badania-i-leczenie-opryszczki-wargowej\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">opryszczki<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>>> Sprawd\u017a: <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/cytokiny-prozapalne-czym-sa-i-jaka-jest-ich-rola-w-organizmie\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Cytokiny prozapalne \u2013 czym s\u0105 i jaka jest ich rola w organizmie?<\/a><\/strong><\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"Lit-a-funkcje-tarczycy\">Lit a funkcje tarczycy<\/h3>\n\n\n\n<p>Lit to pierwiastek, kt\u00f3ry mo\u017ce gromadzi\u0107 si\u0119 w kom\u00f3rkach tarczycy w st\u0119\u017ceniach 3-4-krotnie wy\u017cszych ni\u017c w <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/osocze-jaka-pelni-role-i-kiedy-sie-je-podaje-sklad-i-zastosowanie\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">osoczu<\/a>. <strong>Wp\u0142ywa hamuj\u0105co na wytwarzanie i aktywno\u015b\u0107 hormon\u00f3w tarczycy,<\/strong> a przewlek\u0142a terapia solami litu \u2013 ok. 1,5 roku \u2013 mo\u017ce prowadzi\u0107 do powstania wola i <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/niedoczynnosc-tarczycy\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">niedoczynno\u015bci tarczycy<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<p>Lit mo\u017ce r\u00f3wnie\u017c stymulowa\u0107 powstawanie przeciwcia\u0142 przeciwtarczycowych i rozw\u00f3j zapalenia tarczycy.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>>> Zobacz: <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/choroby-tarczycy-i-ich-diagnostyka\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Choroby tarczycy i ich diagnostyka<\/a><\/strong><\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"Wp\u0142yw-litu-na-funkcje-nerek-i-gospodark\u0119-hormonaln\u0105\">Wp\u0142yw litu na funkcje nerek i gospodark\u0119 hormonaln\u0105<\/h3>\n\n\n\n<p>Lit wywiera istotny wp\u0142yw na funkcjonowanie nerek. Upo\u015bledza resorpcj\u0119 zwrotn\u0105 wody, co prowadzi do powstania nerkowopochodnej mocz\u00f3wki prostej.<\/p>\n\n\n\n<p>Wykazano, \u017ce zaburza procesy metaboliczne oraz gospodark\u0119 hormonaln\u0105. <strong>Potwierdzono jego insulinopodobny wp\u0142yw na gospodark\u0119 w\u0119glowodanow\u0105,<\/strong> regulacj\u0119 poziomu <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/leptyna-hormon-glodu-i-sytosci\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">leptyny<\/a>, obni\u017cenie st\u0119\u017cenia <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/co-to-sa-estrogeny-za-co-odpowiadaja-i-kiedy-je-badac\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">estrogen\u00f3w<\/a> i lutropiny oraz zwi\u0119kszenie poziomu glikokortykosteroid\u00f3w. Lit podczas przewlek\u0142ej terapii mo\u017ce powodowa\u0107 hiperglikemi\u0119 i prowadzi\u0107 do rozwoju hiperinsulinemii powik\u0142anej zwi\u0119kszeniem masy cia\u0142a pacjenta.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"Lit-a-choroba-Alzhemiera\">Lit a choroba Alzhemiera<\/h2>\n\n\n\n<p>W ostatnich latach wysuni\u0119to hipotez\u0119, \u017ce lit mo\u017ce odgrywa\u0107 istotn\u0105 rol\u0119 w hamowaniu rozwoju <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/choroba-alzheimera-wczesne-sygnaly-ostrzegawcze-dla-pacjenta\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">choroby Alzheimera<\/a>, zapobiegaj\u0105c powstawaniu p\u0142ytek amyloidu oraz splot\u00f3w neurofibrylarnych uczestnicz\u0105cych w patogenezie choroby.<\/p>\n\n\n\n<p>W jednym z niedawno opublikowanych bada\u0144 (sierpie\u0144 2025) okaza\u0142o si\u0119, \u017ce u pacjent\u00f3w z <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/demencja-otepienie-starcze-objawy-diagnostyka-leczenie\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">demencj\u0105<\/a> i chorob\u0105 Alzheimera poziom litu w m\u00f3zgu jest wyra\u017anie obni\u017cony. Bior\u0105c pod uwag\u0119 hipotez\u0119, \u017ce lit wywiera dzia\u0142anie neuroprotekcyjne poprzez wi\u0105zanie si\u0119 z blaszkami amyloidu, jego obni\u017cony poziom powoduje, \u017ce m\u00f3zg nie jest w stanie si\u0119 broni\u0107, przed tworzeniem nowych z\u0142og\u00f3w amyloidu i rozwojem choroby.<\/p>\n\n\n\n<p>W badaniu wykorzystano modele zwierz\u0119ce, czyli myszy. Jedna grupa zwierz\u0105t otrzymywa\u0142a diet\u0119 z bardzo niskim poziomem litu, druga dostawa\u0142a produkty z prawid\u0142owym jego poziomem. Efektem badania by\u0142o odkrycie, \u017ce <strong>myszy z pierwszej grupy mia\u0142y wi\u0119cej blaszek amyloidowych, kt\u00f3re pojawia\u0142y si\u0119 w kr\u00f3tszym czasie ni\u017c u myszy z grupy drugiej.<\/strong> W drugim etapie badania myszy z pierwszej grupy zacz\u0119\u0142y otrzymywa\u0107 lit (w postaci orotanu litu), w bardzo niskich dawkach. Okaza\u0142o si\u0119, \u017ce cofn\u0119\u0142o to proces chorobowy, zmniejszy\u0142o z\u0142ogi amyloidu i poprawi\u0142o funkcje poznawcze badanych zwierz\u0105t.<\/p>\n\n\n\n<p>Mamy tak\u017ce dowody korzystnego dzia\u0142ania litu w profilaktyce choroby Alzheimera u ludzi.\u00a0<strong>Okazuje si\u0119, \u017ce pacjenci otrzymuj\u0105cy leczenie litem z powodu choroby afektywnej dwubiegunowej maj\u0105 mniejsze ryzyko rozwoju demencji.<\/strong> Jedno z bada\u0144 ocenia\u0142o wp\u0142yw mikrodawki \u2013 300 \u03bcg litu \u2013 podawanej raz dziennie pacjentom z chorob\u0105 Alzheimera przez 15 miesi\u0119cy. Znacz\u0105cy wp\u0142yw litu zaobserwowano trzy miesi\u0105ce po rozpocz\u0119ciu leczenia i stopniowo narasta\u0142 w miar\u0119 trwania terapii. Dane z badania sugeruj\u0105 skuteczno\u015b\u0107 leczenia mikrodawkami litu w zapobieganiu utracie funkcji poznawczych u os\u00f3b z chorob\u0105 Alzheimera.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>>> Przeczytaj tak\u017ce: <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/czym-jest-skleroza-i-jak-sie-objawia\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Czym jest skleroza i jak si\u0119 objawia?<\/a><\/strong><\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"Zalecane-spo\u017cycie-litu.-Jakie-mog\u0105-by\u0107-objawy-niedoboru-litu?\">Zalecane spo\u017cycie litu. Jakie mog\u0105 by\u0107 objawy niedoboru litu?<\/h2>\n\n\n\n<p>Lit nie jest oficjalnie uznawany za mikroelement, dlatego <strong>nie ma zalece\u0144 dietetycznych dotycz\u0105cych rekomendowanego spo\u017cycia tego pierwiastka<\/strong>.&nbsp; W literaturze mo\u017cna spotka\u0107 informacje, \u017ce dzienne zapotrzebowanie na lit dla 70-kilogramowego doros\u0142ego wynosi 1000 \u00b5g\/dzie\u0144,14,3 \u00b5g\/kg masy cia\u0142a, natomiast minimalne zapotrzebowanie to 100 \u03bcg\/24h.<\/p>\n\n\n\n<p>Uwa\u017ca si\u0119, \u017ce <strong>bardzo niskie spo\u017cycie litu mo\u017ce prowadzi\u0107 do pogorszenia nastroju<\/strong>. Cz\u0119\u015bciowo potwierdza to zwi\u0119kszona liczba pr\u00f3b samob\u00f3jczych, zab\u00f3jstw oraz akt\u00f3w przemocy obserwowana w populacjach zamieszkuj\u0105cych obszary, gdzie st\u0119\u017cenie litu w zasobach wodnych jest niskie (0\u201312 \u00b5g\/l).<\/p>\n\n\n\n<p>Analizy na modelach zwierz\u0119cych, w kt\u00f3rych lit zosta\u0142 celowo usuni\u0119ty z diety, wykaza\u0142y znacz\u0105cy spadek p\u0142odno\u015bci i prze\u017cywalno\u015bci potomstwa. Z kolei badania epidemiologiczne na ludziach pokaza\u0142y, \u017ce ekspozycja na \u015bladowe ilo\u015bci litu w wodzie z kranu jest odwrotnie skorelowana z:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>liczb\u0105 przyj\u0119\u0107 do szpitala z powodu chor\u00f3b psychicznych,<\/li>\n\n\n\n<li>agresywnymi zachowaniami,<\/li>\n\n\n\n<li>\u015bmiertelno\u015bci\u0105 z powodu samob\u00f3jstw,<\/li>\n\n\n\n<li>\u015bmiertelno\u015bci\u0105 z powodu chor\u00f3b sercowo-naczyniowych,<\/li>\n\n\n\n<li>\u015bmiertelno\u015bci\u0105 z powodu choroby Alzheimera,<\/li>\n\n\n\n<li>wyst\u0119powaniem chor\u00f3b metabolicznych, takich jak <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/otylosc-i-jej-zapobieganie-profilaktyka-otylosci-pierwotnej-i-wtornej\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">oty\u0142o\u015b\u0107<\/a> i <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/cukrzyca-objawy-przyczyny-diagnostyka-i-leczenie\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">cukrzyca<\/a>.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Jedna z hipotez dotycz\u0105cych normalizuj\u0105cego nastr\u00f3j dzia\u0142ania litu w dawkach przyjmowanych z diet\u0105 zak\u0142ada, \u017ce mo\u017ce by\u0107 on niezb\u0119dny do transportu i wch\u0142aniania <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/badanie\/witamina-b12-o83\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">witaminy B12<\/a> i folian\u00f3w. Zwi\u0105zki te niezb\u0119dne w prawid\u0142owym funkcjonowaniu <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/uklad-nerwowy-czlowieka-budowa-funkcje-podzial\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">uk\u0142adu nerwowego<\/a>, zatem ograniczone spo\u017cycie litu mog\u0142oby r\u00f3wnie\u017c hamowa\u0107 ich dzia\u0142anie.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>>> Sprawd\u017a: <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/kwas-foliowy-witamina-b9\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Kwas foliowy, czyli witamina B9<\/a><\/strong><\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"W-jakich-produktach-znajduje-si\u0119-lit?\">W jakich produktach znajduje si\u0119 lit?<\/h2>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"Woda-jako-wa\u017cne-\u017ar\u00f3d\u0142o-litu\">Woda jako wa\u017cne \u017ar\u00f3d\u0142o litu<\/h3>\n\n\n\n<p>Lit jest pierwiastkiem wyst\u0119puj\u0105cym w wodach powierzchniowych. Jego st\u0119\u017cenie w wodzie zale\u017cne jest od wielu czynnik\u00f3w i r\u00f3\u017cni si\u0119 w poszczeg\u00f3lnych obszarach geograficznych. Typowe st\u0119\u017cenia litu w s\u0142odkich akwenach powierzchniowych mieszcz\u0105 si\u0119 w zakresie od 1 do 10 \u00b5g\/l, podczas gdy w wodzie morskiej wynosz\u0105 od 140 do 200 \u00b5g\/l.<\/p>\n\n\n\n<p>\u015arednie st\u0119\u017cenie litu w europejskich wodach butelkowanych szacuje si\u0119 &nbsp;na 0,94 \u00b5g\/l. W Polsce w wodach \u017ar\u00f3dlanych i leczniczych odnotowano od 2,1 do 14,9 \u00b5g \/l, przy czym wy\u017csze warto\u015bci dotyczy\u0142y w\u00f3d leczniczych.<\/p>\n\n\n\n<p>Badania wskazuj\u0105 jednak, \u017ce <strong>nawet \u015bladowe ilo\u015bci litu w wodzie pitnej s\u0105 wystarczaj\u0105ce, aby chroni\u0107 przed rozwojem demencji<\/strong>. Korelacje mi\u0119dzy poziomem litu a ni\u017cszym ryzykiem lub \u015bmiertelno\u015bci\u0105 z powodu demencji zaobserwowano przy st\u0119\u017ceniach litu w wodzie pitnej wynosz\u0105cych ju\u017c 2 10 \u00b5g\/l.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-table\"><table class=\"has-fixed-layout\"><tbody><tr><td><strong>Pami\u0119taj:<\/strong><br>Woda pitna to mo\u017ce stanowi\u0107 istotne \u017ar\u00f3d\u0142o litu dla cz\u0142owieka.<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"Lit-w-diecie\">Lit w diecie<\/h3>\n\n\n\n<p>Badania wskazuj\u0105, i\u017c poziom litu w organizmie cz\u0142owieka zale\u017cy nie tylko od pojedynczych produkt\u00f3w, ale od kompozycji diety. Dlatego, aby dostarczy\u0107 optymalnej ilo\u015bci litu, <strong>nie nale\u017cy skupia\u0107 si\u0119 tylko na zawarto\u015bci tego pierwiastka w poszczeg\u00f3lnych pokarmach<\/strong>, ale na wzorcach \u017cywieniowych. Analizy pokazuj\u0105, \u017ce model \u017cywienia zwi\u0105zany z wy\u017cszym poziomem litu w organizmie to:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>wysokie spo\u017cycie ziemniak\u00f3w, warzyw li\u015bciastych, warzyw korzeniowych, owoc\u00f3w, herbaty i produkt\u00f3w pe\u0142noziarnistych.<\/li>\n\n\n\n<li>niskie spo\u017cycie makaronu, ry\u017cu, wieprzowiny, czekolady, s\u0142odyczy.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Szacuje si\u0119, \u017ce ziarna zb\u00f3\u017c i warzywa mog\u0105 pokrywa\u0107 od 66% do ponad 90% dziennego spo\u017cycia litu. Pozosta\u0142a cz\u0119\u015b\u0107 pochodzi z wody pitnej i produkt\u00f3w odzwierz\u0119cych.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-table\"><table class=\"has-fixed-layout\"><tbody><tr><td><strong>Produkty o wysokiej zawarto\u015bci litu<\/strong><\/td><td><strong>Produkty o niskiej zawarto\u015bci litu<\/strong><\/td><\/tr><tr><td>&#8211; Warzywa korzeniowe \u2013 marchew, pietruszka, seler <br>&#8211; Warzywa li\u015bciaste \u2013 sa\u0142ata, szpinak <br>&#8211; Ziemniaki <br>&#8211; Jaja<br>&#8211; Ryby i przetwory rybne <br>&#8211; Tofu<br>&#8211; Owoce Zbo\u017ca \u2013 produkty pe\u0142noziarniste<br>&#8211; Produkty mleczne \u2013 jogurt<br>&#8211; Orzechy<br>&#8211; Herbata<\/td><td>&#8211; Czerwone mi\u0119so &#8211; wieprzowina<br>&#8211; Makaron<br>&#8211; Ry\u017c<br>&#8211; Czekolada<br>&#8211; Wyroby cukiernicze \u2013 cukierki, desery, syropy<br>&#8211; Przek\u0105ski<br>&#8211; S\u0142odkie napoje<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n<p>\u015arednia zawarto\u015b\u0107 litu w \u00b5g\/g produktu:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>orzechy \u2013 8,8<\/li>\n\n\n\n<li>ziarna \u2013 4,4<\/li>\n\n\n\n<li>ryby \u2013 3,1<\/li>\n\n\n\n<li>warzywa \u2013 2,3<\/li>\n\n\n\n<li>produkty mleczne \u2013 0,5<\/li>\n\n\n\n<li>grzyby \u2013 0,16<\/li>\n\n\n\n<li>mi\u0119so \u2013 0,012<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-table\"><table class=\"has-fixed-layout\"><tbody><tr><td><strong>Ciekawostka:<\/strong><br>Stwierdzono, \u017ce znacznie wy\u017csza poda\u017c litu w Europie wyst\u0119puje w okresie jesienno-zimowym ni\u017c w sezonie wiosenno-letnim, co wskazuje na rol\u0119 produkt\u00f3w sezonowych w ca\u0142kowitym spo\u017cyciu tego pierwiastka.<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"Orzechy--\u2013-wa\u017cne-\u017ar\u00f3d\u0142o-litu\">Orzechy \u00a0\u2013 wa\u017cne \u017ar\u00f3d\u0142o litu<\/h3>\n\n\n\n<p>Orzechy zawieraj\u0105 ok. 8-9 \u00b5g\/g, co oznacza, \u017ce je\u015bli chcemy dostarczy\u0107 naszemu organizmowi szacowan\u0105 dawk\u0119 minimaln\u0105 \u2013 100 \u00b5g \u2013wystarczy spo\u017cycie ok. 11 g orzech\u00f3w dziennie, czyli 3-4 orzechy w\u0142oskie.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"Herbata-jako-\u017ar\u00f3d\u0142o-litu\">Herbata jako \u017ar\u00f3d\u0142o litu<\/h3>\n\n\n\n<p>Herbata zawiera stosunkowo ma\u0142e ilo\u015bci litu, jednak zaobserwowano wy\u017csze st\u0119\u017cenie litu w osoczu os\u00f3b, kt\u00f3re spo\u017cywa\u0142y jej wi\u0119cej. Prawdopodobnie jest to zwi\u0105zane z innymi w\u0142a\u015bciwo\u015bciami herbaty (np. przeciwutleniaj\u0105cymi, przeciwzapalnymi), kt\u00f3re mog\u0105 mie\u0107 wp\u0142yw na kumulowanie si\u0119 litu w organizmie.<\/p>\n\n\n\n<p>Zawarto\u015b\u0107 litu w r\u00f3\u017cnych rodzajach herbat:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>herbata zielona \u2013 0,19 \u00b5g\/g suchej herbaty \u2013 0,07-0,53 \u00b5g litu w szklance herbaty,<\/li>\n\n\n\n<li>herbata czarna \u2013 0,40 \u00b5g\/g suchej herbaty \u2013 0,58-1,35 \u00b5g litu w szklance herbaty,<\/li>\n\n\n\n<li>herbata czerwona \u2013 0,64 \u00b5g\/g suchej herbaty \u2013 0,72-1,70 \u00b5g litu w szklance herbaty.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"Czynniki-wp\u0142ywaj\u0105ce-na-poziom-litu\">Czynniki wp\u0142ywaj\u0105ce na poziom litu<\/h2>\n\n\n\n<p>W prawid\u0142owych warunkach oko\u0142o 80% wydalonego litu jest wch\u0142aniane z powrotem przez kanaliki nerkowe.<\/p>\n\n\n\n<p>Wydalanie litu z organizmu jest zmniejszone przy:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>stosowaniu <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/dieta-niskosodowa-zasady-jadlospis-dla-kogo-jest-wskazana\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">diety niskosodowej<\/a>,<\/li>\n\n\n\n<li>odwodnieniu z utrat\u0105 elektrolit\u00f3w,<\/li>\n\n\n\n<li>stosowaniu lek\u00f3w przeciwnadci\u015bnieniowych (inhibitory konwertazy angiotensyny, beta-blokery, werapamil i inne),<\/li>\n\n\n\n<li>stosowaniu niesteroidowych lek\u00f3w przeciwzapalnych.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Zwi\u0119kszone wydalanie litu, a tym samy zwi\u0119kszone zapotrzebowanie, obserwowane jest przy:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>zwi\u0119kszonym spo\u017cywaniu sodu, czyli soli kuchennej,<\/li>\n\n\n\n<li>zwi\u0119kszonej ilo\u015bci ksantyn \u2013 teofiliny i <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/kofeina-wlasciwosci-dzialanie-optymalne-dawki\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">kofeiny<\/a>,<\/li>\n\n\n\n<li>stosowaniu niekt\u00f3rych lek\u00f3w, np. nifedypiny lub inhibitor\u00f3w anhydrazy w\u0119glanowej (np. acetazolamidu)<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Wykazano r\u00f3wnie\u017c, \u017ce klirens litu jest zwi\u0119kszony w czasie ci\u0105\u017cy.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-table\"><table class=\"has-fixed-layout\"><tbody><tr><td><strong>Pami\u0119taj:<\/strong><br>Nadmiar soli w diecie zwi\u0119ksza wydalanie litu z organizmu i zmniejsza jego poziom we krwi.<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n<p><strong>>> Mo\u017ce Ci\u0119 zainteresowa\u0107: <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/nawadnianie-organizmu-suplementacja-elektrolitow\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Odwodnienie i nawodnienie organizmu \u2013 fakty i mity<\/a><\/strong><\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"Poziom-litu-a-aktywno\u015b\u0107-fizyczna\">Poziom litu a aktywno\u015b\u0107 fizyczna<\/h3>\n\n\n\n<p>W jednym z bada\u0144 wykazano, \u017ce <strong>st\u0119\u017cenie litu w surowicy spada podczas treningu, prawdopodobnie z powodu wydzielania go z potem.<\/strong> Jednak jego poziom w surowicy utrzymywa\u0142 si\u0119, gdy w dni treningowe spo\u017cywano jogurt grecki 3 razy dziennie, a w dni nietreningowe 2 razy dziennie. Dzieje si\u0119 tak, poniewa\u017c produkty mleczne, takie jak jogurt, mog\u0105 stanowi\u0107 dietetyczne \u017ar\u00f3d\u0142o litu, a jogurt grecki zawiera go 0,07 \u00b1 0,04 mg\/kg.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"Sekcja-FAQ:-Lit-\u2013-najcz\u0119\u015bciej-zadawane-pytania\">Sekcja FAQ: Lit \u2013 najcz\u0119\u015bciej zadawane pytania<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"schema-faq wp-block-yoast-faq-block\"><div class=\"schema-faq-section\" id=\"faq-question-1760008646867\"><strong class=\"schema-faq-question\"><strong>Za co odpowiedzialny jest lit w organizmie?<\/strong><\/strong> <p class=\"schema-faq-answer\">Niekt\u00f3rzy autorzy sugeruj\u0105, \u017ce optymalne spo\u017cycie litu mo\u017ce mie\u0107 dzia\u0142anie ochronne na uk\u0142ad nerwowy i pozytywnie wp\u0142ywa\u0107 na zdrowie psychiczne, poprzez dzia\u0142anie przeciwzapalne i antyoksydacyjne. Mikrodawki litu zapobiegaj\u0105 odk\u0142adaniu si\u0119 z\u0142og\u00f3w amyloidu w m\u00f3zgu, hamuj\u0105c rozw\u00f3j choroby Alzhemiera.<\/p> <\/div> <div class=\"schema-faq-section\" id=\"faq-question-1760008661893\"><strong class=\"schema-faq-question\"><strong>Gdzie w jedzeniu jest lit?<\/strong><\/strong> <p class=\"schema-faq-answer\">Znacz\u0105cym \u017ar\u00f3d\u0142em litu w diecie na wielu obszarach jest woda pitna. Produkty spo\u017cywcze bogate w lit to orzechy, warzywa \u00a0oraz produkty pe\u0142noziarniste.<\/p> <\/div> <div class=\"schema-faq-section\" id=\"faq-question-1760008671175\"><strong class=\"schema-faq-question\"><strong>Co wyp\u0142ukuje lit z organizmu?<\/strong><\/strong> <p class=\"schema-faq-answer\">Zwi\u0119kszone spo\u017cycie sodu \u2013 soli kuchennej, ksantyny (teofilina i kofeina). Poza tym leki &#8211; nifedypina i inhibitory anhydrazy w\u0119glanowej (np. acetazolamid).<\/p> <\/div> <div class=\"schema-faq-section\" id=\"faq-question-1760008691716\"><strong class=\"schema-faq-question\"><strong>Czy mo\u017cna zbada\u0107 poziom litu w organizmie?<\/strong><\/strong> <p class=\"schema-faq-answer\">Tak. Oznaczenie poziomu litu we krwi jest stosowane rutynowo w monitorowaniu terapii litem.<\/p> <\/div> <div class=\"schema-faq-section\" id=\"faq-question-1760008716496\"><strong class=\"schema-faq-question\"><strong>Czy lit jest szkodliwy?<\/strong><\/strong> <p class=\"schema-faq-answer\">Wysokie dawki litu, stosowane w farmakoterapii niekt\u00f3rych chor\u00f3b mog\u0105 by\u0107 szkodliwe. Zw\u0142aszcza, \u017ce w przypadku litu r\u00f3\u017cnica pomi\u0119dzy dawk\u0105 terapeutyczn\u0105 i toksyczn\u0105 jest niewielka.<\/p> <\/div> <div class=\"schema-faq-section\" id=\"faq-question-1760008733165\"><strong class=\"schema-faq-question\"><strong>Czy lit warto suplementowa\u0107?<\/strong><\/strong> <p class=\"schema-faq-answer\">Lit jest \u0142atwo dost\u0119pny w diecie (woda pitna, orzechy, produkty pe\u0142noziarniste, warzywa), dlatego warto postawi\u0107 na zdrowe nawyki \u017cywieniowe.<\/p> <\/div> <\/div>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<p><strong>Pi\u015bmiennictwo<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ol class=\"wp-block-list\">\n<li>Aron, L., Ngian, Z.K., Qiu, C. <em>et al.<\/em> Lithium deficiency and the onset of Alzheimer\u2019s disease. <em>Nature<\/em> (2025). https:\/\/doi.org\/10.1038\/s41586-025-09335-x (dost\u0119p: 06.10.2025).<\/li>\n\n\n\n<li>Halina Szymczyk, Izabela Zakrocka, Zofia Danilczuk, <em>Lit we wsp\u00f3\u0142czesnej medycynie<\/em>, Farmacja Wsp\u00f3\u0142czesna 2017; 10: 247-254<\/li>\n\n\n\n<li>Nunes MA, Viel TA, Buck HS. Microdose lithium treatment stabilized cognitive impairment in patients with Alzheimer&#8217;s disease. Curr Alzheimer Res. 2013 Jan;10(1):104-7. doi: 10.2174\/1567205011310010014. PMID: 22746245.<\/li>\n\n\n\n<li>Chen S, Underwood BR, Jones PB, Lewis JR, Cardinal RN. Association between lithium use and the incidence of dementia and its subtypes: A retrospective cohort study. PLoS Med. 2022 Mar 17;19(3):e1003941. doi: 10.1371\/journal.pmed.1003941. PMID: 35298477; PMCID: PMC8929585.<\/li>\n\n\n\n<li>Fraiha-Pegado, J., de Paula, V.J.R., Alotaibi, T. <em>et al.<\/em> Trace lithium levels in drinking water and risk of dementia: a systematic review. <em>Int J Bipolar Disord<\/em> 12, 32 (2024). https:\/\/doi.org\/10.1186\/s40345-024-00348-5 (dost\u0119p: 06.10.2025).<\/li>\n\n\n\n<li>Hamstra SI, Roy BD, Tiidus P, MacNeil AJ, Klentrou P, MacPherson REK, Fajardo VA. Beyond its Psychiatric Use: The Benefits of Low-dose Lithium Supplementation. Curr Neuropharmacol. 2023;21(4):891-910. doi: 10.2174\/1570159X20666220302151224. PMID: 35236261; PMCID: PMC10227915.<\/li>\n\n\n\n<li>Post A, Kremer D, Groothof D, Seidel U, Huebbe P, Franssen CFM, Kema IP, L\u00fcersen K, Rimbach G, Bakker SJL. Dietary lithium intake, graft failure and mortality in kidney transplant recipients. Nephrol Dial Transplant. 2023 Jul 31;38(8):1867-1879. doi: 10.1093\/ndt\/gfac340. PMID: 36564033; PMCID: PMC10387402.<\/li>\n\n\n\n<li>Enderle J, Klink U, di Giuseppe R, Koch M, Seidel U, Weber K, Birringer M, Ratjen I, Rimbach G, Lieb W. Plasma Lithium Levels in a General Population: A Cross-Sectional Analysis of Metabolic and Dietary Correlates. Nutrients. 2020 Aug 18;12(8):2489. doi: 10.3390\/nu12082489. PMID: 32824874; PMCID: PMC7468710.<\/li>\n\n\n\n<li>Szklarska D, Rzymski P. Is Lithium a Micronutrient? From Biological Activity and Epidemiological Observation to Food Fortification. Biol Trace Elem Res. 2019 May;189(1):18-27. doi: 10.1007\/s12011-018-1455-2. Epub 2018 Jul 31. PMID: 30066063; PMCID: PMC6443601.<\/li>\n<\/ol>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Jakie funkcje pe\u0142ni lit? Wp\u0142ywa m.in. na uk\u0142ad immunologiczny oraz neuroprzeka\u017aniki. Przeczytaj nasz artyku\u0142 o licie i dowiedz si\u0119 wi\u0119cej.<\/p>\n","protected":false},"author":102,"featured_media":27224,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[17],"tags":[],"coauthors":[134],"class_list":{"0":"post-27304","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-dieta"},"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.4 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Lit \u2013 w\u0142a\u015bciwo\u015bci, \u017ar\u00f3d\u0142a w diecie, znaczenie dla zdrowia cz\u0142owieka - Centrum Wiedzy ALAB laboratoria<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Jakie funkcje pe\u0142ni lit? Wp\u0142ywa m.in. na uk\u0142ad immunologiczny oraz neuroprzeka\u017aniki. Przeczytaj nasz artyku\u0142 o licie i dowiedz si\u0119 wi\u0119cej.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/lit-wlasciwosci-zrodla-w-diecie-znaczenie-dla-zdrowia-czlowieka\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Lit \u2013 w\u0142a\u015bciwo\u015bci, \u017ar\u00f3d\u0142a w diecie, znaczenie dla zdrowia cz\u0142owieka - Centrum Wiedzy ALAB laboratoria\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Jakie funkcje pe\u0142ni lit? Wp\u0142ywa m.in. na uk\u0142ad immunologiczny oraz neuroprzeka\u017aniki. Przeczytaj nasz artyku\u0142 o licie i dowiedz si\u0119 wi\u0119cej.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/lit-wlasciwosci-zrodla-w-diecie-znaczenie-dla-zdrowia-czlowieka\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Centrum Wiedzy ALAB laboratoria\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/ALABlaboratoria\" \/>\n<meta property=\"article:author\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/agatastrukow\/\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2025-10-09T12:26:24+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-10-09T12:26:26+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Lit_cover.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1925\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"1285\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Agata Strukow\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Agata Strukow\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"17 minut\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label3\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data3\" content=\"Agata Strukow\" \/>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Lit \u2013 w\u0142a\u015bciwo\u015bci, \u017ar\u00f3d\u0142a w diecie, znaczenie dla zdrowia cz\u0142owieka - Centrum Wiedzy ALAB laboratoria","description":"Jakie funkcje pe\u0142ni lit? Wp\u0142ywa m.in. na uk\u0142ad immunologiczny oraz neuroprzeka\u017aniki. Przeczytaj nasz artyku\u0142 o licie i dowiedz si\u0119 wi\u0119cej.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/lit-wlasciwosci-zrodla-w-diecie-znaczenie-dla-zdrowia-czlowieka\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Lit \u2013 w\u0142a\u015bciwo\u015bci, \u017ar\u00f3d\u0142a w diecie, znaczenie dla zdrowia cz\u0142owieka - Centrum Wiedzy ALAB laboratoria","og_description":"Jakie funkcje pe\u0142ni lit? Wp\u0142ywa m.in. na uk\u0142ad immunologiczny oraz neuroprzeka\u017aniki. Przeczytaj nasz artyku\u0142 o licie i dowiedz si\u0119 wi\u0119cej.","og_url":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/lit-wlasciwosci-zrodla-w-diecie-znaczenie-dla-zdrowia-czlowieka\/","og_site_name":"Centrum Wiedzy ALAB laboratoria","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/ALABlaboratoria","article_author":"https:\/\/www.facebook.com\/agatastrukow\/","article_published_time":"2025-10-09T12:26:24+00:00","article_modified_time":"2025-10-09T12:26:26+00:00","og_image":[{"width":1925,"height":1285,"url":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Lit_cover.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Agata Strukow","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"Agata Strukow","Szacowany czas czytania":"17 minut","Written by":"Agata Strukow"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/lit-wlasciwosci-zrodla-w-diecie-znaczenie-dla-zdrowia-czlowieka\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/lit-wlasciwosci-zrodla-w-diecie-znaczenie-dla-zdrowia-czlowieka\/"},"author":{"name":"Agata Strukow","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/#\/schema\/person\/4c4346aaa370a9ca773ee865bfbec588"},"headline":"Lit \u2013 w\u0142a\u015bciwo\u015bci, \u017ar\u00f3d\u0142a w diecie, znaczenie dla zdrowia cz\u0142owieka","datePublished":"2025-10-09T12:26:24+00:00","dateModified":"2025-10-09T12:26:26+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/lit-wlasciwosci-zrodla-w-diecie-znaczenie-dla-zdrowia-czlowieka\/"},"wordCount":3165,"publisher":{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/lit-wlasciwosci-zrodla-w-diecie-znaczenie-dla-zdrowia-czlowieka\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Lit_cover.jpg","articleSection":["Dieta i suplementacja"],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":["WebPage","FAQPage"],"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/lit-wlasciwosci-zrodla-w-diecie-znaczenie-dla-zdrowia-czlowieka\/","url":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/lit-wlasciwosci-zrodla-w-diecie-znaczenie-dla-zdrowia-czlowieka\/","name":"Lit \u2013 w\u0142a\u015bciwo\u015bci, \u017ar\u00f3d\u0142a w diecie, znaczenie dla zdrowia cz\u0142owieka - Centrum Wiedzy ALAB laboratoria","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/lit-wlasciwosci-zrodla-w-diecie-znaczenie-dla-zdrowia-czlowieka\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/lit-wlasciwosci-zrodla-w-diecie-znaczenie-dla-zdrowia-czlowieka\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Lit_cover.jpg","datePublished":"2025-10-09T12:26:24+00:00","dateModified":"2025-10-09T12:26:26+00:00","description":"Jakie funkcje pe\u0142ni lit? Wp\u0142ywa m.in. na uk\u0142ad immunologiczny oraz neuroprzeka\u017aniki. Przeczytaj nasz artyku\u0142 o licie i dowiedz si\u0119 wi\u0119cej.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/lit-wlasciwosci-zrodla-w-diecie-znaczenie-dla-zdrowia-czlowieka\/#breadcrumb"},"mainEntity":[{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/lit-wlasciwosci-zrodla-w-diecie-znaczenie-dla-zdrowia-czlowieka\/#faq-question-1760008646867"},{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/lit-wlasciwosci-zrodla-w-diecie-znaczenie-dla-zdrowia-czlowieka\/#faq-question-1760008661893"},{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/lit-wlasciwosci-zrodla-w-diecie-znaczenie-dla-zdrowia-czlowieka\/#faq-question-1760008671175"},{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/lit-wlasciwosci-zrodla-w-diecie-znaczenie-dla-zdrowia-czlowieka\/#faq-question-1760008691716"},{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/lit-wlasciwosci-zrodla-w-diecie-znaczenie-dla-zdrowia-czlowieka\/#faq-question-1760008716496"},{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/lit-wlasciwosci-zrodla-w-diecie-znaczenie-dla-zdrowia-czlowieka\/#faq-question-1760008733165"}],"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/lit-wlasciwosci-zrodla-w-diecie-znaczenie-dla-zdrowia-czlowieka\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/lit-wlasciwosci-zrodla-w-diecie-znaczenie-dla-zdrowia-czlowieka\/#primaryimage","url":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Lit_cover.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Lit_cover.jpg","width":1925,"height":1285,"caption":"Lit_cover"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/lit-wlasciwosci-zrodla-w-diecie-znaczenie-dla-zdrowia-czlowieka\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Lit \u2013 w\u0142a\u015bciwo\u015bci, \u017ar\u00f3d\u0142a w diecie, znaczenie dla zdrowia cz\u0142owieka"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/#website","url":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/","name":"Centrum Wiedzy ALAB laboratoria","description":"","publisher":{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/#organization","name":"Centrum Wiedzy ALAB laboratoria","url":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2022\/04\/alabek.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2022\/04\/alabek.jpg","width":1250,"height":1251,"caption":"Centrum Wiedzy ALAB laboratoria"},"image":{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/ALABlaboratoria"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/#\/schema\/person\/4c4346aaa370a9ca773ee865bfbec588","name":"Agata Strukow","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2022\/04\/Agata-Strukow-150x150.jpgcb933d2055e86ab33ade5d5259364a59","url":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2022\/04\/Agata-Strukow-150x150.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2022\/04\/Agata-Strukow-150x150.jpg","caption":"Agata Strukow"},"description":"Absolwentka Wydzia\u0142u Lekarskiego Pomorskiej Akademii Medycznej oraz studi\u00f3w podyplomowych Dietetyka w chorobach wewn\u0119trznych i metabolicznych Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego i Psychologii biznesu dla mened\u017cer\u00f3w na Akademii Leona Ko\u017ami\u0144skiego. Nauczycielka jogi kundalini i jogi hormonalnej.","sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/agatastrukow\/","https:\/\/www.instagram.com\/strukowagata\/","https:\/\/pl.linkedin.com\/in\/agata-strukow-7b87205"],"url":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/author\/agata\/"},{"@type":"Question","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/lit-wlasciwosci-zrodla-w-diecie-znaczenie-dla-zdrowia-czlowieka\/#faq-question-1760008646867","position":1,"url":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/lit-wlasciwosci-zrodla-w-diecie-znaczenie-dla-zdrowia-czlowieka\/#faq-question-1760008646867","name":"Za co odpowiedzialny jest lit w organizmie?","answerCount":1,"acceptedAnswer":{"@type":"Answer","text":"Niekt\u00f3rzy autorzy sugeruj\u0105, \u017ce optymalne spo\u017cycie litu mo\u017ce mie\u0107 dzia\u0142anie ochronne na uk\u0142ad nerwowy i pozytywnie wp\u0142ywa\u0107 na zdrowie psychiczne, poprzez dzia\u0142anie przeciwzapalne i antyoksydacyjne. Mikrodawki litu zapobiegaj\u0105 odk\u0142adaniu si\u0119 z\u0142og\u00f3w amyloidu w m\u00f3zgu, hamuj\u0105c rozw\u00f3j choroby Alzhemiera.","inLanguage":"pl-PL"},"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Question","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/lit-wlasciwosci-zrodla-w-diecie-znaczenie-dla-zdrowia-czlowieka\/#faq-question-1760008661893","position":2,"url":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/lit-wlasciwosci-zrodla-w-diecie-znaczenie-dla-zdrowia-czlowieka\/#faq-question-1760008661893","name":"Gdzie w jedzeniu jest lit?","answerCount":1,"acceptedAnswer":{"@type":"Answer","text":"Znacz\u0105cym \u017ar\u00f3d\u0142em litu w diecie na wielu obszarach jest woda pitna. Produkty spo\u017cywcze bogate w lit to orzechy, warzywa \u00a0oraz produkty pe\u0142noziarniste.","inLanguage":"pl-PL"},"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Question","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/lit-wlasciwosci-zrodla-w-diecie-znaczenie-dla-zdrowia-czlowieka\/#faq-question-1760008671175","position":3,"url":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/lit-wlasciwosci-zrodla-w-diecie-znaczenie-dla-zdrowia-czlowieka\/#faq-question-1760008671175","name":"Co wyp\u0142ukuje lit z organizmu?","answerCount":1,"acceptedAnswer":{"@type":"Answer","text":"Zwi\u0119kszone spo\u017cycie sodu \u2013 soli kuchennej, ksantyny (teofilina i kofeina). Poza tym leki - nifedypina i inhibitory anhydrazy w\u0119glanowej (np. acetazolamid).","inLanguage":"pl-PL"},"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Question","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/lit-wlasciwosci-zrodla-w-diecie-znaczenie-dla-zdrowia-czlowieka\/#faq-question-1760008691716","position":4,"url":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/lit-wlasciwosci-zrodla-w-diecie-znaczenie-dla-zdrowia-czlowieka\/#faq-question-1760008691716","name":"Czy mo\u017cna zbada\u0107 poziom litu w organizmie?","answerCount":1,"acceptedAnswer":{"@type":"Answer","text":"Tak. Oznaczenie poziomu litu we krwi jest stosowane rutynowo w monitorowaniu terapii litem.","inLanguage":"pl-PL"},"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Question","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/lit-wlasciwosci-zrodla-w-diecie-znaczenie-dla-zdrowia-czlowieka\/#faq-question-1760008716496","position":5,"url":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/lit-wlasciwosci-zrodla-w-diecie-znaczenie-dla-zdrowia-czlowieka\/#faq-question-1760008716496","name":"Czy lit jest szkodliwy?","answerCount":1,"acceptedAnswer":{"@type":"Answer","text":"Wysokie dawki litu, stosowane w farmakoterapii niekt\u00f3rych chor\u00f3b mog\u0105 by\u0107 szkodliwe. Zw\u0142aszcza, \u017ce w przypadku litu r\u00f3\u017cnica pomi\u0119dzy dawk\u0105 terapeutyczn\u0105 i toksyczn\u0105 jest niewielka.","inLanguage":"pl-PL"},"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Question","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/lit-wlasciwosci-zrodla-w-diecie-znaczenie-dla-zdrowia-czlowieka\/#faq-question-1760008733165","position":6,"url":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/lit-wlasciwosci-zrodla-w-diecie-znaczenie-dla-zdrowia-czlowieka\/#faq-question-1760008733165","name":"Czy lit warto suplementowa\u0107?","answerCount":1,"acceptedAnswer":{"@type":"Answer","text":"Lit jest \u0142atwo dost\u0119pny w diecie (woda pitna, orzechy, produkty pe\u0142noziarniste, warzywa), dlatego warto postawi\u0107 na zdrowe nawyki \u017cywieniowe.","inLanguage":"pl-PL"},"inLanguage":"pl-PL"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/27304","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/users\/102"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=27304"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/27304\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":27307,"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/27304\/revisions\/27307"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/media\/27224"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=27304"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=27304"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=27304"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/coauthors?post=27304"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}