{"id":30328,"date":"2026-03-16T14:46:24","date_gmt":"2026-03-16T13:46:24","guid":{"rendered":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/?p=30328"},"modified":"2026-03-16T14:48:17","modified_gmt":"2026-03-16T13:48:17","slug":"zastawki-serca-budowa-rola-i-dysfunkcje-zastawek","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/zastawki-serca-budowa-rola-i-dysfunkcje-zastawek\/","title":{"rendered":"Zastawki serca \u2013 budowa, rola i dysfunkcje zastawek \u00a0\u00a0"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>Zastawki serca to wyspecjalizowane struktury, kt\u00f3re dzia\u0142aj\u0105 w \u015bcis\u0142ej synchronizacji z cyklem skurczowo-rozkurczowym serca. Odgrywaj\u0105 zasadnicz\u0105 rol\u0119 w utrzymaniu stabilnej hemodynamiki organizmu. Ich precyzyjna budowa oraz sprawno\u015b\u0107 funkcjonalna decyduj\u0105 o wydolno\u015bci kr\u0105\u017cenia, natomiast wszelkie zaburzenia w obr\u0119bie zastawek mog\u0105 prowadzi\u0107 do istotnych nast\u0119pstw klinicznych. <\/strong><strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-table\"><table class=\"has-fixed-layout\"><tbody><tr><td><strong>Z tego artyku\u0142u dowiesz si\u0119, m.in.:<\/strong> <br>>> jakie s\u0105 zastawki w sercu;<br>>> jakie s\u0105 objawy chorej zastawki serca;<br>>> jakie s\u0105 objawy niedomykalno\u015bci zastawek;<br>>> na czym polega zw\u0119\u017cenie zastawki;<br>>> jakie objawy daje zw\u0119\u017cenie zastawki aortalnej;<br>>> jak diagnozuje si\u0119 wady zastawek serca;<br>>> czy niedomykalno\u015b\u0107 zastawki mitralnej mo\u017ce si\u0119 cofn\u0105\u0107;<br>>> na czym polega wymiana zastawki serca.<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n<p><strong>Spis tre\u015bci:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ol class=\"wp-block-list\">\n<li><a href=\"#Zastawki-serca-\u2013-budowa-i-funkcje\">Zastawki serca \u2013 budowa i funkcje<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#Rodzaje-zastawek-serca\">Rodzaje zastawek serca<\/a>\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><a href=\"#Zastawka-mitralna\">Zastawka mitralna<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#Zastawka-tr\u00f3jdzielna\">Zastawka tr\u00f3jdzielna<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#Zastawka-aortalna\">Zastawka aortalna<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#Zastawka-pnia-p\u0142ucnego\">Zastawka pnia p\u0142ucnego<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#Objawy-chorej-zastawki-serca\">Objawy chorej zastawki serca<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#Zw\u0119\u017cenie-zastawki-aortalnej-\u2013-co-to-takiego?\">Zw\u0119\u017cenie zastawki aortalnej \u2013 co to takiego?<\/a>\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><a href=\"#Jakie-s\u0105-typowe-objawy-zw\u0119\u017cenia-zastawki-aortalnej?\">Jakie s\u0105 typowe objawy zw\u0119\u017cenia zastawki aortalnej?<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#Niedomykalno\u015b\u0107-zastawki-serca-\u2013-co-to-znaczy?\">Niedomykalno\u015b\u0107 zastawki serca \u2013 co to znaczy?<\/a>\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><a href=\"#Niedomykalno\u015b\u0107-zastawki-mitralnej\">Niedomykalno\u015b\u0107 zastawki mitralnej<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#Niedomykalno\u015b\u0107-zastawki-tr\u00f3jdzielnej\">Niedomykalno\u015b\u0107 zastawki tr\u00f3jdzielnej<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#Niedomykalno\u015b\u0107-zastawki-aortalnej\">Niedomykalno\u015b\u0107 zastawki aortalnej<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#Diagnostyka-chorej-zastawki-serca\">Diagnostyka chorej zastawki serca<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#Wymiana-zastawki-serca-\u2013-na-czym-polega?\">Wymiana zastawki serca \u2013 na czym polega?<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#Podsumowanie-\u2013-zastawki-serca\">Podsumowanie \u2013 zastawki serca<\/a><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"Zastawki-serca-\u2013-budowa-i-funkcje\">Zastawki serca \u2013 budowa i funkcje<\/h2>\n\n\n\n<p>Zastawki serca to wyspecjalizowane, b\u0142oniaste struktury, kt\u00f3re odgrywaj\u0105 kluczow\u0105 rol\u0119 w prawid\u0142owym funkcjonowaniu uk\u0142adu kr\u0105\u017cenia, dbaj\u0105c o <strong>jednokierunkowy przep\u0142yw krwi przez jamy serca<\/strong>. Zbudowane s\u0105 z tkanki \u0142\u0105cznej i wy\u015bcielone \u015br\u00f3db\u0142onkiem. Tworz\u0105 je ruchome p\u0142atki \u2013 dwa w przypadku zastawki dwudzielnej (mitralnej) oraz trzy w zastawkach tr\u00f3jdzielnej, aortalnej oraz pnia p\u0142ucnego. P\u0142atki osadzone s\u0105 na w\u0142\u00f3knistym pier\u015bcieniu, kt\u00f3ry zapewnia im stabilno\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n<p>W ludzkim sercu znajduj\u0105 si\u0119 <strong>cztery zastawki<\/strong>: dwie przedsionkowo-komorowe oraz dwie t\u0119tnicze, oddzielaj\u0105ce komory od g\u0142\u00f3wnych naczy\u0144. <strong>Ich praca jest \u015bci\u015ble zsynchronizowana z rytmem skurcz\u00f3w i rozkurcz\u00f3w mi\u0119\u015bnia sercowego<\/strong> \u2013 w odpowiednim momencie otwieraj\u0105 si\u0119, umo\u017cliwiaj\u0105c przep\u0142yw krwi, by nast\u0119pnie szczelnie si\u0119 zamkn\u0105\u0107 i zapobiec jej cofaniu. Dzi\u0119ki temu krew mo\u017ce sprawnie kr\u0105\u017cy\u0107 w tzw. ma\u0142ym i du\u017cym obiegu, transportuj\u0105c tlen i substancje od\u017cywcze do tkanek, a jednocze\u015bnie chroni\u0105c serce przed przeci\u0105\u017ceniem i zaburzeniami hemodynamicznymi.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/pakiet\/pakiet-serce-pod-kontrola\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"800\" height=\"200\" src=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/Pakiet-serce-pod-kontrola-3-badania.jpg\" alt=\"Pakiet serce pod kontrola\u0328 (3 badania) baner\" class=\"wp-image-29270\" srcset=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/Pakiet-serce-pod-kontrola-3-badania.jpg 800w, https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/Pakiet-serce-pod-kontrola-3-badania-768x192.jpg 768w, https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/Pakiet-serce-pod-kontrola-3-badania-150x38.jpg 150w, https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/Pakiet-serce-pod-kontrola-3-badania-300x75.jpg 300w, https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/Pakiet-serce-pod-kontrola-3-badania-696x174.jpg 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 800px) 100vw, 800px\" \/><\/a><\/figure>\n\n\n\n<p><strong>>> Sprawd\u017a tak\u017ce: <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/serce-czlowieka-budowa-polozenie-i-funkcje-w-organizmie\/\">Serce cz\u0142owieka \u2014 budowa, po\u0142o\u017cenie i funkcje w organizmie<\/a><\/strong><\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"Rodzaje-zastawek-serca\">Rodzaje zastawek serca<\/h2>\n\n\n\n<p>Ze wzgl\u0119du na po\u0142o\u017cenie oraz mechanizm dzia\u0142ania dziel\u0105 si\u0119 na dwie grupy:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>zastawki przedsionkowo-komorowe<\/strong>, odpowiedzialne za kontrol\u0119 przep\u0142ywu krwi mi\u0119dzy przedsionkami a komorami:\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>zastawka mitralna (dwudzielna);<\/li>\n\n\n\n<li>zastawka tr\u00f3jdzielna.<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n\n\n\n<li><strong>zastawki p\u00f3\u0142ksi\u0119\u017cycowate (t\u0119tnicze)<\/strong>, reguluj\u0105ce wyp\u0142yw krwi z kom\u00f3r do du\u017cych naczy\u0144:\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>zastawka aortalna;<\/li>\n\n\n\n<li>zastawka pnia p\u0142ucnego.<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"Zastawka-mitralna\">Zastawka mitralna<\/h3>\n\n\n\n<p>Zastawka mitralna, nazywana r\u00f3wnie\u017c dwudzieln\u0105, <strong>znajduje si\u0119 pomi\u0119dzy lewym przedsionkiem a lew\u0105 komor\u0105 serca<\/strong>. Zbudowana jest z dw\u00f3ch p\u0142atk\u00f3w wsp\u00f3\u0142pracuj\u0105cych z tzw. aparatem podzastawkowym, obejmuj\u0105cym struny \u015bci\u0119gniste i mi\u0119\u015bnie brodawkowate. Jej podstawowym zadaniem jest <strong>umo\u017cliwienie przep\u0142ywu natlenowanej krwi z przedsionka do komory podczas rozkurczu oraz szczelne zamkni\u0119cie uj\u015bcia w czasie skurczu komory<\/strong>, co zapobiega cofaniu si\u0119 krwi i chroni serce przed przeci\u0105\u017ceniem.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"Zastawka-tr\u00f3jdzielna\">Zastawka tr\u00f3jdzielna<\/h3>\n\n\n\n<p>Zastawka tr\u00f3jdzielna oddziela prawy przedsionek od prawej komory i, jak sama nazwa wskazuje,<strong> sk\u0142ada si\u0119 z trzech p\u0142atk\u00f3w<\/strong>. Jej budowa oraz spos\u00f3b dzia\u0142ania s\u0105 zbli\u017cone do zastawki mitralnej, cho\u0107 fizjologicznie ci\u015bnienia w prawej po\u0142owie serca s\u0105 znacznie ni\u017csze ni\u017c w lewej. Zastawka tr\u00f3jdzielna odpowiada za przep\u0142yw krwi odtlenowanej, kierowanej nast\u0119pnie do kr\u0105\u017cenia p\u0142ucnego. <strong>Podczas skurczu prawej komory zastawka zamyka si\u0119, skutecznie zapobiegaj\u0105c cofni\u0119ciu krwi do przedsionka<\/strong> i zapewniaj\u0105c prawid\u0142ow\u0105 hemodynamik\u0119 prawej cz\u0119\u015bci serca.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"Zastawka-aortalna\">Zastawka aortalna<\/h3>\n\n\n\n<p>Zastawka aortalna nale\u017cy do grupy zastawek p\u00f3\u0142ksi\u0119\u017cycowatych i znajduje si\u0119 u uj\u015bcia aorty z lewej komory serca. Zbudowana jest z trzech p\u00f3\u0142ksi\u0119\u017cycowatych p\u0142atk\u00f3w, kt\u00f3re otwieraj\u0105 si\u0119 w momencie skurczu komory, umo\u017cliwiaj\u0105c wyrzut krwi do najwi\u0119kszej t\u0119tnicy organizmu. <strong>W czasie rozkurczu p\u0142atki szczelnie si\u0119 zamykaj\u0105, zapobiegaj\u0105c cofaniu si\u0119 krwi do lewej komory<\/strong>, co ma kluczowe znaczenie dla utrzymania prawid\u0142owego ci\u015bnienia i efektywnej pracy serca.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"Zastawka-pnia-p\u0142ucnego\">Zastawka pnia p\u0142ucnego<\/h3>\n\n\n\n<p>Zastawka pnia p\u0142ucnego, podobnie jak aortalna, jest zastawk\u0105 p\u00f3\u0142ksi\u0119\u017cycowat\u0105 i oddziela praw\u0105 komor\u0119 od pnia p\u0142ucnego. Jej funkcj\u0105 jest kontrola przep\u0142ywu krwi z prawej cz\u0119\u015bci serca do kr\u0105\u017cenia p\u0142ucnego. <strong>Otwiera si\u0119 w trakcie skurczu prawej komory, umo\u017cliwiaj\u0105c transport krwi do p\u0142uc w celu jej utlenowania<\/strong>, a nast\u0119pnie zamyka si\u0119 podczas rozkurczu, chroni\u0105c komor\u0119 przed cofaj\u0105cym si\u0119 strumieniem krwi. Dzi\u0119ki temu cykl kr\u0105\u017cenia mo\u017ce przebiega\u0107 p\u0142ynnie i efektywnie.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>>> Przeczytaj tak\u017ce: <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/niedokrwienie-miesnia-sercowego-zawal-serca-przyczyny-objawy-badania-i-leczenie\/\">Niedokrwienie mi\u0119\u015bnia sercowego (zawa\u0142 serca) \u2013 przyczyny, objawy, badania i leczenie<\/a><\/strong><\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"Objawy-chorej-zastawki-serca\">Objawy chorej zastawki serca<\/h2>\n\n\n\n<p>Choroby zastawek serca cz\u0119sto rozwijaj\u0105 si\u0119 stopniowo i przez d\u0142ugi czas mog\u0105 nie dawa\u0107 jednoznacznych objaw\u00f3w. Wraz z post\u0119pem wady dochodzi jednak do zaburze\u0144 przep\u0142ywu krwi i przeci\u0105\u017cenia mi\u0119\u015bnia sercowego, co prowadzi do pojawienia si\u0119 charakterystycznych dolegliwo\u015bci. <strong>Do najcz\u0119stszych objaw\u00f3w chorej zastawki serca nale\u017c\u0105<\/strong>:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>duszno\u015b\u0107<\/strong> \u2013 pocz\u0105tkowo wysi\u0142kowa, z czasem tak\u017ce spoczynkowa;<\/li>\n\n\n\n<li><strong>szybka m\u0119czliwo\u015b\u0107 i obni\u017cona tolerancja wysi\u0142ku<\/strong>;<\/li>\n\n\n\n<li><strong>ko\u0142atanie serca<\/strong> oraz uczucie nier\u00f3wnego lub przyspieszonego bicia serca;<\/li>\n\n\n\n<li><strong>b\u00f3l w klatce piersiowej<\/strong>, szczeg\u00f3lnie przy zwi\u0119kszonym zapotrzebowaniu na tlen;<\/li>\n\n\n\n<li><strong>zawroty g\u0142owy i omdlenia<\/strong>, b\u0119d\u0105ce efektem niedostatecznego przep\u0142ywu krwi do m\u00f3zgu;<\/li>\n\n\n\n<li><strong>obrz\u0119ki ko\u0144czyn dolnych<\/strong>, zw\u0142aszcza okolic kostek i st\u00f3p, \u015bwiadcz\u0105ce o zastoju krwi w kr\u0105\u017ceniu \u017cylnym.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Nale\u017cy pami\u0119ta\u0107, \u017ce nasilenie objaw\u00f3w zale\u017cy od rodzaju i stopnia uszkodzenia zastawki oraz tempa rozwoju wady.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>>> Przeczytaj tak\u017ce: <a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/kolatanie-serca-przyczyny-postepowanie-kiedy-sie-niepokoic\/\">Ko\u0142atanie serca \u2013 przyczyny, post\u0119powanie, kiedy si\u0119 niepokoi\u0107?<\/a><\/strong><\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"Zw\u0119\u017cenie-zastawki-aortalnej-\u2013-co-to-takiego?\">Zw\u0119\u017cenie zastawki aortalnej \u2013 co to takiego?<\/h2>\n\n\n\n<p>Zw\u0119\u017cenie zastawki aortalnej (stenoza aortalna) to <strong>wada serca polegaj\u0105ca na zmniejszeniu powierzchni uj\u015bcia zastawki aortalnej, czyli ograniczeniu prawid\u0142owego otwierania si\u0119 jej p\u0142atk\u00f3w w czasie skurczu lewej komory<\/strong>. W efekcie krew nie mo\u017ce swobodnie odp\u0142ywa\u0107 z serca do aorty, co prowadzi do stopniowego wzrostu ci\u015bnienia w lewej komorze. Aby pokona\u0107 narastaj\u0105cy op\u00f3r, mi\u0119sie\u0144 sercowy ulega przeci\u0105\u017ceniu ci\u015bnieniowemu i adaptacyjnie si\u0119 pogrubia (dochodzi do przerostu lewej komory).<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Z czasem mechanizm ten przestaje by\u0107 wydolny<\/strong> \u2013 pogrubia\u0142a \u015bciana komory traci elastyczno\u015b\u0107 (pogarsza si\u0119 jej czynno\u015b\u0107 rozkurczowa), a w bardziej zaawansowanych stadiach mo\u017ce si\u0119 pogarsza\u0107 tak\u017ce czynno\u015b\u0107 skurczowa, co sprzyja rozwojowi niewydolno\u015bci serca. Najcz\u0119stsz\u0105 przyczyn\u0105 stenozy aortalnej s\u0105 zmiany zwyrodnieniowe prowadz\u0105ce do wapnienia p\u0142atk\u00f3w zastawki, rzadziej choroba reumatyczna lub wrodzona nieprawid\u0142owa budowa zastawki, najcz\u0119\u015bciej dwup\u0142atkowa.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"Jakie-s\u0105-typowe-objawy-zw\u0119\u017cenia-zastawki-aortalnej?\">Jakie s\u0105 typowe objawy zw\u0119\u017cenia zastawki aortalnej?<\/h3>\n\n\n\n<p>Zw\u0119\u017cenie zastawki aortalnej przez d\u0142ugi czas mo\u017ce nie dawa\u0107 \u017cadnych dolegliwo\u015bci. Wyst\u0105pienie objaw\u00f3w zazwyczaj \u015bwiadczy o istotnym, zaawansowanym zw\u0119\u017ceniu i ma zasadnicze znaczenie kliniczne. Do najbardziej typowych objaw\u00f3w stenozy aortalnej nale\u017c\u0105:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>duszno\u015b\u0107<\/strong> \u2013 pocz\u0105tkowo wysi\u0142kowa, w p\u00f3\u017aniejszym stadium tak\u017ce spoczynkowa;<\/li>\n\n\n\n<li><strong>b\u00f3l d\u0142awicowy w klatce piersiowej<\/strong> \u2013 wynikaj\u0105cy z niedostatecznego zaopatrzenia mi\u0119\u015bnia sercowego w tlen;<\/li>\n\n\n\n<li><strong>omdlenia (cz\u0119sto wysi\u0142kowe) lub zawroty g\u0142owy<\/strong> \u2013 zwi\u0105zane z przej\u015bciowym zmniejszeniem przep\u0142ywu m\u00f3zgowego;<\/li>\n\n\n\n<li><strong>os\u0142abienie i szybka m\u0119czliwo\u015b\u0107<\/strong>;<\/li>\n\n\n\n<li><strong>ko\u0142atanie serca<\/strong>;<\/li>\n\n\n\n<li><strong>objawy niewydolno\u015bci serca<\/strong> w zaawansowanych postaciach choroby.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"Niedomykalno\u015b\u0107-zastawki-serca-\u2013-co-to-znaczy?\">Niedomykalno\u015b\u0107 zastawki serca \u2013 co to znaczy?<\/h2>\n\n\n\n<p>Niedomykalno\u015b\u0107 zastawki serca to <strong>stan, w kt\u00f3rym jej p\u0142atki nie zamykaj\u0105 si\u0119 szczelnie, co prowadzi do cofania si\u0119 cz\u0119\u015bci krwi w kierunku przeciwnym do fizjologicznego<\/strong>. Zjawisko to, nazywane fal\u0105 zwrotn\u0105, zaburza prawid\u0142owy cykl pracy serca i stopniowo powoduje przeci\u0105\u017cenie jam serca. Z czasem dochodzi do poszerzenia przedsionk\u00f3w i\/lub kom\u00f3r oraz stopniowego upo\u015bledzenia funkcji skurczowej lub rozkurczowej serca. Spadek wydolno\u015bci kr\u0105\u017ceniowej znajduje odzwierciedlenie w narastaj\u0105cych dolegliwo\u015bciach klinicznych.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"Niedomykalno\u015b\u0107-zastawki-mitralnej\">Niedomykalno\u015b\u0107 zastawki mitralnej<\/h3>\n\n\n\n<p>W niedomykalno\u015bci zastawki mitralnej krew cofa si\u0119 z lewej komory do lewego przedsionka podczas skurczu serca. Skutkiem tego jest wzrost ci\u015bnienia w przedsionku i kr\u0105\u017ceniu p\u0142ucnym, co t\u0142umaczy cz\u0119ste wyst\u0119powanie duszno\u015bci oraz spadek tolerancji wysi\u0142ku.<\/p>\n\n\n\n<p>W cz\u0119\u015bci przypadk\u00f3w niedomykalno\u015b\u0107 zastawki mitralnej <strong>mo\u017ce si\u0119 zmniejszy\u0107<\/strong> po leczeniu przyczyny (np. gdy ma charakter czynno\u015bciowy, towarzyszy niewydolno\u015bci serca). Natomiast w niedomykalno\u015bci organicznej, wynikaj\u0105cej z uszkodzenia p\u0142atk\u00f3w lub strun \u015bci\u0119gnistych, zwykle <strong>nie cofa si\u0119 samoistnie<\/strong> i <strong>mo\u017ce post\u0119powa\u0107<\/strong>, dlatego kluczowe s\u0105 kontrolne badania (zw\u0142aszcza echo serca) i opieka kardiologiczna.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"Niedomykalno\u015b\u0107-zastawki-tr\u00f3jdzielnej\">Niedomykalno\u015b\u0107 zastawki tr\u00f3jdzielnej<\/h3>\n\n\n\n<p>Niedomykalno\u015b\u0107 zastawki tr\u00f3jdzielnej dotyczy prawej cz\u0119\u015bci serca i skutkuje cofaniem si\u0119 krwi z prawej komory do prawego przedsionka, prowadz\u0105c do zastoju krwi w kr\u0105\u017ceniu \u017cylnym. Zaburzenie to cz\u0119sto ma charakter wt\u00f3rny \u2013 mo\u017ce rozwija\u0107 si\u0119 w przebiegu nadci\u015bnienia p\u0142ucnego, przewlek\u0142ej niewydolno\u015bci lewej komory lub kardiomiopatii.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"Niedomykalno\u015b\u0107-zastawki-aortalnej\">Niedomykalno\u015b\u0107 zastawki aortalnej<\/h3>\n\n\n\n<p>W przypadku niedomykalno\u015bci zastawki aortalnej krew cofa si\u0119 z aorty do lewej komory w czasie jej rozkurczu. Prowadzi to do przeci\u0105\u017cenia obj\u0119to\u015bciowego komory i jej stopniowego poszerzenia.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"Diagnostyka-chorej-zastawki-serca\">Diagnostyka chorej zastawki serca<\/h2>\n\n\n\n<p>Diagnostyka chorej zastawki serca opiera si\u0119 na etapowym i sp\u00f3jnym post\u0119powaniu, kt\u00f3rego celem jest nie tylko potwierdzenie samej wady, ale tak\u017ce ocena jej wp\u0142ywu na funkcjonowanie serca i ca\u0142ego organizmu. Proces diagnostyczny obejmuje:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>wywiad lekarski i badanie fizykalne<\/strong> \u2013 analiza zg\u0142aszanych objaw\u00f3w oraz os\u0142uchiwanie serca, podczas kt\u00f3rego obecno\u015b\u0107 szmeru mo\u017ce sugerowa\u0107 zaburzenia przep\u0142ywu krwi przez zastawk\u0119;<\/li>\n\n\n\n<li><strong>elektrokardiografi\u0119 (EKG)<\/strong> \u2013 badanie pozwalaj\u0105ce oceni\u0107 rytm serca oraz po\u015brednie cechy przeci\u0105\u017cenia i przerostu jam serca, kt\u00f3re cz\u0119sto towarzysz\u0105 przewlek\u0142ym wadom zastawkowym;<\/li>\n\n\n\n<li><strong>echokardiografi\u0119 (echo serca)<\/strong> \u2013 kluczowe badanie obrazowe umo\u017cliwiaj\u0105ce dok\u0142adn\u0105 ocen\u0119 budowy i ruchomo\u015bci p\u0142atk\u00f3w zastawki, stopnia jej zw\u0119\u017cenia lub niedomykalno\u015bci oraz wp\u0142ywu wady na funkcj\u0119 lewej i prawej komory; stanowi podstaw\u0119 kwalifikacji do leczenia zabiegowego;<\/li>\n\n\n\n<li><strong>badania laboratoryjne<\/strong> \u2013 nie rozpoznaj\u0105 wady bezpo\u015brednio, ale dostarczaj\u0105 istotnych informacji o stanie og\u00f3lnym chorego, funkcji nerek, zaburzeniach elektrolitowych, obecno\u015bci stanu zapalnego (np. przy podejrzeniu infekcyjnego zapalenia wsierdzia) oraz nasileniu niewydolno\u015bci serca (np. oznaczenie peptyd\u00f3w natriuretycznych).<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><a href=\"https:\/\/www.alab.pl\/pakiet\/pakiet-sercowy\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"800\" height=\"200\" src=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/Pakiet-sercowy-10-badan.png\" alt=\"Pakiet sercowy (10 bada\u0144) banerek\" class=\"wp-image-23377\" srcset=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/Pakiet-sercowy-10-badan.png 800w, https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/Pakiet-sercowy-10-badan-768x192.png 768w, https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/Pakiet-sercowy-10-badan-150x38.png 150w, https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/Pakiet-sercowy-10-badan-300x75.png 300w, https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/Pakiet-sercowy-10-badan-696x174.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 800px) 100vw, 800px\" \/><\/a><\/figure>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"Wymiana-zastawki-serca-\u2013-na-czym-polega?\">Wymiana zastawki serca \u2013 na czym polega?<\/h2>\n\n\n\n<p>Wymiana zastawki serca to zabieg kardiochirurgiczny wykonywany wtedy, gdy naturalna zastawka uleg\u0142a trwa\u0142emu uszkodzeniu i nie mo\u017ce by\u0107 skutecznie naprawiona. <strong>Podczas operacji chora zastawka zostaje usuni\u0119ta, a w jej miejsce wszczepia si\u0119 protez\u0119 \u2013 mechaniczn\u0105 lub biologiczn\u0105 \u2013 dobran\u0105 indywidualnie do wieku i stanu zdrowia pacjenta<\/strong>. Zastawki mechaniczne s\u0105 bardzo trwa\u0142e, lecz wymagaj\u0105 do\u017cywotniego stosowania doustnych antykoagulant\u00f3w \u2013 najcz\u0119\u015bciej antagonist\u00f3w witaminy K (np. acenokumarolu, warfaryny). Terapia wymaga regularnych kontroli INR, a w przypadku zastawek mechanicznych nie stosuje si\u0119 tzw. nowych doustnych antykoagulant\u00f3w (NOAC\/DOAC). Zastawki biologiczne z kolei wi\u0105\u017c\u0105 si\u0119 z mniejszym ryzykiem zakrzep\u00f3w, ale maj\u0105 ograniczon\u0105 \u017cywotno\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"Podsumowanie-\u2013-zastawki-serca\">Podsumowanie \u2013 zastawki serca<\/h2>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Zastawki serca to wyspecjalizowane struktury, kt\u00f3re zapewniaj\u0105 <strong>jednokierunkowy przep\u0142yw krwi<\/strong> i prawid\u0142ow\u0105 prac\u0119 uk\u0142adu kr\u0105\u017cenia.<\/li>\n\n\n\n<li>W sercu cz\u0142owieka znajduj\u0105 si\u0119 <strong>cztery zastawki<\/strong>: mitralna, tr\u00f3jdzielna, aortalna oraz pnia p\u0142ucnego.<\/li>\n\n\n\n<li>Prawid\u0142owa praca zastawek jest \u015bci\u015ble zwi\u0105zana z rytmem skurcz\u00f3w i rozkurcz\u00f3w serca.<\/li>\n\n\n\n<li>Najcz\u0119stsze wady zastawek to zw\u0119\u017cenie (stenoza) oraz niedomykalno\u015b\u0107, prowadz\u0105ce do zaburze\u0144 kr\u0105\u017cenia.<\/li>\n\n\n\n<li>Objawy chor\u00f3b zastawek obejmuj\u0105 m.in. duszno\u015b\u0107, m\u0119czliwo\u015b\u0107, ko\u0142atanie serca, b\u00f3le w klatce piersiowej, zawroty g\u0142owy oraz obrz\u0119ki ko\u0144czyn dolnych.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Wczesna diagnostyka i regularna kontrola kardiologiczna<\/strong> maj\u0105 kluczowe znaczenie dla rokowania i jako\u015bci \u017cycia pacjenta.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p><strong>Opieka merytoryczna: lek. Maria Wydra<\/strong><\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<p><strong>Bibliografia<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ol start=\"1\" class=\"wp-block-list\">\n<li>Gorczyca-Michta I., et al. \u201eZw\u0119\u017cenie zastawki aortalnej o etiologii degeneracyjnej \u2013 choroba leczona operacyjnie niezale\u017cnie od wieku. Prezentacja dw\u00f3ch przypadk\u00f3w.\u201d Choroby Serca i Naczy\u0144 2013, 10(4): 224-228.<\/li>\n\n\n\n<li>Redaction C.J. \u201eWady zastawek przedsionkowo-komorowych.\u201d Cardiology Journal 2001, 8(B): 20.<\/li>\n\n\n\n<li>Hinton RB, Yutzey KE. Heart valve structure and function in development and disease. Annu Rev Physiol. 2011;73:29-46.<\/li>\n\n\n\n<li>https:\/\/www.nhs.uk\/tests-and-treatments\/heart-valve-replacement\/what-it-is\/ [dost\u0119p: 05.02.2026]<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<p><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Sprawd\u017a, jakie s\u0105 zastawki w sercu. Dowiedz si\u0119, jakie s\u0105 objawy chorej zastawki serca i niedomykalno\u015bci zastawek.<\/p>\n","protected":false},"author":185,"featured_media":30337,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[11],"tags":[],"coauthors":[224],"class_list":{"0":"post-30328","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-choroby-ukladu-krazenia"},"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.5 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Zastawki serca \u2013 budowa, rola i dysfunkcje zastawek \u00a0\u00a0 - Centrum Wiedzy ALAB laboratoria<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Sprawd\u017a, jakie s\u0105 zastawki w sercu. Dowiedz si\u0119, jakie s\u0105 objawy chorej zastawki serca i niedomykalno\u015bci zastawek.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/zastawki-serca-budowa-rola-i-dysfunkcje-zastawek\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Zastawki serca \u2013 budowa, rola i dysfunkcje zastawek \u00a0\u00a0 - Centrum Wiedzy ALAB laboratoria\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Sprawd\u017a, jakie s\u0105 zastawki w sercu. Dowiedz si\u0119, jakie s\u0105 objawy chorej zastawki serca i niedomykalno\u015bci zastawek.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/zastawki-serca-budowa-rola-i-dysfunkcje-zastawek\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Centrum Wiedzy ALAB laboratoria\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/ALABlaboratoria\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2026-03-16T13:46:24+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-03-16T13:48:17+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/zastawki_serca.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"2304\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"1536\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Sandra S\u0142uszewska\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Sandra S\u0142uszewska\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"11 minut\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label3\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data3\" content=\"Sandra S\u0142uszewska\" \/>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Zastawki serca \u2013 budowa, rola i dysfunkcje zastawek \u00a0\u00a0 - Centrum Wiedzy ALAB laboratoria","description":"Sprawd\u017a, jakie s\u0105 zastawki w sercu. Dowiedz si\u0119, jakie s\u0105 objawy chorej zastawki serca i niedomykalno\u015bci zastawek.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/zastawki-serca-budowa-rola-i-dysfunkcje-zastawek\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Zastawki serca \u2013 budowa, rola i dysfunkcje zastawek \u00a0\u00a0 - Centrum Wiedzy ALAB laboratoria","og_description":"Sprawd\u017a, jakie s\u0105 zastawki w sercu. Dowiedz si\u0119, jakie s\u0105 objawy chorej zastawki serca i niedomykalno\u015bci zastawek.","og_url":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/zastawki-serca-budowa-rola-i-dysfunkcje-zastawek\/","og_site_name":"Centrum Wiedzy ALAB laboratoria","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/ALABlaboratoria","article_published_time":"2026-03-16T13:46:24+00:00","article_modified_time":"2026-03-16T13:48:17+00:00","og_image":[{"width":2304,"height":1536,"url":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/zastawki_serca.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Sandra S\u0142uszewska","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"Sandra S\u0142uszewska","Szacowany czas czytania":"11 minut","Written by":"Sandra S\u0142uszewska"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/zastawki-serca-budowa-rola-i-dysfunkcje-zastawek\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/zastawki-serca-budowa-rola-i-dysfunkcje-zastawek\/"},"author":{"name":"Sandra S\u0142uszewska","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/#\/schema\/person\/c615ff7d62d585a38d38cc93ab703793"},"headline":"Zastawki serca \u2013 budowa, rola i dysfunkcje zastawek \u00a0\u00a0","datePublished":"2026-03-16T13:46:24+00:00","dateModified":"2026-03-16T13:48:17+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/zastawki-serca-budowa-rola-i-dysfunkcje-zastawek\/"},"wordCount":1998,"publisher":{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/zastawki-serca-budowa-rola-i-dysfunkcje-zastawek\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/zastawki_serca.jpg","articleSection":["Choroby serca i uk\u0142adu kr\u0105\u017cenia"],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/zastawki-serca-budowa-rola-i-dysfunkcje-zastawek\/","url":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/zastawki-serca-budowa-rola-i-dysfunkcje-zastawek\/","name":"Zastawki serca \u2013 budowa, rola i dysfunkcje zastawek \u00a0\u00a0 - Centrum Wiedzy ALAB laboratoria","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/zastawki-serca-budowa-rola-i-dysfunkcje-zastawek\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/zastawki-serca-budowa-rola-i-dysfunkcje-zastawek\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/zastawki_serca.jpg","datePublished":"2026-03-16T13:46:24+00:00","dateModified":"2026-03-16T13:48:17+00:00","description":"Sprawd\u017a, jakie s\u0105 zastawki w sercu. Dowiedz si\u0119, jakie s\u0105 objawy chorej zastawki serca i niedomykalno\u015bci zastawek.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/zastawki-serca-budowa-rola-i-dysfunkcje-zastawek\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/zastawki-serca-budowa-rola-i-dysfunkcje-zastawek\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/zastawki-serca-budowa-rola-i-dysfunkcje-zastawek\/#primaryimage","url":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/zastawki_serca.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/zastawki_serca.jpg","width":2304,"height":1536,"caption":"zastawki serca"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/zastawki-serca-budowa-rola-i-dysfunkcje-zastawek\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Zastawki serca \u2013 budowa, rola i dysfunkcje zastawek \u00a0\u00a0"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/#website","url":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/","name":"Centrum Wiedzy ALAB laboratoria","description":"","publisher":{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/#organization","name":"Centrum Wiedzy ALAB laboratoria","url":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2022\/04\/alabek.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2022\/04\/alabek.jpg","width":1250,"height":1251,"caption":"Centrum Wiedzy ALAB laboratoria"},"image":{"@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/ALABlaboratoria"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/#\/schema\/person\/c615ff7d62d585a38d38cc93ab703793","name":"Sandra S\u0142uszewska","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/Sandra-Sluszewska-150x150.jpg1b25111ddf6b1d444f36196b209215a6","url":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/Sandra-Sluszewska-150x150.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/Sandra-Sluszewska-150x150.jpg","caption":"Sandra S\u0142uszewska"},"description":"Z wykszta\u0142cenia biolog, absolwentka biologii na Uniwersytecie Gda\u0144skim. Od lat zwi\u0105zana z bran\u017c\u0105 medyczn\u0105, gdzie \u0142\u0105czy wiedz\u0119 biologiczn\u0105 z praktycznym do\u015bwiadczeniem zawodowym. Autorka licznych tekst\u00f3w zdrowotnych i edukacyjnych dotycz\u0105cych m.in. diagnostyki medycznej, dermatologii, profilaktyki zdrowotnej, \u017cywienia oraz zdrowego stylu \u017cycia. W swoich tekstach opiera si\u0119 na aktualnych danych naukowych, dbaj\u0105c o ich rzetelne, praktyczne i zrozumia\u0142e przedstawienie.","url":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/author\/sandra-sluszewska\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/30328","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/users\/185"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=30328"}],"version-history":[{"count":10,"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/30328\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":30340,"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/30328\/revisions\/30340"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/media\/30337"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=30328"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=30328"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=30328"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-json\/wp\/v2\/coauthors?post=30328"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}