Witaminy to sk\u0142adniki od\u017cywcze niezb\u0119dne dla prawid\u0142owego funkcjonowania organizmu cz\u0142owieka, kt\u00f3rych nasze cia\u0142o nie potrafi wytwarza\u0107, dlatego musz\u0105 by\u0107 dostarczane z diet\u0105. Pomimo, i\u017c medycyna do dzisiaj opisa\u0142a wiele witamin, w powszechnej \u015bwiadomo\u015bci na podium mamy trzy \u2013 witamin\u0119 D<\/a>, witamin\u0119 B12<\/a> i \u2013 bohaterk\u0119 tego artyku\u0142u \u2013 witamin\u0119 C<\/strong>. Ta ostatnia zwana jest nawet kr\u00f3low\u0105 witamin<\/strong>. Czy s\u0142usznie? Pozostawiamy Wam odpowied\u017a na to pytanie i zach\u0119camy do przeczytania tekstu.<\/p>\n\n\n\n Witamina C, czyli kwas askorbinowy to ma\u0142a cz\u0105steczka zbudowana tylko z w\u0119gla, wodoru i tlenu. <\/strong>Dla cz\u0119\u015bci os\u00f3b mo\u017ce by\u0107 zaskakuj\u0105cym fakt, i\u017c jej budowa chemiczna (wz\u00f3r chemiczny C6H8O6) przypomina budow\u0119 glukozy (wz\u00f3r chemiczny C6H12O6). Je\u015bli jednak zdamy sobie spraw\u0119, i\u017c wi\u0119kszo\u015b\u0107 organizm\u00f3w \u017cywych potrafi wytwarza\u0107 witamin\u0119 C na swoje potrzeby w\u0142a\u015bnie z glukozy<\/strong>, przestaje to by\u0107 zaskoczeniem. Co wi\u0119cej, zwierz\u0119ta umiej\u0105 uruchomi\u0107 zwi\u0119kszon\u0105 produkcj\u0119 witaminy C np. w stresie. Niestety cz\u0142owiek takiej zdolno\u015bci nie posiada i musimy sobie radzi\u0107 w inny spos\u00f3b. <\/strong>W dalszej cz\u0119\u015bci artyku\u0142u odpowiemy na pytanie, jak robi\u0107 to efektywnie i bezpiecznie.<\/p>\n\n\n\n Najbardziej istotne funkcje witaminy C to:<\/strong><\/p>\n\n\n\n >>> Przeczytaj te\u017c: Karnityna: rola w organizmie, zapotrzebowanie. Czy karnityna wspomaga odchudzanie?<\/a><\/strong><\/p>\n\n\n\n \u0141atwe wch\u0142anianie witaminy C ma miejsce w dwunastnicy oraz w jelicie cienkim. Nast\u0119pnie \u2013 korzystaj\u0105c z bia\u0142ka transportuj\u0105cego, albuminy \u2013 przenoszona jest we krwi do tkanek i kom\u00f3rek. W znacznych ilo\u015bciach gromadzona jest w leukocytach krwi oraz w nadnerczach, m\u00f3zgu, soczewce oka, grasicy, w\u0105trobie i trzustce, czyli w organach, gdzie procesy metaboliczne przebiegaj\u0105 bardzo intensywnie. Jednak zawarto\u015b\u0107 witaminy C w ca\u0142ym organizmie nie jest wysoka, wynosi ok. 1,5-3 g<\/strong>. Je\u015bli jej zapasy s\u0105 wi\u0119ksze ni\u017c 1,5 g, nasila si\u0119 jej wydalanie z moczem i zmniejsza wch\u0142anianie, co oznacza to, i\u017c nie mo\u017cna zgromadzi\u0107 jej \u201ena zapas\u201d<\/strong>, nawet je\u015bli suplementujemy wysokie jej dawki. Nasz organizm jest przystosowany tylko do bie\u017c\u0105cego wykorzystywania witaminy C z codziennej diety.<\/p>\n\n\n\n Dlatego, zamiast skupia\u0107 si\u0119 na spo\u017cywaniu suplement\u00f3w witaminy C na co dzie\u0144, zadbajmy o to, aby by\u0142a ona obecna w naszej codziennej diecie w ilo\u015bciach adekwatnych do zapotrzebowania.<\/strong><\/p>\n\n\n\n Badania wskazuj\u0105, i\u017c dzienne zapotrzebowanie na witamin\u0119 C zdrowej, nieci\u0119\u017carnej kobiety wynosi 75 mg<\/strong>, zdrowego m\u0119\u017cczyzny \u2013 90 mg<\/strong> i oznacza, i\u017c jej zawarto\u015b\u0107 w organizmie wynosi ok. 1,5 g. Spo\u017cycie 200 \u2013 400 mg\u00a0na dob\u0119 gwarantuje pe\u0142ne wysycenie, powy\u017cej kt\u00f3rego organizm zaczyna ogranicza\u0107 wch\u0142anianie witaminy C i zwi\u0119ksza\u0107 wydalanie.<\/strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n Wi\u0119ksze zapotrzebowanie na witamin\u0119 C obserwuje si\u0119 w czasie infekcji. Ostra infekcja powoduje obni\u017cenie st\u0119\u017cenia witaminy C, dlatego zaleca si\u0119 aby w tych stanach przyjmowa\u0107 witamin\u0119 C w dawce 200 mg na dob\u0119 i wi\u0119cej.<\/p>\n\n\n\n Wi\u0119ksze zapotrzebowanie na witamin\u0119 C wyst\u0119puje r\u00f3wnie\u017c w czasie przewlek\u0142ego stresu, u palaczy tytoniu, u os\u00f3b starszych czy u sportowc\u00f3w. Utrzymanie optymalnego poziomu witaminy C w takich przypadkach mo\u017cliwe jest dzi\u0119ki badaniu jej st\u0119\u017cenia we krwi<\/a> i uzale\u017cnieniu ewentualnej suplementacji od wynik\u00f3w.<\/strong><\/p>\n\n\n\n Na co dzie\u0144 nie zastanawiamy si\u0119, czy nasza dieta zawiera odpowiedni\u0105 ilo\u015b\u0107 witaminy C, a je\u015bli podejrzewamy, i\u017c nam jej brakuje, od razu si\u0119gamy po suplementy. Tymczasem wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nas pozyskuje wystarczaj\u0105c\u0105 ilo\u015b\u0107 witaminy C ze zdrowej diety<\/strong>. \u0179r\u00f3d\u0142ami witaminy C s\u0105 bowiem powszechnie dost\u0119pne produkty ro\u015blinne, czyli warzywa i owoce<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n Du\u017co witaminy C zawieraj\u0105 cytrusy, owoce jagodowe (czarna porzeczka), warzywa kapustne (kapusta, brukselka, kalafior, broku\u0142y), papryka, natka pietruszki, szczypiorek, pomidory, ziemniaki.<\/strong> Nale\u017cy pami\u0119ta\u0107, \u017ce najlepszym \u017ar\u00f3d\u0142em witaminy C s\u0105 \u015bwie\u017ce, surowe warzywa i owoce<\/strong>. Gotowanie, pasteryzowanie, suszenie, ekspozycja na \u015bwiat\u0142o czy d\u0142ugie przechowywanie zmniejsza jej zawarto\u015b\u0107 nawet o 50%, co warto uwzgl\u0119dni\u0107, ustalaj\u0105c sw\u00f3j jad\u0142ospis. Bior\u0105c jednak pod uwag\u0119 fakt, i\u017c np. ziemniaki s\u0105 bardzo cz\u0119sto spo\u017cywane w Polsce, warzywa te, nawet gotowane, s\u0105 dobrym \u017ar\u00f3d\u0142em witaminy C. Zim\u0105 warto do diety w\u0142\u0105czy\u0107 kiszon\u0105 kapust\u0119<\/strong>.<\/p>\n\n\n Powszechna dost\u0119pno\u015b\u0107 witaminy C w diecie, jej \u0142atwe wch\u0142anianie oraz fakt, i\u017c organizm cz\u0142owieka nie magazynuje jej na zapas, jest wskaz\u00f3wk\u0105, aby niepotrzebnie nie si\u0119ga\u0107 po suplementy diety. Dlatego po witamin\u0119 C wybierajmy si\u0119 raczej do warzywniaka ni\u017c do apteki.<\/strong><\/p>\n\n\n\n U zdrowego, spo\u017cywaj\u0105cego wystarczaj\u0105c\u0105 ilo\u015b\u0107 warzyw i owoc\u00f3w cz\u0142owieka, nie wyst\u0105pi niedob\u00f3r witaminy C. Na jej deficyt mog\u0105 by\u0107 natomiast nara\u017cone nast\u0119puj\u0105ce grupy os\u00f3b:<\/strong><\/p>\n\n\n\n Zwi\u0119kszone zapotrzebowania na witamin\u0119 C obserwuje si\u0119 natomiast u:<\/strong><\/p>\n\n\n\nCzym jest witamina C? Jaka jest jej rola i znaczenie?<\/h2>\n\n\n\n
\n
Zapotrzebowanie na witamin\u0119 C, jej wch\u0142anianie i metabolizm w organizmie<\/h2>\n\n\n\n
![\"witamina](\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/Badanie-witaminy-C-jpg.webp\")
<\/a><\/figure>\n\n\n\n\u0179r\u00f3d\u0142a witaminy C w diecie. Na co nale\u017cy zwraca\u0107 uwag\u0119, aby zapewni\u0107 sobie jej dostateczn\u0105 ilo\u015b\u0107?<\/h2>\n\n\n\n
![\"\u017ar\u00f3d\u0142a](\"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/zrodla-witaminy-C-w-diecie-infografika-1-jpg.webp\")
<\/figure><\/div>\n\n\nNiedob\u00f3r witaminy C \u2013 objawy, grupy ryzyka, post\u0119powanie<\/h2>\n\n\n\n
\n
\n