{"id":724,"date":"2020-10-23T08:53:49","date_gmt":"2020-10-23T06:53:49","guid":{"rendered":"https:\/\/sklep.alablaboratoria.pl\/centrum-wiedzy\/centrum-wiedzy\/?p=724"},"modified":"2025-05-21T16:13:32","modified_gmt":"2025-05-21T14:13:32","slug":"niealergiczna-nadwrazliwosc-pokarmowa","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/niealergiczna-nadwrazliwosc-pokarmowa\/","title":{"rendered":"Diagnostyka niealergicznej nadwra\u017cliwo\u015bci pokarmowej \u2013 kontrowersyjny temat czy odpowied\u017a na potrzeby pacjent\u00f3w?"},"content":{"rendered":"\n

Coraz cz\u0119\u015bciej zdarza si\u0119, \u017ce pacjenci narzekaj\u0105 na nieswoiste, ma\u0142o charakterystyczne objawy ze strony przewodu pokarmowego, problemy sk\u00f3rne czy b\u00f3le g\u0142owy. Przyczyn\u0105 mo\u017ce by\u0107 niealergiczna nadwra\u017cliwo\u015b\u0107 pokarmowa, w kt\u00f3rej objawy, w odr\u00f3\u017cnieniu od reakcji typowo alergicznych, pojawiaj\u0105 si\u0119 z op\u00f3\u017anieniem. Mog\u0105 wyst\u0105pi\u0107 po kilku godzinach, a nawet kilku dniach od spo\u017cycia pokarmu. Tym samym staj\u0105 s\u0105 trudnym do interpretacji problemem diagnostycznym. Wa\u017cne jest jednak, \u017ce obecnie dost\u0119pne s\u0105 badania, kt\u00f3re po wykluczeniu pod\u0142o\u017ca alergicznego, mog\u0105 da\u0107 pacjentom odpowied\u017a, co jest przyczyn\u0105 ich dolegliwo\u015bci.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Zjawisko nadwra\u017cliwo\u015bci pokarmowej stanowi coraz wi\u0119kszy problem zar\u00f3wno zdrowotny, jak i spo\u0142eczny. Jak pokazuj\u0105 badania, w ostatnich latach zaobserwowano wzrost niepo\u017c\u0105danych reakcji zwi\u0105zanych z przyjmowanym po\u017cywieniem. Daj\u0105 one r\u00f3\u017cnorodne, wielonarz\u0105dowe trudne do zdiagnozowania objawy. Bardzo cz\u0119sto skutkuje to stosowaniem przez pacjent\u00f3w restrykcyjnych diet eliminacyjnych. Bez konsultacji ze specjalist\u0105 pacjenci wykluczaj\u0105 z diety<\/a> kolejne produkty. W ten spos\u00f3b nara\u017caj\u0105 sw\u00f3j organizm na niedobory, poniewa\u017c przy p\u00f3\u017anej reakcji i wyst\u0105pieniu objaw\u00f3w nie\u0142atwo jest doj\u015b\u0107 do tego, jaki produkt im szkodzi.<\/p>\n\n\n\n

Alergia, nadwra\u017cliwo\u015b\u0107 oraz nietolerancja pokarmowa \u2013 problematyczne definicje\u2026<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

Nadwra\u017cliwo\u015b\u0107 pokarmowa<\/strong> to nieprawid\u0142owa reakcja organizmu wyst\u0119puj\u0105ca po spo\u017cytym posi\u0142ku. Poprawne nazewnictwo i definiowanie r\u00f3\u017cnych nadwra\u017cliwo\u015bci pokarmowych stanowi od lat wyzwanie dla \u015bwiatowych towarzystw naukowych. Kilka lat temu WHO wraz z World Allergy Organization wskaza\u0142y jednoznacznie, \u017ce dotychczasowo szeroko stosowane poj\u0119cie \u201ealergii pokarmowej<\/a>\u201d nale\u017cy zaw\u0119zi\u0107 i u\u017cywa\u0107 jedynie do reakcji IgE-zale\u017cnej. Nowym terminem, \u201enadwra\u017cliwo\u015bci\u0105 pokarmow\u0105\u201d, zdecydowano si\u0119 obj\u0105\u0107 wszystkie reakcje immunologiczne (zar\u00f3wno IgE-zale\u017cne, jak i IgE-niezale\u017cne) oraz reakcje o pod\u0142o\u017cu nieimmunologicznym. Kluczowe jest, i\u017c reakcje o pod\u0142o\u017cu IgE-niezale\u017cnym okre\u015blono jako ,,nadwra\u017cliwo\u015b\u0107 pokarmowa niealergiczna\u2019\u2019. W ten spos\u00f3b raz na zawsze oddzielono je od alergii.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Pod szerokim poj\u0119ciem \u201enadwra\u017cliwo\u015bci pokarmowych\u201d kryje si\u0119 r\u00f3wnie\u017c nietolerancja pokarmowa. Jest ona reakcj\u0105 o pod\u0142o\u017cu nieimmunologicznym. Zwykle wynika z niedoboru jakiego\u015b enzymu np. przy nietolerancji laktozy, brakuje enzymu laktazy.<\/p>\n\n\n\n

Przyj\u0119cie nowych definicji i odr\u00f3\u017cnienie nadwra\u017cliwo\u015bci pokarmowej alergicznej od niealergicznej otworzy\u0142o nowe mo\u017cliwo\u015bci pacjentom, kt\u00f3rzy byli badani w kierunku alergii, ale nie zosta\u0142a ona zdiagnozowana i wci\u0105\u017c zmagali si\u0119 z nieswoistymi objawami. <\/p>\n\n\n\n

\"\"
Wyk.1. Podzia\u0142 nadwra\u017cliwo\u015bci pokarmowych<\/em><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Gdy diagnostyka alergii nie daje odpowiedzi<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

Nadwra\u017cliwo\u015bci\u0105 pokarmow\u0105 mo\u017ce by\u0107 dotkni\u0119tych ok. 45% populacji, z czego reakcje typowo alergiczne dotycz\u0105 jedynie od 2-6% pacjent\u00f3w. U pacjent\u00f3w, u kt\u00f3rych dokonano diagnostyki w kierunku alergii i nie przynios\u0142a ona po\u017c\u0105danej odpowiedzi mo\u017ce zosta\u0107 wykonane badanie w kierunku niealergicznej nadwra\u017cliwo\u015bci pokarmowej sprawdzaj\u0105ce odpowied\u017a przeciwcia\u0142 klasy IgG.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Niealergiczna nadwra\u017cliwo\u015b\u0107 pokarmowa IgG-zale\u017cna dotyczy nieprawid\u0142owej reakcji poposi\u0142kowej z udzia\u0142em systemu immunologicznego i swoistych przeciwcia\u0142 klasy G (IgG) we wszystkich czterech podklasach: IgG1, IgG2, IgG3 i IgG4. Wszystkie przeciwcia\u0142a IgG stanowi\u0105 ponad 70% wszystkich  przeciwcia\u0142 w surowicy krwi. Pe\u0142ni\u0105 one wa\u017cn\u0105 rol\u0119 w odporno\u015bci organizmu. Uczestnicz\u0105 m.in. w cytotoksyczno\u015bci kom\u00f3rkowej zale\u017cnej od przeciwcia\u0142 czy immunofagocytozie oraz reakcji lizy kom\u00f3rek z wykorzystaniem uk\u0142adu dope\u0142niacza. Z kolei przeciwcia\u0142a IgE-zale\u017cne, odpowiedzialne za wywo\u0142anie reakcji alergicznej stanowi\u0105 mniej ni\u017c 1% wszystkich przeciwcia\u0142 w surowicy krwi. Co istotne, maj\u0105 bardzo du\u017cy potencja\u0142 wyzwalania natychmiastowych reakcji, mog\u0105cych nawet zagra\u017ca\u0107 \u017cyciu.<\/p>\n\n\n\n

W przeciwie\u0144stwie do alergii IgE-zale\u017cnej, w kt\u00f3rej objawy pojawiaj\u0105 si\u0119 praktycznie natychmiast po zadzia\u0142aniu bod\u017aca, cech\u0105 charakterystyczn\u0105 dla alergii IgG-zale\u017cnej jest wyst\u0119powanie tzw. reakcji odroczonych \u2013 nawet do kilku dni od spo\u017cycia posi\u0142ku. Innym z kryteri\u00f3w r\u00f3\u017cnicuj\u0105cych alergi\u0119 pokarmow\u0105 od  IgG-zale\u017cnej nadwra\u017cliwo\u015bci na pokarmy jest liczba pokarm\u00f3w wywo\u0142uj\u0105cych reakcj\u0119. W przypadku reakcji IgG-zale\u017cnej zazwyczaj mamy do czynienia z wieloma pokarmami.<\/p>\n\n\n\n

Niealergiczna nadwra\u017cliwo\u015b\u0107 pokarmowa – objawy<\/h2>\n\n\n\n

Objawy nadwra\u017cliwo\u015bci pokarmowej mog\u0105 by\u0107 bardzo r\u00f3\u017cnorodne i dotyczy\u0107 wielu narz\u0105d\u00f3w:<\/p>\n\n\n\n