{"id":7387,"date":"2023-07-17T08:20:11","date_gmt":"2023-07-17T06:20:11","guid":{"rendered":"https:\/\/sklep.alablaboratoria.pl\/centrum-wiedzy\/?p=7387"},"modified":"2023-07-17T08:20:11","modified_gmt":"2023-07-17T06:20:11","slug":"alergia-ige-zalezna-czyli-jaka","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.alab.pl\/centrum-wiedzy\/alergia-ige-zalezna-czyli-jaka\/","title":{"rendered":"Alergia IgE-zale\u017cna, czyli jaka?"},"content":{"rendered":"\n

Wsp\u00f3\u0142autork\u0105 artyku\u0142u jest Zofia Kowalska<\/a><\/strong><\/em><\/p>\n\n\n\n

Spis tre\u015bci<\/p>\n\n\n\n

    \n
  1. Czym jest alergia IgE-zale\u017cna?<\/a><\/li>\n\n\n\n
  2. Jak dzia\u0142a alergia IgE-zale\u017cna?<\/a><\/li>\n\n\n\n
  3. Kt\u00f3re alergeny najcz\u0119\u015bciej powoduj\u0105 alergie IgE-zale\u017cne?<\/a><\/li>\n\n\n\n
  4. Diagnostyka alergii IgE-zale\u017cnych<\/a><\/li>\n\n\n\n
  5. Je\u015bli to nie alergia IgE-zale\u017cna\u2026 to jaka?<\/a><\/li>\n\n\n\n
  6. Alergia bez objaw\u00f3w?<\/a><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

    Gdy pada has\u0142o \u201ealergia\u201d, cz\u0119sto my\u015blimy o rodzaju reakcji, kt\u00f3ry znamy doskonale z film\u00f3w czy seriali. Scena zazwyczaj przebiega nast\u0119puj\u0105co: w posi\u0142ku spo\u017cywanym przez bohatera przypadkowo (lub celowo) znajduje si\u0119 produkt, na kt\u00f3ry bohater ten ma siln\u0105 alergi\u0119. Niemal\u017ce natychmiast po kontakcie z alergenem zaczynaj\u0105 pojawia\u0107 si\u0119 niepokoj\u0105ce objawy: obrz\u0119k, zaczerwienienie, wysypka, trudno\u015bci w oddychaniu. Tak przedstawiane reakcje na pokarmy upodobali sobie szczeg\u00f3lnie tw\u00f3rcy seriali komediowych, takich jak Przyjaciele <\/em>(alergia na kiwi), Jak Pozna\u0142em Wasz\u0105 Matk\u0119 <\/em>(alergia na orzechy ziemne i skorupiaki), Wsp\u00f3\u0142czesna Rodzina <\/em>(alergia na soj\u0119). Reakcja przebiegaj\u0105ca w ten spos\u00f3b to w\u0142a\u015bnie alergia IgE-zale\u017cna<\/strong>. Przedstawienie jej na filmowym ekranie jako co\u015b zabawnego to zabieg dosy\u0107 niefortunny, poniewa\u017c jest to najniebezpieczniejsza forma alergii, mog\u0105ca stanowi\u0107 zagro\u017cenie \u017cycia<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n

    Czym jest alergia IgE-zale\u017cna?<\/h2>\n\n\n\n

    Alergia IgE-zale\u017cna to forma immunologicznej nadwra\u017cliwo\u015bci na okre\u015blone alergeny pokarmowe i\/lub wziewne, zwi\u0105zana z nadmiern\u0105 produkcj\u0105 przeciwcia\u0142 IgE<\/strong>  (s\u0105 to tzw. swoiste przeciwcia\u0142a klasy IgE). Cech\u0105 charakterystyczn\u0105 tej formy alergii jest szybko\u015b\u0107 reakcji<\/strong>: objawy cz\u0119sto wyst\u0119puj\u0105 natychmiast po kontakcie z alergenem, cho\u0107 mog\u0105 by\u0107 tak\u017ce op\u00f3\u017anione do 4 godzin<\/strong>. Reakcja mo\u017ce przybra\u0107 r\u00f3\u017cne formy: od wysypki, obrz\u0119ku, kaszlu, kichania, biegunki a\u017c do reakcji og\u00f3lnoustrojowej, prowadz\u0105cej do znacznego obni\u017cenia ci\u015bnienia t\u0119tniczego krwi \u2013 czyli wstrz\u0105su anafilaktycznego<\/a><\/strong>. To w\u0142a\u015bnie ryzyko anafilaksji sprawia, \u017ce alergie IgE-zale\u017cna s\u0105 tak niebezpieczne.<\/p>\n\n\n\n

    Jak dzia\u0142a alergia IgE-zale\u017cna?<\/h2>\n\n\n\n

    U osoby predysponowanej do rozwoju alergii pierwszy kontakt z alergenem powoduje wytworzenie przeciwcia\u0142 IgE<\/strong>, bez wyst\u0105pienia \u017cadnych objaw\u00f3w. Wytworzone przeciwcia\u0142a IgE otaczaj\u0105 kom\u00f3rk\u0119 tuczn\u0105 (jedna z kom\u00f3rek uk\u0142adu odporno\u015bciowego) i czekaj\u0105 w gotowo\u015bci na kolejny kontakt z alergenem. Gdy to nast\u0105pi, przeciwcia\u0142a \u0142\u0105cz\u0105 si\u0119 z alergenem i dochodzi do degranulacji (\u201ep\u0119kni\u0119cia\u201d) kom\u00f3rki tucznej. W efekcie zostaj\u0105 uwolnione substancje, odpowiadaj\u0105ce za wyst\u0105pienie reakcji alergicznej, zw\u0142aszcza histaminy. Dlatego te\u017c skuteczne \u0142agodzenie objaw\u00f3w alergii zazwyczaj opiera si\u0119 na stosowaniu lek\u00f3w przeciwhistaminowych<\/strong>.<\/p>\n\n\n

    \n
    \"jak<\/figure><\/div>\n\n\n

    Kt\u00f3re alergeny najcz\u0119\u015bciej powoduj\u0105 alergie IgE-zale\u017cne?<\/h2>\n\n\n\n

    Najcz\u0119stsze alergeny prowadz\u0105ce do wyst\u0105pienia alergii IgE-zale\u017cnych znajdziemy w produktach mlecznych, jajach, orzeszkach ziemnych, orzechach, rybach, skorupiakach, soi, pszenicy czy sezamie.<\/strong> Mechanizm IgE-zale\u017cny odpowiada tak\u017ce za wi\u0119kszo\u015b\u0107 reakcji na py\u0142ki drzew i traw oraz towarzysz\u0105cych im alergii krzy\u017cowych<\/strong> (zesp\u00f3\u0142 py\u0142kowo-pokarmowy<\/a>).<\/p>\n\n\n\n

    Na szczeg\u00f3ln\u0105 uwag\u0119 zas\u0142uguj\u0105 alergeny orzech\u00f3w arachidowych<\/strong> (Ara h 1<\/a>, Ara h 2<\/a>, Ara h 3<\/a>, Ara h 6<\/a>, Ara h 9<\/a>), mleka<\/strong> (kazeina<\/a>), jajka<\/strong> (owomukoid<\/a>) i pszenicy<\/strong> (Tri a 19<\/a>), poniewa\u017c to w\u0142a\u015bnie one cz\u0119sto odpowiadaj\u0105 za wyst\u0105pienie ci\u0119\u017ckich reakcji alergicznych<\/strong>, w tym wstrz\u0105su anafilaktycznego. Warto zaznaczy\u0107, \u017ce alergia IgE-zale\u017cna mo\u017ce powsta\u0107 na dowolne bia\u0142ko pokarmowe<\/strong>, cho\u0107 wcze\u015bniej wymienione alergeny powoduj\u0105 ten rodzaj nadwra\u017cliwo\u015bci najcz\u0119\u015bciej (nale\u017c\u0105 do wielkiej 9 alergen\u00f3w pokarmowych zaproponowanych przez FDA – Food and Drug Administration).<\/p>\n\n\n\n

    Diagnostyka alergii IgE-zale\u017cnych  <\/h2>\n\n\n\n

    Pierwszym krokiem przed rozpocz\u0119ciem diagnostyki jest przeprowadzenie dok\u0142adnego wywiadu z pacjentem<\/strong> w celu wst\u0119pnej oceny, z jakim rodzajem i form\u0105 reakcji mamy do czynienia. Przy podejrzeniu wyst\u0119powania alergii IgE-zale\u017cnej najcz\u0119\u015bciej pocz\u0105tkiem diagnostyki s\u0105 testy sk\u00f3rne i\/lub testy alergologiczne z krwi<\/a><\/strong>.<\/p>\n\n\n\n

    \"panele<\/a><\/figure>\n\n\n\n

    Testy sk\u00f3rne<\/strong> uog\u00f3lniaj\u0105c, polegaj\u0105 na nak\u0142uciu sk\u00f3ry i wprowadzeniu alergenu, a nast\u0119pnie obserwowaniu reakcji sk\u00f3rnej, takiej jak zaczerwienienie, \u015bwi\u0105d lub obrz\u0119k; wszystko pod okiem lekarza, alergologa. Testy alergiczne z krwi <\/strong>polegaj\u0105 na badaniu poziomu swoistych przeciwcia\u0142 IgE skierowanych przeciwko okre\u015blonym alergenom. W ramach test\u00f3w z krwi zazwyczaj przesiewowo wykonuje si\u0119 badanie panelowe<\/strong>, w kierunku alergii wziewnych i\/ lub pokarmowych z oznaczeniem swoistych przeciwcia\u0142 IgE.  Mo\u017cemy wykona\u0107 r\u00f3wnie\u017c oznaczanie ca\u0142kowitego st\u0119\u017cenia IgE we krwi<\/a><\/strong>, kt\u00f3re w alergiach cz\u0119sto jest podwy\u017cszone. Jednak\u017ce wzrost ca\u0142kowitego IgE we krwi mo\u017ce r\u00f3wnie\u017c wyst\u0119powa\u0107 w innych stanach, takich jak choroby paso\u017cytnicze, zaka\u017cenia bakteryjne i wirusowe, sarkoidoza, aspergiloza p\u0142ucna, \u0142uszczyca<\/a>, stany niedoboru odporno\u015bci i inne.<\/p>\n\n\n\n

    Doskonalsz\u0105 metod\u0105 diagnostyczn\u0105 w przypadku alergii IgE-zale\u017cnych jest diagnostyka molekularna<\/a>.<\/strong> Metoda ta pozwala nam nie tylko oceni\u0107, kt\u00f3re czynniki powoduj\u0105 alergie (np. mleko), ale tak\u017ce, kt\u00f3re dok\u0142adnie bia\u0142ka w nich zawarte s\u0105 \u017ar\u00f3d\u0142em reakcji (np. kazeina).<\/p>\n\n\n\n

    \"test<\/a><\/figure>\n\n\n\n

    W przypadku alergii pokarmowych wiedza te jest potrzebna, aby okre\u015bli\u0107, czy alergen mo\u017ce by\u0107 spo\u017cywany po obr\u00f3bce termicznej, czy te\u017c musi by\u0107 wyeliminowany w ka\u017cdej postaci. Przyk\u0142adowo, przy alergii na kazein\u0119 produkty mleczne musz\u0105 by\u0107 wyeliminowane w ka\u017cdej postaci, natomiast przy alergii na bia\u0142ka serwatki produkty po odpowiedniej obr\u00f3bce termicznej cz\u0119sto nie powoduj\u0105 objaw\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

    Co wi\u0119cej, diagnostyka molekularna pozwala nam ustali\u0107, jak du\u017ce jest ryzyko wyst\u0105pienia ci\u0119\u017ckiej reakcji na alergen<\/strong> \u2013 w tym wstrz\u0105su anafilaktycznego. Przyk\u0142adowo, alergia na bia\u0142ko orzecha ziemnego Ara h 8<\/strong> niezwykle rzadko powoduje ci\u0119\u017ckie reakcje alergiczne. Co wi\u0119cej, bia\u0142ko to traci w\u0142a\u015bciwo\u015bci alergizuj\u0105ce po obr\u00f3bce termicznej. Tymczasem alergia na bia\u0142ka zapasowe orzech\u00f3w ziemnych <\/strong>(Ara h 1, Ara h 2, Ara h 3 i Ara h 6) wi\u0105\u017ce si\u0119 z wysokim ryzykiem anafilaksji.<\/strong> Co gorsza, obr\u00f3bka termiczna nie ma na nie wp\u0142ywu. Niezwykle ciekawym przypadkiem jest tak\u017ce alergia na bia\u0142ko Ara h 9, kt\u00f3ra mo\u017ce wi\u0105za\u0107 si\u0119 ze wstrz\u0105sem anafilaktycznym, ale zazwyczaj w towarzystwie dodatkowego czynnika wyzwalaj\u0105cego, jakim mo\u017ce by\u0107 intensywny wysi\u0142ek fizyczny, silny stres, infekcja<\/a> czy stosowanie u\u017cywek.<\/p>\n\n\n\n

    Z kolei w przypadku alergii na py\u0142ki diagnostyka molekularna jest niezwykle pomocna w rozpoznaniu alergii krzy\u017cowych z pokarmami, kt\u00f3re pozostaj\u0105 nieuchwytne w klasycznych badaniach swoistych przeciwcia\u0142 IgE, czy w kwalifikacji do swoistej immunoterapii.<\/p>\n\n\n\n

    Je\u015bli to nie alergia IgE-zale\u017cna\u2026 to jaka?<\/h2>\n\n\n\n

    Musimy pami\u0119ta\u0107, \u017ce poza alergiami IgE-zale\u017cnymi wyst\u0119puj\u0105 tak\u017ce alergie niezale\u017cne od IgE<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n

    Zgodnie z ustaleniami Coombsa i Gella z 1963 roku w zale\u017cno\u015bci od rodzaju kom\u00f3rek bior\u0105cych udzia\u0142 w reakcji alergicznej rozr\u00f3\u017cnia si\u0119 cztery g\u0142\u00f3wne typy nadwra\u017cliwo\u015bci<\/strong>:<\/p>\n\n\n\n