Leptyna (hormon sytości)

Leptyna jest hormonem o szerokim zakresie działania, wydzielanym przez tkankę tłuszczową i biorącym udział w regulacji metabolizmu. Jej stężenie w organizmie waha się w ciągu doby. Wysokie wartości występują m.in. w godzinach nocnych i porannych, co jest spowodowane koniecznością zahamowania odczuwania głodu w porze nocnej.

Głównymi czynnikami wpływającymi na stężenie leptyny we krwi są masa tkanki tłuszczowej i wielkość adipocytów - oba te parametry są dodatnio skorelowane z biosyntezą leptyny w tkance tłuszczowej i jej stężeniem w organizmie. U osób otyłych obserwuje się podwyższone stężenie leptyny w osoczu, które spada po zastosowaniu diety redukcyjnej i obniżeniu masy ciała.

Leptyna jest nazywana hormonem sytości, ponieważ bierze udział w kontrolowaniu apetytu, a tym samym w kontroli masy ciała. Wysoki poziom leptyny wiąże się z powstaniem uczucia sytości i jest sygnałem do zaprzestania jedzenia. Ponadto leptyna zwiększa wydatkowanie energii. Niestety u większości osób otyłych obserwuje się  oporność na leptynę, powodującą ciągłe występowanie uczucia głodu i niemożność jego zaspokojenia.

Wskazaniem do zbadania poziomu leptyny jest otyłość, zwłaszcza z towarzyszącą jej insulinoopornością. Badanie zleca się też w przypadku zaburzeń łaknienia, w szczególności przy występowaniu napadów niekontrolowanego głodu. 

Wartości referencyjne u kobiet: 2,43 – 28  µg /l. U mężczyzn – 0,35 – 9,61 µg /l. Różnica w wartościach referencyjnych poziomu leptyny u kobiet i mężczyzn spowodowana jest inna większą zawartością tkanki tłuszczowej u płci żeńskiej.