Odmiedniczkowe zapalenie nerek to jedna z najczęstszych infekcji dróg moczowych, która może prowadzić do poważnych powikłań, jeśli nie zostanie odpowiednio leczona. Warto znać objawy, przyczyny i metody diagnostyki, aby szybko reagować i skutecznie wspierać leczenie.
| Z tego artykułu dowiesz się, że: >> czym jest odmiedniczkowe zapalenie nerek i jakie są różnice między ostrą a przewlekłą postacią choroby, >> jakie objawy powinny Cię zaniepokoić i kiedy zgłosić się do lekarza, >> jakie są najczęstsze przyczyny infekcji nerek oraz czynniki ryzyka, >> w jaki sposób lekarze diagnozują odmiedniczkowe zapalenie nerek, w tym nowoczesne badania laboratoryjne i obrazowe, >> jak przebiega leczenie, w tym stosowanie antybiotyków i postępowanie wspomagające, >> odpowiedzi na najczęstsze pytania dotyczące choroby, takie jak czas trwania, wyniki badań moczu czy lokalizacja bólu. |
Spis treści:
- Co to jest odmiedniczkowe zapalenie nerek?
- Objawy odmiedniczkowego zapalenia nerek
- Przyczyny odmiedniczkowego zapalenia nerek
- Diagnostyka odmiedniczkowego zapalenia nerek
- Leczenie odmiedniczkowego zapalenia nerek
- Odmiedniczkowe zapalenie nerek: odpowiedzi na najczęstsze pytania (FAQ)
Co to jest odmiedniczkowe zapalenie nerek?
Ostre odmiedniczkowe zapalenie nerek (w klasyfikacji ICD-10 oznaczone kodem N10), nazywane także zapaleniem miedniczek nerkowych, to infekcja bakteryjna nerek, która obejmuje ich miedniczki oraz tkankę miąższową. Choroba może występować nagle lub rozwijać się stopniowo, a jej przebieg zależy od wielu czynników, w tym stanu odporności pacjenta i obecności innych schorzeń.
>> Przeczytaj także: Nerki – położenie, budowa, funkcje, najczęstsze choroby nerek
Ostre i przewlekłe odmiedniczkowe zapalenie nerek – czym się różnią?
Ostre odmiedniczkowe zapalenie nerek rozwija się gwałtownie, zazwyczaj w ciągu kilku godzin lub dni. Objawia się wysoką gorączką, dreszczami i silnym bólem w okolicy lędźwiowej. W przeciwieństwie do tego, przewlekłe odmiedniczkowe zapalenie nerek rozwija się powoli i może prowadzić do trwałego uszkodzenia nerek. Objawy bywają mniej wyraźne, np. nawracające bóle pleców, osłabienie czy niewielkie zmiany w wynikach badań moczu.
Objawy odmiedniczkowego zapalenia nerek
Objawy mogą różnić się w zależności od wieku pacjenta i rodzaju infekcji. Najczęściej spotykane symptomy obejmują:
- ból w okolicy lędźwiowej lub boku,
- gorączkę i dreszcze,
- nudności, wymioty i ogólne osłabienie,
- częste oddawanie moczu lub pieczenie przy mikcji,
- zmętnienie moczu, obecność krwi lub ropy.
U dzieci i niemowląt objawy mogą być mniej charakterystyczne – zauważalne mogą być apatia, brak apetytu lub gorączka bez wyraźnej przyczyny. W ciąży każda infekcja nerek wymaga natychmiastowej konsultacji lekarskiej.
>> Zobacz również: Zakażenia układu moczowego (ZUM)
Przyczyny odmiedniczkowego zapalenia nerek
Najczęstszą przyczyną choroby są bakterie, głównie Escherichia coli, które migrują z dolnych dróg moczowych do nerek. Do czynników ryzyka należą:
- kamica nerkowa,
- wady anatomiczne dróg moczowych,
- cukrzyca i choroby osłabiające odporność,
- cewnikowanie pęcherza lub zabiegi urologiczne,
- ciąża.
Infekcja może powracać, zwłaszcza u osób z nawracającymi infekcjami dróg moczowych lub nieleczoną kamicą nerkową.
Diagnostyka odmiedniczkowego zapalenia nerek
Rozpoznanie opiera się na wywiadzie, badaniu fizykalnym i testach laboratoryjnych. Zaleca się wykonanie następujących:
- Badanie moczu – ocena leukocytów, erytrocytów, obecności bakterii i test paskowy.
- Posiew moczu – pozwala określić rodzaj bakterii i dobrać odpowiedni antybiotyk.
- Badania krwi – morfologia, CRP, wskaźniki stanu zapalnego oraz oceny funkcji nerek.
- Badania obrazowe – USG nerek, a w razie wątpliwości TK lub MRI, szczególnie przy przewlekłych zakażeniach lub podejrzeniu powikłań.
Nowoczesne pakiety diagnostyczne pozwalają kompleksowo ocenić funkcję nerek i wykryć ew. infekcję.
Leczenie odmiedniczkowego zapalenia nerek
Leczenie zależy od rodzaju i ciężkości infekcji. W przypadku ostrego zapalenia nerek:
- antybiotyki – zwykle podawane doustnie lub dożylnie w szpitalu,
- nawodnienie – picie odpowiedniej ilości płynów wspomaga usuwanie bakterii,
- leki przeciwbólowe i przeciwgorączkowe – w celu złagodzenia objawów.
Przewlekłe odmiedniczkowe zapalenie nerek wymaga dłuższej terapii antybiotykowej i kontrolowania czynników ryzyka, takich jak kamica nerkowa lub zaburzenia odpływu moczu. W ciężkich przypadkach może być konieczna hospitalizacja.
Odmiedniczkowe zapalenie nerek: odpowiedzi na najczęstsze pytania (FAQ)
Ostre odmiedniczkowe zapalenie nerek zwykle ustępuje po 7–14 dniach leczenia antybiotykami. Przewlekła postać może wymagać miesięcy leczenia i regularnych kontroli.
Typowe są: podwyższona liczba leukocytów, bakterii i erytrocytów, obecność białka i zmętnienie moczu. Posiew moczu umożliwia identyfikację bakterii.
Tak, zwłaszcza w ostrym przebiegu, jeśli nie zostanie szybko leczone. Może prowadzić do uszkodzenia nerek, sepsy, a u kobiet w ciąży – powikłań dla matki i płodu.
Ból najczęściej lokalizuje się w okolicy lędźwiowej, po jednej lub obu stronach, czasami promieniuje w kierunku brzucha lub pachwiny.
Bibliografia
- Stompór T. Rekomendacje dotyczące leczenia ostrego odmiedniczkowego zapalenia nerek – co nowego? Medycyna po Dyplomie, 2019. Dostęp 10.12.2025: https://podyplomie.pl/medycyna/32576,rekomendacje-dotyczace-leczenia-ostrego-odmiedniczkowego-zapalenia-nerek-co-nowego
- Szczeklik A, et al. Interna Szczeklika 2024. Kraków: Medycyna Praktyczna, 2024
