Immunoglobulina IgG podklasa IgG-1

Immunoglobulina IgG podklasa IgG-1 - więcej informacji o badaniu

Immunoglobulina IgG1 to najliczniejsza podklasa przeciwciał klasy G (IgG), stanowiąca około 60–70% całkowitej puli IgG w surowicy krwi człowieka. Jest fundamentem humoralnej odpowiedzi odpornościowej. Jej działanie w organizmie jest szerokie i wykazuje klasyczne działanie obronne przeciwko szerokiemu spektrum patogenów.

Funkcje IgG1 w organizmie to:

• podstawowa linia obrony m.in. w infekcjach wywołanych przez wirusy grypy, SARS-CoV-2, wirus zapalenia wątroby czy bakterie takie jak Staphylococcus aureus (gronkowiec złocisty);
• przyspieszanie pochłaniania i niszczenia patogenów w procesie fagocytozy,
• aktywacja układu dopełniacza - po związaniu z antygenem IgG1 bardzo silnie aktywuje kaskadę białek dopełniacza (ustępuje pod tym względem jedynie podklasie IgG3). Prowadzi to do bezpośredniej lizy (rozpadu) komórek bakteryjnych lub komórek zainfekowanych przez wirusy.

Podklasa IgG1 (wraz z IgG3 i IgG4) jest aktywnie transportowana przez łożysko od matki do płodu za pomocą receptorów FcRn. To właśnie ta podklasa w największym stopniu zapewnia noworodkowi odporność bierną w pierwszych miesiącach życia.

Cechuje ją także długi czas półtrwania. Cząsteczki IgG1 krążą we krwi obwodowej przez około 21 dni, co zapewnia stałą i długotrwałą ochronę organizmu przed ponownym zakażeniem.

Niedobór podklasy IgG1 najczęściej wiąże się z ogólnym, pierwotnym niedoborem odporności (np. pospolitym zmiennym niedoborem odporności - CVID). Pacjenci z obniżonym poziomem IgG1 cierpią na ciężkie, przewlekłe i nawracające infekcje bakteryjne oraz wirusowe, głównie układu oddechowego (zapalenia zatok, ucha środkowego, nawracające zapalenia płuc) oraz przewodu pokarmowego.

Immunoglobulina IgG podklasa IgG-1 - kto i kiedy powinien wykonać badanie?

Badanie jest skierowane do pacjentów, u których podejrzewa się głębokie zaburzenia układu odpornościowego lub specyficzne choroby układu krwiotwórczego. Należą do nich:

• dzieci i dorośli z podejrzeniem pierwotnych niedoborów odporności - zwłaszcza gdy standardowe, ogólne badanie poziomu IgG daje wynik prawidłowy lub na granicy normy, a pacjent nadal ciężko choruje;
• pacjenci z nawracającymi zakażeniami układu oddechowego - u których klasyczne leczenie objawowe i antybiotykoterapia nie przynoszą trwałych rezultatów;
• osoby diagnozowane w kierunku chorób hematologicznych - przy podejrzeniu nowotworów układu chłonnego, takich jak szpiczak mnogi czy przewlekła białaczka limfocytowa (CLL);
• chorzy w trakcie terapii substytucyjnej immunoglobulinami - pacjenci z wcześniej rozpoznanym niedoborem odporności, którzy regularnie przyjmują preparaty IVIg lub SCIg, w celu monitorowania skuteczności leczenia.

Wskazania do wykonania badania IgG1 obejmują stany sugerujące niedobory odporności.

• Wystąpienie dwóch lub więcej zapaleń płuc w ciągu jednego roku.
• Nawracające, trudne do wyleczenia zapalenia zatok przynosowych (powyżej 3–4 epizodów w roku).
• Przewlekłe zapalenia ucha środkowego (szczególnie u dzieci, powyżej 4 epizodów w roku).
• Infekcje o ciężkim przebiegu, wymagające długotrwałej (powyżej 2 miesięcy) lub dożylnej antybiotykoterapii.
• Występowanie głębokich, nawracających ropni skóry lub narządów wewnętrznych.

Druga grupa wskazań to podejrzenie zaburzeń limfoproliferacyjnych, gdy u pacjenta występują symptomy mogące świadczyć o monoklonalnym (nowotworowym) rozroście komórek produkujących przeciwciała.

• Niewyjaśnione, przewlekłe bóle kostne (szczególnie kręgosłupa i żeber).
• Niewyjaśniona anemia, wysokie opadanie krwinek (OB) lub białkomocz.
• Zmiany osteolityczne ("dziury" w kościach) widoczne w badaniach rentgenowskich.

Trzecia grupa wskazań to ocena stanu zdrowia przed i po leczeniu.

• Przed planowanym wdrożeniem leczenia immunosupresyjnego (np. przed przeszczepem narządu lub intensywną chemioterapią), aby ocenić wyjściową wydolność układu odpornościowego.
• W trakcie monitorowania leczenia - u pacjentów z rzadkimi zespołami chorobowymi, u których poziom IgG1 służy jako marker aktywności procesu zapalnego.

Immunoglobulina IgG podklasa IgG-1 - normy i przyczyny odchyleń od normy

W Laboratorium Centralnym ALAB wartości referencyjne (normy) są następujące:

• poniżej 1 r. - 1,51-7,92 g/l
• 1-3 lat - 2,65-9,38 g/l
• 3-6 lat - 3,62-12,28 g/l
• 6-12 lat - 3,77-11,31 g/l
• 12-18 lat - 3,62-10,27 g/l
• powyżej 18 lat - 4,05-10,11 g/l.

Przyczyny obniżonego stężenia IgG1

Niski poziom IgG1 oznacza upośledzenie produkcji przeciwciał przez limfocyty B i komórki plazmatyczne, co skutkuje osłabieniem obrony przed infekcjami wirusowymi i bakteryjnymi. Może być spowodowany przez pierwotne lub wtórne niedobory odporności.

Pierwotne (wrodzone) niedobory odporności:

• Pospolity niedobór odporności (CVID) - najczęstszy niedobór u dorosłych, w którym dochodzi do spadku produkcji IgG1 oraz zazwyczaj IgA i IgM.
• Agammaglobulinemia sprzężona z chromosomem X (Brutona) - rzadka choroba genetyczna u chłopców, objawiająca się niemal całkowitym brakiem dojrzałych limfocytów B i wszystkich przeciwciał.
• Izolowany (selektywny) niedobór podklas IgG: sytuacja, w której ogólne IgG mieści się w normie, ale frakcja IgG1 jest obniżona.

Wtórne (nabyte) niedobory odporności:

• Leczenie immunosupresyjne - długotrwałe przyjmowanie glikokortykosteroidów (np. prednizonu) lub leków cytostatycznych niszczących komórki układu odpornościowego.
• Terapie biologiczne - stosowanie leków skierowanych przeciwko limfocytom B (np. rytuksymabu), co czasowo blokuje wytwarzanie nowych przeciwciał.
• Choroby nowotworowe układu chłonnego - zaawansowana przewlekła białaczka limfocytowa (CLL) lub chłoniaki, które wypierają prawidłowe komórki odpornościowe.
• Zespoły utraty białka - stany, w których przeciwciała uciekają z organizmu (np. zespół nerczycowy przez nerki, enteropatia wysiękowa przez przewód pokarmowy lub ciężkie oparzenia skóry).

Przyczyny podwyższonego stężenia IgG1

Wysoki poziom IgG1 jest efektem nadmiernej stymulacji układu odpornościowego przez przewlekły stan zapalny lub nowotworowy rozrost jednej linii komórek plazmatycznych. Występuje, gdy u pacjenta stwierdza się zaburzenia proliferacji lub stany zapalne.

Zaburzenia limfoproliferacyjne

• Szpiczak plazmocytowy (mnogi) - choroba nowotworowa, w której sklonowane komórki plazmatyczne produkują patologiczne ilości jednego rodzaju przeciwciała (bardzo często właśnie podklasy IgG1).
• MGUS (Gammapatia monoklonalna o nieokreślonym znaczeniu) - stan przednowotworowy, objawiający się obecnością białka monoklonalnego IgG1 bez objawów narządowych.

Przewlekłe stany zapalne i infekcje (poliklonalna nadprodukcja)

• Nawracające lub przewlekłe infekcje - długotrwałe zakażenia bakteryjne (np. gruźlica) lub wirusowe (np. HIV, HBV, HCV), które stale pobudzają układ odpornościowy do walki.
• Choroby autoimmunizacyjne - schorzenia, w których organizm atakuje własne tkanki, takie jak toczeń rumieniowaty układowy (SLE) czy reumatoidalne zapalenie stawów (RZS).
• Choroby wątroby - zaawansowana marskość wątroby oraz autoimmunizacyjne zapalenie wątroby (AIH), charakteryzujące się silną aktywacją humoralną i wzrostem poziomu immunoglobulin.

Immunoglobulina IgG podklasa IgG-1 - przygotowanie do badania

Pobranie materiału (krwi żylnej) przebiega standardowo. Do oznaczenia IgG1 nie trzeba być na czczo.