Ferrytyna jest białkiem magazynującym żelazo w organizmie, a jej stężenie we krwi stanowi najlepszy wskaźnik rzeczywistych zapasów tego pierwiastka. Badanie poziomu ferrytyny jest kluczowe w diagnostyce niedoborów żelaza, jego nadmiaru oraz w różnicowaniu przyczyn niedokrwistości, dostarczając informacji o gospodarce żelazowej w organizmie.
Oczekiwanie na wynik
1 dzień roboczy
Pobierany materiał
Krew
Gdzie można wykonać
Przygotowanie
Ferrytyna jest białkiem obecnym we wszystkich komórkach organizmu, a jej główną funkcją jest magazynowanie żelaza. Ferrytyna to białko globularne, co oznacza iż kształtem przypomina wydrążoną kulę, w której wnętrzu deponowane jest żelazo. Jedna molekuła ferrytyny jest zdolna do zdeponowania od 2000 do 4500 atomów żelaza. Występuje głównie w komórkach wątroby, śledziony i szpiku kostnego, stanowiąc rezerwuar żelaza niezbędnego między innymi dla erytropoezy (procesu tworzenia czerwonych krwinek).
Stężenie ferrytyny w surowicy jest proporcjonalne do zasobów ustrojowych żelaza (przyjmuje się, że 1 µg/L ferrytyny odpowiada 8 mg żelaza). Synteza ferrytyny jest ściśle regulowana przez dostępność żelaza w komórce. W przeciwieństwie do żelaza czy transferryny, stężenie ferrytyny nie wykazuje rytmu dobowego ani zależności od estrogenów, co czyni ją stabilnym parametrem diagnostycznym.
Ferrytyna jest również białkiem ostrej fazy, co oznacza, że jej poziom może wzrosnąć w odpowiedzi na stany zapalne.
Badanie ferrytyny jest zalecane w wielu sytuacjach klinicznych, m.in.:
Wartości referencyjne stężeń ferrytyny we krwi mogą się różnić w zależności od laboratorium, zastosowanej metody analitycznej, wieku i płci pacjenta. Wyniki zawsze należy interpretować w odniesieniu do zakresów podanych przez laboratorium wykonujące badanie.
Ogólne wytyczne wskazują na następujące normy ferrytyny:
Poziom ferrytyny powinien być interpretowany w połączeniu z innymi wskaźnikami krwiotworzenia: poziomem żelaza i/lub hemoglobiny oraz stanem fizjologicznym pacjenta. Obniżony poziom ferrytyny i żelaza świadczy o niedokrwistości z niedoboru tego pierwiastka. Obniżona ferrytyna i hemoglobina w normie są efektem niedoboru żelaza, ale nie ma jeszcze stanu anemii. Ferrytyna w normie i obniżona hemoglobina świadczą o niedokrwistości spowodowanej inną – niż niedobór żelaza – przyczyną. Obniżone żelazo i prawidłowy poziom ferrytyny możliwy jest w czasie menstruacji.
Obniżenie stężenia ferrytyny we krwi jest zawsze związane z niedoborem żelaza. Natomiast jej podwyższenie nie zawsze wiąże się ze zwiększonymi zapasami tego pierwiastka.
Ferrytyna poniżej <10 μg/l jest wykładnikiem niedoboru żelaza.
Obniżone stężenie ferrytyny (hipoferrytynemia) może świadczyć o:
Niski poziom ferrytyny jest wskazaniem do pogłębionej diagnostyki. Jeśli jej przyczyną jest niedobór żelaza i anemia należy wdrożyć odwodnienie leczenie. Wskazana jest także dieta, która sprzyja podniesieniu poziomu tego pierwiastka (bogata w żelazo i witaminę C). Dowiedz się więcej o tym, jak podnieść ferrytynę.
Zbyt wysoki poziom ferrytyny nie zawsze świadczy o zwiększeniu poziomu żelaza w organizmie. Ferrytyna jako białko ostrej fazy w niektórych chorobach wzrasta nieadekwatnie do zasobów żelaza.
Zwiększone stężenie ferrytyny we krwi (hiperferrytynemia) może świadczyć o:
Wybór metody postępowania przy zbyt wysokim poziomie ferrytyny zależy od przyczyny. Jeśli u pacjenta występuje hemochromatoza, metodą z wyboru są upusty krwi.
Badanie poziomu ferrytyny nie wymaga specjalnych przygotowań. Stężenie ferrytyny nie wykazuje rytmu dobowego, dlatego krew do badania można pobrać o dowolnej porze dnia. Zazwyczaj zaleca się pobranie krwi na czczo, chociaż poziom ferrytyny nie zmienia się znacząco w ciągu dnia i po posiłku.
Na poziom ferrytyny mogą wpływać różne czynniki:
Ferrytyna to białko, które pełni funkcję głównego magazynu żelaza w organizmie. Jej poziom we krwi odzwierciedla zapasy żelaza w ustroju.
Zadbaj z nami o zdrowie - zapisz się na newsletter!
Otrzymuj praktyczne informacje na temat profilaktyki i badań laboratoryjnych, dzięki którym poszerzysz swoją wiedzę na temat świadomej troski o zdrowie. Zapisz się na newsletter i odbierz -20% zniżki na kolejny zakup w e-sklepie.