Uczucie, że serce bije nierówno, zwykle budzi niepokój i jest jedną z częstszych dolegliwości zgłaszanych w gabinetach lekarskich. Może mieć charakter przejściowy i niegroźny, ale bywa również objawem chorób wymagających leczenia. Dlatego ważna jest ocena charakteru objawów, czynników wyzwalających oraz ewentualnych dolegliwości towarzyszących. Dowiedz się, jakie są przyczyny nierównomiernego bicia serca, kiedy zgłosić się do lekarza i jakie badania wykonać.
| Z tego artykułu dowiesz się, że: >> Nierównomierne bicie serca jest objawem, a nie jednostką chorobową. >> Przyczyny są złożone i dzielą się na kardiologiczne (m.in. kardiomiopatia, wady serca, niewydolność serca) oraz pozasercowe (m.in. zaburzenia elektrolitowe, choroby tarczycy, stres, używki). >> Nierównemu biciu serca mogą towarzyszyć dodatkowe objawy – np. duszność, osłabienie, zawroty głowy, omdlenia. >> Diagnostyka przyczyny nierównomiernego bicia serca obejmuje wywiad lekarski, badanie przedmiotowe, EKG spoczynkowe i wysiłkowe, holter EKG, echo serca oraz badania laboratoryjne z krwi. |
Spis treści:
- Co to znaczy, że serce bije nierówno?
- Przyczyny nierównomiernego bicia serca
- Nierównomierne bicie serca u dzieci
- Objawy towarzyszące nierównomiernemu biciu serca
- Kiedy nierównomierne bicie serca jest niebezpieczne?
- Diagnostyka nierównomiernego bicia serca – jakie badania wykonać?
Co to znaczy, że serce bije nierówno?
Prawidłowa praca serca opiera się na regularnym, miarowym rytmie zatokowym, generowanym przez węzeł zatokowo-przedsionkowy. Oznacza to, że skurcze serca następują w równych odstępach czasu, z częstością dostosowaną do aktualnych potrzeb organizmu.
O nierównomiernym biciu serca mówimy wówczas, gdy rytm ten traci swoją regularność. Może to przyjmować różne formy:
- pojedyncze dodatkowe uderzenia serca,
- uczucie „przerwy” w biciu serca,
- napadowe przyspieszenie rytmu,
- nieregularny, chaotyczny rytm.
W ujęciu medycznym nierównomierne bicie serca jest najczęściej objawem arytmii, czyli zaburzeń rytmu serca, jednak nie każde subiektywne odczucie nieregularnej pracy serca oznacza chorobę układu krążenia.
>> Zobacz także: Serce człowieka — budowa, położenie i funkcje w organizmie
Przyczyny nierównomiernego bicia serca
Kardiologiczne przyczyny nierównomiernego bicia serca to m.in.:
- choroba niedokrwienna serca,
- niewydolność serca,
- kardiomiopatia,
- wady serca,
- zapalenie mięśnia sercowego,
- nadciśnienie tętnicze.
Do najczęstszych pozakardiologicznych przyczyn nierównomiernego bicia serca należą: zaburzenia elektrolitowe, niektóre leki i używki, stres, wysiłek fizyczny, gorączka, zaburzenia metaboliczne, choroby tarczycy, niedokrwistość, zaburzenia psychiczne.
Nierównomierne bicie serca u dzieci
Nierównomierne bicie serca u dzieci jest dość częstym zjawiskiem i w większości przypadków ma charakter łagodny. Często obserwuje się tzw. arytmię oddechową, czyli fizjologiczną zmienność rytmu serca związaną z oddychaniem – podczas wdechu serce przyspiesza i zwalnia przy wydechu. Ma to związek z zahamowaniem aktywności nerwu błędnego podczas nabierania powietrza do płuc.
Nierówne bicie serca u dzieci może mieć różne przyczyny. Wśród nich wymienia się m.in. wady rozwojowe serca, mechaniczne uszkodzenie mięśnia sercowego (np. w wyniku urazu lub operacji kardiochirurgicznej), zapalenie mięśnia sercowego, stres, gorączkę, wysiłek fizyczny, niektóre leki, używki. Arytmia może być też wrodzona lub powstać z nieznanej przyczyny.
Mimo że najczęściej nierówne bicie serca u dziecka nie stanowi zagrożenia, każde utrzymujące się lub nasilone zaburzenie rytmu powinno być skonsultowane z lekarzem – szczególnie jeżeli towarzyszą mu omdlenia, ból w klatce piersiowej lub duszność.
>> Zobacz także: Najczęstsze choroby serca – objawy i diagnostyka
Objawy towarzyszące nierównomiernemu biciu serca
Nierównomiernemu biciu serca mogą towarzyszyć różnorodne objawy, których obecność i nasilenie zależą od rodzaju zaburzenia rytmu oraz stanu ogólnego pacjenta. Część osób nie odczuwa żadnych dolegliwości, a nieprawidłowości są wykrywane przypadkowo w badaniu EKG wykonanym z innego powodu.
Objawy, które mogą towarzyszyć nierównomiernemu biciu serca to:
- uczucie zmęczenia,
- osłabienie,
- senność,
- zmniejszona tolerancja wysiłku,
- kaszel,
- duszność,
- kłucie w klatce piersiowej,
- uczucie szybkiego, wolnego, mocniejszego bicia serca,
- dyskomfort w klatce piersiowej,
- niepokój,
- zawroty głowy,
- lęk,
- omdlenie.
>> Zobacz także: Ból serca – co może być powodem i jak zdiagnozować przyczynę?
Kiedy nierównomierne bicie serca jest niebezpieczne?
Nie każde nierówne bicie serca stanowi zagrożenie dla zdrowia lub życia. Istnieją jednak sytuacje, które powinny skłonić do pilnej konsultacji lekarskiej. Należą do nich:
- nagłe wystąpienie objawów u osoby z chorobą serca,
- omdlenie lub utrata przytomności,
- silny ból w klatce piersiowej,
- duszność spoczynkowa,
- bardzo szybki lub bardzo wolny rytm serca,
- nierównomierne bicie serca utrzymujące się przez dłuższy czas.
| Najgroźniejszą arytmią bezpośrednio zagrażającą życiu jest migotanie komór. Migotanie przedsionków rzadko powoduje nagły zgon, ale istotnie zwiększa ryzyko udaru niedokrwiennego mózgu oraz niewydolności serca. |
Diagnostyka nierównomiernego bicia serca – jakie badania wykonać?
Podstawą diagnostyki nierównomiernego bicia serca jest dokładny wywiad lekarski oraz badanie fizykalne. Najczęściej lekarz zleca również wykonanie EKG spoczynkowego oraz badań dodatkowych. Są to m.in.:
- EKG metodą Holtera (monitorowanie rytmu serca przez 24 godziny),
- EKG wysiłkowe (tzw. próba wysiłkowa),
- echokardiografia (echo serca),
- testy laboratoryjne z krwi (np. ocena hormonów tarczycy, ocena stężenia elektrolitów).
W leczeniu istotne znaczenie ma terapia choroby podstawowej oraz usunięcie czynników wyzwalających nierównomierne bicie serca.
Opieka merytoryczna: lek. Katarzyna Ciepłucha
Bibliografia
- L. Borodulin-Nadzieja, Fizjologia człowieka. Podręcznik dla studentów licencjatów medycznych, Górnicki Wydawnictwo Medyczne, Wrocław 2005
- https://www.mp.pl/pacjent/objawy/264158,kolatanie-serca (dostęp 11.02.2026)
- K. Mizia-Stec, M. Trusz-Gluza, Zaburzenia rytmu serca, Medical Tribune 2022
- https://www.mp.pl/pacjent/choroby-ukladu-krazenia/choroby/379065,arytmia-serca-objawy-przyczyny-leczenie-i-najczestsze-pytania (dostęp 11.02.2026)
- https://www.mp.pl/pacjent/pediatria/choroby/152937,zaburzenia-rytmu-serca-arytmia-u-dzieci (dostęp 11.02.2026)
- https://www.czytelniamedyczna.pl/5335,lagodne-zaburzenia-rytmu-serca-u-dzieci.html (dostęp 11.02.2026)
