Herpeswirus panel. Wykrywanie obecności DNA wirusów: EBV/CMV/HHV6/HSV1/HSV2 metodą Real Time-PCR.

Herpeswirus panel. Wykrywanie obecności DNA wirusów: EBV/CMV/HHV6/HSV1/HSV2 metodą Real Time-PCR - więcej informacji o badaniu

Badanie wykrywa materiał genetyczny sześciu wirusów z rodziny Herpesviridae. Ich cechą wspólną jest zdolność do przechodzenia w stan latencji, czyli jest zdolność do długotrwałego, utajonego bytowania w organizmie gospodarza w formie nieaktywnej. Gdy odporność spada, wirusy te mogą się reaktywować i wywołać poważne schorzenia.

• EBV (wirus Epsteina-Barr / HHV-4) - wywołuje mononukleozę zakaźną. Wykazuje działanie onkogenne - powiązano go z chłoniakami, rakiem nosogardła, a także z indukowaniem chorób autoimmunologicznych (np. stwardnienia rozsianego).
• CMV (cytomegalowirus / HHV-5) - jest groźny dla kobiet w ciąży (wywołuje cytomegalię wrodzoną u płodu) oraz dla osób po przeszczepach (może doprowadzić do odrzucenia narządu, ciężkiego zapalenia płuc lub siatkówki).
• HHV-6 i HHV-7 (ludzkie herpeswirusy typu 6 i 7) - odpowiadają za tzw. trzydniówkę (rumień nagły) u dzieci. U dorosłych reaktywacja może prowadzić do zapalenia mózgu, ciężkiej niewydolności wątroby lub zespołu przewlekłego zmęczenia.
• HSV-1 i HSV-2 (wirusy opryszczki pospolitej typ 1 i 2) - HSV-1 odpowiada głównie za bolesną opryszczkę wargową i jamy ustnej, a w rzadkich przypadkach za śmiertelnie niebezpieczne opryszczkowe zapalenie mózgu. HSV-2 wywołuje bolesną opryszczkę narządów płciowych, zwiększając ryzyko zakażeń m.in. HIV.

Herpeswirus panel. Wykrywanie obecności DNA wirusów: EBV/CMV/HHV6/HSV1/HSV2 metodą Real Time-PCR - kto i kiedy powinien wykonać badanie?

Najczęstsze wskazania kliniczne dla panelu

• Pacjenci po przeszczepach narządów lub szpiku kostnego (w celu monitorowania reaktywacji wirusów i wdrożenia terapii wyprzedzającej).
• Stany immunosupresji u pacjentów w trakcie chemioterapii lub leczenia biologicznego.
• Niedobory odporności - u pacjentów z HIV/AIDS.
• Diagnostyka uogólnionych zespołów mononukleozopodobnych, gdy obserwuje się długotrwały stan podgorączkowy lub wysoką gorączkę, uogólnione powiększenie węzłów chłonnych (limfadenopatia) i śledziony (splenomegalia), ciężkie, niegojące się zapalenia gardła i migdałków oporne na antybiotykoterapię.
• Ciąża i diagnostyka infekcji wrodzonych (TORCH): w tym podejrzenie pierwotnego zakażenia lub reaktywacji wirusa (szczególnie CMV lub HSV) u kobiety ciężarnej, weryfikacja wad rozwojowych płodu stwierdzonych w badaniu USG, diagnostyka objawów zakażenia wrodzonego u noworodków (np. małogłowie, żółtaczka, hepatosplenomegalia).
• Zmiany skórne i na błonach śluzowych - nietypowe, rozległe lub nawracające owrzodzenia i pęcherze w obrębie jamy ustnej, narządów płciowych oraz skóry o niewyjaśnionej przyczynie.
• Diagnostyka nagłych wysypek u małych dzieci (podejrzenie tzw. trzydniówki wywoływanej przez HHV6).
• Podejrzenie neuroinfekcji - objawy zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych lub mózgu (silny ból głowy, wysoka gorączka, sztywność karku, zaburzenia świadomości).

Herpeswirus panel. Wykrywanie obecności DNA wirusów: EBV/CMV/HHV6/HSV1/HSV2 metodą Real Time-PCR - normy laboratoryjne i przyczyny odchyleń od normy

Normy laboratoryjne

Prawidłowy wynik (norma) w tym panelu to rezultat ujemny / negatywny - brak materiału genetycznego wirusów w badanej próbce

Przyczyny odchyleń od normy (wynik dodatni)

Wykrycie materiału genetycznego (DNA) któregokolwiek z wirusów oznacza wynik dodatni i może świadczyć o:

• pierwotnej, ostrej infekcji - pacjent zaraził się danym wirusem po raz pierwszy w życiu i choroba jest w pełnej fazie replikacji,
• reaktywacji zakażenia utajonego - wirus "obudził się" w organizmie. Dzieje się tak najczęściej pod wpływem silnego stresu, przewlekłej choroby, wycieńczenia organizmu lub celowego wyłączenia odporności lekami (immunosupresja),
• zakażeniu przetrwałym (aktywnej replikacji) - organizm nie radzi sobie ze stanem latencji wirusa, który aktywnie się namnaża.

Dodatni wynik poszczególnych wirusów może być powiązany z:

• mononukleoza zakaźna, zespoły limfoproliferacyjne - dodatni wirus EBV,
• cytomegalia (niebezpieczna zwłaszcza w ciąży) - dodatni wirus CMV,
• opryszczka wargowa, zapalenie rogówki - dodatni wirus HSV1,
• opryszczka narządów płciowych, zakażenie noworodkowe - dodatni wirus HSV2,
• rumień nagły, gorączka trzydniowa - dodatni wirus HHV6/HHV7.

Herpeswirus panel. Wykrywanie obecności DNA wirusów: EBV/CMV/HHV6/HSV1/HSV2 metodą Real Time-PCR - na czym polega badanie? Przygotowanie do badania

Materiałem w tym panelu może być krew lub płyn mózgowo-rdzeniowy. Pobranie płynu możliwe jest tylko w warunkach szpitalnych. W warunkach ambulatoryjnych test wykonuje się z krwi.

Do badania genetycznego Real Time-PCR nie trzeba się specjalnie przygotowywać. Nie trzeba być na czczo, badanie można wykonać o dowolnej porze dnia.