Pakiet hormony kobiece rozszerzony

Symbol: PKHOKRN

Badania hormonalne dla kobiet w pakiecie rozszerzonym – więcej informacji

Zaburzenia hormonalne u kobiet mogą być przyczyną wielu problemów zdrowotnych oraz niepłodności. Nieprawidłowy poziom hormonów może wskazywać na przyczynę danego schorzenia oraz dać informację o dalszej diagnostyce (jeśli jest konieczna) lub sposobie leczenia.

Badania hormonalne dla kobiet – co zawiera pakiet rozszerzony?

Pakiet hormony kobiece rozszerzony zawiera oznaczenia następujących hormonów:

• DHEA-S (siarczan dehydroepiandrosteronu) - oznaczany w przypadku braku miesiączki, występowania nadmiernego owłosienia u kobiet na twarzy i ciele (hirsutyzm), łysienia oraz problemów z zajściem w ciążę; szacuje się, iż podwyższony poziom DHEA-S występuje u kobiet z zespołem policystycznych jajników (PCOS);
• prolaktyna - wzrost jej stężenia to częsty powód niepłodności oraz zaburzeń funkcji gruczołów płciowych u kobiet i u mężczyzn; prolaktyna to hormon wydzielany pulsacyjnie w rytmie dobowym przez przedni płat przysadki mózgowej; jego podstawowa rola polega na wspomaganiu produkcji mleka u matki, dlatego wyższe stężenia tego hormonu obserwuje się u kobiet w ciąży i zaraz po porodzie; u pozostałych kobiet jest niskie, chociaż może się zwiększać pod wpływem stresu, dużego wysiłku fizycznego czy umysłowego; najwyższe stężenie prolaktyna osiąga w nocy, wykazuje również wahania zgodnie ze stężeniem estrogenów i progesteronu (wzrost w pierwszej fazie cyklu miesiączkowego, spadek w drugiej);
• testosteron - najważniejszy męski hormon płciowy, chociaż jest również produkowany przez jajniki i korę nadnerczy u kobiet; badanie wykonuje się, gdy u kobiet pojawiają się cechy męskie (niski głos lub nadmierne owłosienie na ciele), zaburzenia miesiączkowania i niepłodność;
• progesteron - wspólnie z estrogenami reguluje funkcje układu rozrodczego kobiety; uczestniczy w przygotowaniu endometrium macicy do zagnieżdżenia zarodka i utrzymaniu ciąży; badanie progesteronu wykonane w odpowiednim dniu cyklu jest wskaźnikiem występowania owulacji; u kobiet niebędących w ciąży badanie wykonuje się w celu ustalenia przyczyny nieprawidłowych krwawień macicznych;
• estradiol - to estrogen o największej aktywności biologicznej, produkowany w komórkach ziarnistych dojrzewających pęcherzyków jajnika i ciałka lutealnego; wskazania do badania to: ocena funkcji jajników w przypadku braku, skąpych lub bardzo obfitych miesiączek, określenie wielkości substytucji hormonalnej u kobiet w okresie pomenopauzalnym, kontrola owulacji indukowanej lekami, zaburzenia okresu pokwitania, diagnostyka guzów jajnika;
• luteotropina (LH) - hormon produkowany przez przysadkę mózgową pobudzający jajeczkowanie i syntezę progesteronu w jajnikach; jego poziom we krwi jest zależny od fazy cyklu; badanie wykonuje, jeśli występują nieregularne cykle miesięczne lub trudności z zajściem w ciążę oraz gdy występują objawy zaburzenia czynności przysadki, podwzgórza albo choroby jajników;
• folikulotropina (FSH) - hormon przedniego płata przysadki mózgowej, pobudzający syntezę estrogenów i dojrzewanie pęcherzyków Graafa w jajnikach; jego stężenie uzależnione jest od fazy cyklu; badanie wykonuje się, aby ocenić czynność przysadki mózgowej, szczególnie w zaburzeniach płodności, niewydolności gonad, zaburzeniach okresu dojrzewania, gdy występują problemy z zajściem w ciążę.

Badania hormonalne dla kobiet – kto i kiedy powinien wybrać pakiet rozszerzony badań?

Pakiet hormony kobiece rozszerzony przeznaczony jest dla kobiet z:

• zaburzeniami cyklu miesiączkowego (nieregularne miesiączki, brak miesiączek, bardzo obfite lub skąpe krwawienia, plamienia);
• problemami związanymi z nadmiarem męskich hormonów płciowych (np. nadmierne owłosienie, łysienie typu męskiego, niski głos);
• niepłodnością, problemami z zajściem w ciążę.

Badania hormonalne dla kobiet – możliwe przyczyny odchyleń od normy

Stwierdzenie odchyleń od wartości referencyjnych któregoś z hormonów, lub kilku hormonów zawsze musi być interpretowane w połączeniu z objawami klinicznymi.

Wahania poziomów FSH, LH, estradiolu i progesteronu związane są z zaburzeniami funkcjonowania osi przysadka – jajnik. Przykładowe sytuacje klinicznie mogą obejmować:

• wysokie FSH i LH, przy niskim poziomie estradiolu – świadczy o niewydilności jajników, która może wynikać z wieku (menopauza), przedwczesnego wygasania czynności jajników lub uszkodzeń mechanicznych (operacje, radioterapia);
• niskie FSH i LH mogą sugerować problemy z przysadką, mogą być również skutkiem nadmiernego stresu, restrykcyjnych diet, ekstremalnego wysiłku fizycznego;
• niski poziom progesteronu w drugiej fazie cyklu sugeruje cykle bezowulacyjne lub niewydolność ciałka żółtego;
• zaburzony stosunek LH do FSH i wysoki estradiol mogą świadczyć o PCOS.

Zaburzenia poziomu androgenów to:

• wysoki DHEA-S – może świadczyć o nadczynności kory nadnerczy;
• wysoki testosteron może być wynikiem nadczynności jajników lub nadnerczy, może również świadczyć o PCOS (zwłaszcza w połączeniu z odchyleniem od normy pozostałych, ważnych w PCOS hormonów);
• niski testosteron może być wynikiem wygasania czynności jajników, niewydolności przysadki bądź nadnerczy; może być również powiązany z restrykcyjnymi dietami, niedożywieniem, niedoczynnością tarczycy lub przyjmowaniem leków (glikokortykosteroidy).

Podwyższony poziom prolaktyny może być powiązany z nadczynnością przysadki (gruczolaki wydzielające prolaktynę), ale również z niedoczynnością tarczycy, przyjmowaniem niektórych leków przeciwpsychotycznych, przeciwdepresyjnych, przeciwwymiotnych lub na nadciśnienie. Podwyższony poziom tego hormonu może również wynikać z drażnienia brodawek sutkowych lub stosunku płciowego przed badaniem, zaburzeń snu i stresu.

Pakiet hormony kobiece rozszerzony – co może mieć wpływ na wynik?

Pakiet badań hormonalnych dla kobiet w całości wykonywany jest z krwi żylnej z jednego pobrania. Poziom niektórych hormonów w pakiecie (LH, FSH, estradiol, progesteron) uzależniony jest od dnia cyklu, dlatego ich wyniki należy interpretować w korelacji z cyklem miesięcznym.

Jeśli pakiet tych badań wykonuje się w celu oceny któregoś z ww hormonów w szczególnym dniu cyklu, należy wziąć to pod uwagę, wybierając dzień badania.

Na wyniki badań hormonów żeńskich wpływ ma także wiek kobiety, czy kobieta jest w wieku rozrodczym czy w okresie menopauzy. Jeśli pacjentka przyjmuje hormonalną terapię zastępczą lub suplementy hormonów, będzie to również miało odzwierciedlenie w wynikach badań.

Na wynik badania prolaktyny mogą mieć wpływ czynniki stresowe lub intensywny wysiłek fizyczny. Ponadto stymulacja brodawek sutkowych, stosunek płciowy lub brak snu w dniu poprzedzającym badanie.

Dodatkowe przygotowanie